ASEAN thông qua Tuyên bố tăng cường bảo vệ lao động di cư trước nạn lừa đảo việc làm
Trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các hội nghị liên quan diễn ra tại Philippines, các nhà lãnh đạo Đông Nam Á đã chính thức thông qua tuyên bố chung nhằm ngăn chặn tình trạng tuyển dụng bất hợp pháp và tăng cường lá chắn bảo vệ người lao động di cư trong khu vực.

Văn kiện mang tên “Tuyên bố ASEAN về Tuyển dụng Công bằng, Có đạo đức và Bền vững vì Người lao động Di cư được Trao quyền” đặt mục tiêu thúc đẩy quy trình tuyển dụng minh bạch, công bằng và có trách nhiệm giải trình; ngăn chặn các khoản phí môi giới bất hợp lý, đồng thời đảm bảo cơ hội việc làm bình đẳng cho người lao động.
Bên cạnh đó, Tuyên bố cũng hướng tới việc siết chặt công tác quản lý, giám sát các công ty môi giới xuất khẩu lao động; nâng cao khả năng tiếp cận công lý của người lao động và thúc đẩy hợp tác chặt chẽ hơn giữa các quốc gia thành viên ASEAN.
Phát biểu tại cuộc họp báo ngày 15/11 ở Manila, Bộ trưởng Bộ Lao động Di cư Philippines (DMW) Hans Leo Cacdac đánh giá văn kiện này là bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện các công cụ pháp lý của ASEAN nhằm bảo vệ quyền lợi người lao động. Riêng với Philippines, thỏa thuận sẽ góp phần bảo vệ khoảng 600.000 lao động nước này đang làm việc tại các nước trong khối.
Theo ông Cacdac, điểm nhấn của Tuyên bố là tập trung giải quyết những thách thức mới nổi trong lĩnh vực di cư lao động, đặc biệt là tình trạng tuyển dụng và lừa đảo việc làm trực tuyến khiến nhiều người rơi vào bẫy bóc lột hoặc buôn người. Khuôn khổ hợp tác mới sẽ tăng cường sự phối hợp giữa nước phái cử và nước tiếp nhận lao động trong việc giải cứu, hồi hương các nạn nhân mắc kẹt tại các “trung tâm lừa đảo”, cũng như hỗ trợ pháp lý và phúc lợi cho những người bị giam giữ ở nước sở tại.
Về lộ trình thực thi, Tuyên bố thuộc phạm vi phụ trách của Ủy ban ASEAN về Bảo vệ và Thúc đẩy Quyền của Người lao động Di cư và đã được đưa vào kế hoạch công tác giai đoạn 2026-2030. Các sáng kiến triển khai đầu tiên dự kiến sẽ được khởi động vào đầu năm 2027.
Văn kiện này không áp đặt các chế tài trừng phạt đối với các quốc gia thành viên, mà tập trung vào việc nâng cao năng lực, củng cố thể chế và tăng cường hợp tác song phương, đa phương. Mục tiêu dài hạn của khối là tiến tới xóa bỏ hoàn toàn phí môi giới việc làm trên toàn khu vực ASEAN, dù hiện tại các nước vẫn đang trong quá trình hài hòa hóa hệ thống quy định pháp luật.
Tuyên bố mới được xây dựng trên nền tảng các cam kết khu vực trước đó, bao gồm Tuyên bố ASEAN năm 2007 và Đồng thuận ASEAN năm 2017 về Bảo vệ và Thúc đẩy Quyền của Người lao động Di cư.


