AI và robot giúp 'nâng cấp' ngành dệt may châu Phi
Trí tuệ nhân tạo (AI), robot và các công nghệ sản xuất số đang mở ra hướng phát triển mới cho ngành dệt may châu Phi, đồng thời đặt ra thách thức lớn đối với mô hình dựa vào lao động giá rẻ vốn phổ biến nhiều thập niên qua.
AI và robot định giúp 'nâng cấp' ngành dệt may châu Phi. Ảnh minh họa: AI
Trong quá khứ, ngành may mặc toàn cầu dịch chuyển từ các nước phát triển sang những thị trường chi phí thấp tại châu Á, và một số quốc gia châu Phi như Ethiopia hay Benin kỳ vọng đi theo con đường này.
Tuy nhiên, sự nổi lên của tự động hóa, in 3D và sản xuất thông minh đang làm thay đổi tương quan chi phí, khi sản xuất gần thị trường tiêu thụ trở nên cạnh tranh hơn.
Các ước tính cho thấy đến năm 2034, chi phí sản xuất bằng robot và in 3D tại Mỹ có thể thấp hơn sản xuất thủ công tại các nước sử dụng nhiều lao động. Điều này khiến lợi thế “nhân công rẻ” dần suy giảm, trong khi các nhà mua hàng toàn cầu ngày càng yêu cầu giao hàng nhanh, chất lượng ổn định và khả năng truy xuất nguồn gốc.
Dù vậy, giới chuyên gia cho rằng châu Phi có cơ hội “nhảy cóc” công nghệ. Theo các nhà nghiên cứu, doanh nghiệp có thể áp dụng trực tiếp mô hình sản xuất thông minh dựa trên dữ liệu và điện toán đám mây, qua đó nâng năng suất và tham gia vào các phân khúc giá trị cao hơn.
AI có thể hỗ trợ từ lập kế hoạch, thiết kế đến dự báo nhu cầu và quản lý tồn kho, giúp cả doanh nghiệp nhỏ cải thiện hiệu quả hoạt động.
Ở cấp nhà máy, hệ thống cảm biến kết hợp AI giúp giám sát máy móc theo thời gian thực, dự báo hỏng hóc và giảm thời gian gián đoạn. Robot có thể đảm nhiệm các khâu lặp lại như vận chuyển, cắt vải hay kiểm tra lỗi, góp phần tiết kiệm nguyên liệu, năng lượng và nâng cao chất lượng sản phẩm.
Tuy nhiên, tự động hóa cũng làm thay đổi cơ cấu việc làm. Các vị trí thủ công có thể giảm, trong khi nhu cầu tăng đối với kỹ năng kỹ thuật như vận hành robot, phân tích dữ liệu hay quản lý chuỗi cung ứng.
Với hơn 60% dân số dưới 25 tuổi, đào tạo kỹ năng số được xem là yếu tố then chốt để châu Phi tận dụng cơ hội này.
Giới chuyên gia khuyến nghị các chính phủ cần kết hợp chính sách công nghiệp với chuyển đổi số, đầu tư hạ tầng điện, Internet, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp nâng cấp công nghệ.
Việc thúc đẩy kết nối thương mại số trong khu vực cũng sẽ giúp dệt may châu Phi nâng sức cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
