Ấn Độ sẽ cấm bán đồ ăn vặt trong bán kính 50m quanh các trường học

Ấn Độ đang tiến gần hơn tới việc ban hành các quy định mới nhằm hạn chế bán thực phẩm có hàm lượng chất béo, muối và đường cao (HFSS) trong bán kính 50m tính từ cổng trường học. Trong đó, những thức ăn vặt quen thuộc với học sinh nước này như nước ngọt có gas, khoai tây rán, bánh pizza hay các món ăn chiên rán truyền thống sẽ bị kiểm soát gắt gao.

Đề xuất mới nhất từ Cơ quan An toàn & Tiêu chuẩn Thực phẩm Ấn Độ (FSSAI) đã đưa ra các ngưỡng cụ thể về hàm lượng dinh dưỡng để kích hoạt lệnh hạn chế bán lẻ. Lệnh cấm này dự kiến sẽ tác động trực tiếp đến hàng loạt cửa hàng tạp hóa gia đình, nhà hàng và quầy đồ ăn nhanh xung quanh khoảng 1,5 triệu trường học trên khắp cả nước. 

Động thái này xuất phát từ mong muốn thay đổi thói quen tiêu dùng có hại cho sức khỏe của thế hệ trẻ. Thực tế cho thấy, nhiều học sinh có thói quen mua đồ ăn đóng gói sẵn để mang vào lớp thay vì dùng bữa trưa do gia đình chuẩn bị.

Nhiều học sinh Ấn Độ có thói quen mua đồ ăn đóng gói sẵn để mang vào lớp thay vì dùng bữa trưa do gia đình chuẩn bị. Ảnh:Getty Images

Đại diện FSSAI khẳng định, kế hoạch trường học an toàn hướng tới mục tiêu điều hướng trẻ em rời xa các thói quen xấu từ sớm. "Chúng ta phải ngăn không cho trẻ em ăn những món này (thực phẩm HFSS). Chúng ta phải rèn luyện thói quen đó cho các em", ông Rajit Punhani, Tổng giám đốc FSSAI, tuyên bố.

Dù vậy, các nhà quản lý kỳ vọng quy định mới sẽ không gây ảnh hưởng quá lớn tới việc kinh doanh vì tiểu thương hoàn toàn có thể chuyển sang bán các sản phẩm lành mạnh hơn, đồng thời thúc đẩy các tập đoàn sản xuất phải điều chỉnh lại công thức chế biến.

Khi đất nước tỷ dân tuyên chiến với béo phì học đường 

Mối lo ngại về sức khỏe học đường tại Ấn Độ hoàn toàn có cơ sở, khi tỷ lệ trẻ em thừa cân và béo phì trong nước đang tăng với tốc độ đáng báo động. Sự bùng nổ của các thương hiệu quốc tế giá rẻ cùng tâm lý xem đồ ngoại là biểu tượng của lối sống hiện đại đã khiến thực phẩm siêu chế biến ngày càng phổ biến. 

Dữ liệu từ Liên đoàn Béo phì Thế giới chỉ ra rằng, số trẻ em từ 5 đến 19 tuổi bị béo phì hoặc thừa cân tại quốc gia tỷ dân này đã tăng gần 50% trong 1 thập kỷ, từ 28 triệu em vào năm 2015 lên 41 triệu em vào năm 2025, và được dự báo có thể chạm mốc 56 triệu em vào năm 2040.

Trước nguy cơ trên, một số địa phương tại Ấn Độ thậm chí đã chủ động áp dụng các biện pháp cứng rắn hơn quy định chung của liên bang. Tại bang Maharashtra, chính quyền địa phương đã cấm hoàn toàn các cửa hàng trong bán kính 50m quanh trường học trữ các mặt hàng chứa nhiều chất béo, đường và muối. 

"Có hàng trăm cửa hàng như vậy quanh các trường học. Làm sao có thể kiểm soát được việc họ có bán cho học sinh hay không? Các cửa hàng đơn giản là không được phép tích trữ những mặt hàng này", ông Tukaram Mundhe, Ủy viên Cơ quan An toàn Thực phẩm bang Maharashtra, cho biết. 

Dữ liệu từ Liên đoàn Béo phì Thế giới cho thấy số trẻ em 5-19 tuổi bị béo phì hoặc thừa cân tại Ấn Độ đã tăng gần 50% trong 1 thập kỷ. Ảnh: The Swaddle

Cho đến nay, các đợt thanh tra tại bang này đã phát hiện hơn 100 cửa hàng vi phạm và buộc hàng chục cơ sở phải ngừng hoạt động.

Lợi ích sức khỏe hay thiệt hại kinh tế?

Tuy nhiên, quy định mới cũng đang gặp phải sự kháng cự và lo ngại từ phía các tiểu thương lẫn cộng đồng doanh nghiệp. Nhiều chủ cửa hàng nhỏ lo lắng doanh thu của họ có thể sụt giảm tới 1/3. 

Trong khi đó, Hiệp hội Thương mại & Công nghiệp Thực phẩm Ấn Độ bày tỏ sự quan ngại khi cho rằng việc tuân thủ sẽ rất khó khăn, bởi nhiều trường học nằm trong các khu chợ sầm uất phục vụ cư dân chung. 

Đại diện giới doanh nghiệp nhận định, quy định có thể gây thiệt hại về kinh tế cũng như sinh kế, đồng thời đề xuất chỉ nên áp dụng chính sách hạn chế bên trong khuôn viên trường học.

Nhìn ra thế giới, chính sách quản lý thực phẩm quanh trường học không phải là điều quá mới mẻ. Theo các nghiên cứu quốc tế, đã có 5 quốc gia áp dụng hoặc đề xuất hạn chế bán đồ ăn vặt xung quanh trường học và 48 quốc gia cấm bán các sản phẩm này bên trong trường học.

Chẳng hạn như tại Chile, sau 18 tháng áp dụng luật dán nhãn cảnh báo và cấm bán đồ ăn vặt tại trường học, tỷ lệ thừa cân ở học sinh nước này đã giảm đáng kể, đồng thời buộc các nhà sản xuất phải tích cực thay đổi công thức sản phẩm để đáp ứng tiêu chuẩn sức khỏe.