Ðẩy nhanh tiến trình chuyển đổi số trong hoạt động báo chí

Lịch sử cách mạng Việt Nam cho thấy, mỗi bước phát triển của đất nước đều có sự đồng hành, cổ vũ và đóng góp quan trọng của báo chí. Trong mọi giai đoạn, báo chí luôn thực hiện tốt chức năng tuyên truyền, giáo dục, định hướng tư tưởng, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân.

Ngày nay, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, không gian mạng đã trở thành môi trường truyền thông chủ yếu, tác động đa chiều đến đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội. Sự phát triển của internet, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, các nền tảng mạng xã hội xuyên biên giới đã làm thay đổi căn bản cách thức sản xuất, phân phối và tiếp nhận thông tin.

Trong môi trường đó, báo chí không còn là chủ thể độc quyền cung cấp thông tin như trước đây mà mỗi cá nhân có thể trở thành “người đưa tin”; hàng tỉ thông tin được khởi tạo, phát tán mỗi ngày trên không gian mạng. Bên cạnh những giá trị tích cực, môi trường truyền thông số cũng làm gia tăng tình trạng thông tin sai sự thật, tin giả, tin xấu độc, các hoạt động chống phá của các thế lực thù địch và những biểu hiện lệch chuẩn về văn hóa truyền thông.

Đồng chí Trương An Ninh, Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy.

Chính vì vậy, vai trò của báo chí cách mạng càng trở nên quan trọng. Báo chí không chỉ cung cấp thông tin mà còn phải làm tốt vai trò kiểm chứng, định hướng, dẫn dắt và tạo dựng niềm tin xã hội. Trong “biển thông tin” của thời đại số, báo chí chính thống phải trở thành địa chỉ tin cậy, là nguồn thông tin chuẩn xác, khách quan, kịp thời để cán bộ, đảng viên và Nhân dân tìm đến. Đây chính là yêu cầu cốt lõi đối với báo chí cách mạng trong giai đoạn hiện nay: Giữ vững bản chất cách mạng, trung thành với lợi ích của quốc gia, dân tộc và Nhân dân; đồng thời đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động để thích ứng với môi trường truyền thông số.

Ngày nay, chuyển đổi số (CĐS) không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với mọi cơ quan báo chí. Đây không đơn thuần là việc ứng dụng công nghệ vào hoạt động chuyên môn mà là quá trình thay đổi toàn diện về tư duy, mô hình quản trị, quy trình sản xuất, phân phối nội dung và phương thức tương tác với công chúng. Trong thời gian qua, các cơ quan báo chí đã tích cực triển khai CĐS, từng bước xây dựng báo chí đa nền tảng, đa phương tiện; ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong sản xuất nội dung; phát triển các sản phẩm báo chí số; mở rộng khả năng tiếp cận công chúng trên nhiều nền tảng khác nhau. Đối với báo chí địa phương, CĐS càng có ý nghĩa quan trọng bởi đây là giải pháp để nâng cao chất lượng hoạt động, mở rộng phạm vi ảnh hưởng và tăng khả năng cạnh tranh trong môi trường truyền thông hiện đại.

Cần phải thấy rằng, CĐS trong hoạt động báo chí cách mạng trước hết là chuyển đổi về nhận thức, từ truyền tải thông tin một chiều sang tương tác đa chiều; từ tư duy báo in truyền thống sang tư duy báo chí đa nền tảng. CĐS cũng đòi hỏi xây dựng đội ngũ nhà báo có năng lực thích ứng với công nghệ mới lấy công chúng làm trung tâm, lấy công nghệ làm công cụ, lấy dữ liệu làm nền tảng. Mỗi phóng viên, biên tập viên không chỉ giỏi nghiệp vụ báo chí mà còn phải thành thạo các kỹ năng số, kỹ năng sản xuất nội dung đa phương tiện, khai thác dữ liệu, sử dụng công nghệ mới trong tác nghiệp. Bên cạnh đó, các cơ quan báo chí cần quan tâm đầu tư hạ tầng công nghệ, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, phát triển các nền tảng số, nâng cao năng lực quản trị và bảo đảm an toàn thông tin mạng.

Tuy nhiên, CĐS không đồng nghĩa với việc chạy theo công nghệ bằng mọi giá. Công nghệ chỉ là công cụ; yếu tố quyết định vẫn là chất lượng nội dung và giá trị thông tin. Một tác phẩm báo chí có giá trị luôn bắt nguồn từ trách nhiệm chính trị, đạo đức nghề nghiệp, bản lĩnh và trí tuệ của người làm báo. Trong thời đại số, cạnh tranh lớn nhất của báo chí không phải là cạnh tranh về tốc độ mà là cạnh tranh về độ tin cậy. Niềm tin xã hội là tài sản lớn nhất của báo chí cách mạng. Khi công chúng tin tưởng báo chí chính thống, thông tin tích cực sẽ được lan tỏa; các quan điểm sai trái, thù địch sẽ bị đẩy lùi; sự đồng thuận xã hội sẽ được củng cố.

Để giữ vững niềm tin ấy, mỗi cơ quan báo chí và mỗi người làm báo cần không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội. Người làm báo phải luôn trung thực, khách quan, công tâm; tôn trọng sự thật; lấy lợi ích của đất nước, của Nhân dân làm mục tiêu cao nhất trong hoạt động nghề nghiệp. Cùng với việc tuyên truyền những thành tựu, kết quả đạt được trên các lĩnh vực của đời sống, báo chí cần mạnh dạn đấu tranh với những biểu hiện tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, quan liêu; bảo vệ cái đúng, phê phán cái sai; góp phần xây dựng xã hội lành mạnh, tiến bộ. Đặc biệt, trước sự chống phá ngày càng tinh vi trên không gian mạng, báo chí phải đi đầu trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; bảo vệ sự thật, bảo vệ niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ.

Đối với tỉnh Quảng Trị, việc hợp nhất không gian phát triển, triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và thực hiện các mục tiêu chiến lược theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I đang mở ra nhiều cơ hội phát triển mới. Trong tiến trình đó, báo chí địa phương giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác tuyên truyền, cổ vũ các phong trào thi đua yêu nước; lan tỏa khát vọng phát triển; tạo sự thống nhất trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên và Nhân dân tỉnh nhà.

Ê-kip Báo và phát thanh, truyền hình Quảng Trị ghi hình các vòng thi Chương trình "English Mastery - Làm chủ tiếng Anh" năm 2026 - Ảnh: L.T

Các cơ quan báo chí của tỉnh cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức tuyên truyền; bám sát thực tiễn cơ sở; phản ánh kịp thời hơi thở cuộc sống; tập trung tuyên truyền các nhiệm vụ trọng tâm về xây dựng Đảng, phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng-an ninh, CĐS, cải cách hành chính và xây dựng chính quyền số. Đồng thời, cần đẩy nhanh tiến trình CĐS trong hoạt động báo chí; xây dựng các sản phẩm truyền thông hiện đại; mở rộng sức lan tỏa trên các nền tảng số; tăng cường tương tác với công chúng; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực báo chí. Mỗi cán bộ, phóng viên, biên tập viên phải không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp và bản lĩnh chính trị; thực sự là những chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng, văn hóa của Đảng.

Trước yêu cầu phát triển mới của đất nước, của tỉnh và xu thế CĐS đang diễn ra mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, các cơ quan báo chí và đội ngũ những người làm báo trên địa bàn tỉnh cần tập trung thực hiện tốt một số nhiệm vụ trọng tâm sau:

Thứ nhất, tiếp tục giữ vững tôn chỉ, mục đích, bản chất cách mạng của báo chí; nâng cao hơn nữa vai trò định hướng tư tưởng, dẫn dắt dư luận xã hội. Trong bất kỳ hoàn cảnh nào, báo chí phải là tiếng nói tin cậy của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân; là lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng, góp phần củng cố niềm tin, tạo sự đồng thuận xã hội và khơi dậy khát vọng phát triển quê hương, đất nước.

Thứ hai, đẩy mạnh CĐS toàn diện trong hoạt động báo chí. Các cơ quan báo chí cần đổi mới mạnh mẽ mô hình quản trị, quy trình sản xuất và phân phối nội dung; phát triển báo chí đa nền tảng, đa phương tiện; ứng dụng hiệu quả công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động, đáp ứng nhu cầu tiếp nhận thông tin ngày càng đa dạng của công chúng.

Thứ ba, xây dựng đội ngũ người làm báo đáp ứng yêu cầu của thời đại số. Mỗi cán bộ, phóng viên, biên tập viên cần không ngừng học tập, rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp, trình độ chuyên môn và kỹ năng số; chủ động làm chủ công nghệ mới, thích ứng với môi trường truyền thông hiện đại nhưng luôn giữ vững trách nhiệm xã hội và nghĩa vụ công dân của người làm báo cách mạng.

Thứ tư, tập trung tuyên truyền các chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước và của tỉnh. Đặc biệt là các nhiệm vụ về tăng trưởng 2 con số, xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp, sắp xếp tổ chức bộ máy, cải cách hành chính, CĐS, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I. Báo chí cần góp phần tạo sự thống nhất về nhận thức, củng cố niềm tin và động lực hành động trong cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân trong tỉnh.

Thứ năm, phát huy vai trò đồng hành với sự phát triển của tỉnh trong không gian phát triển mới. Báo chí cần tập trung tuyên truyền các mục tiêu chiến lược xây dựng Quảng Trị trở thành trung tâm năng lượng, logistics của khu vực Bắc Trung bộ và Hành lang kinh tế Đông-Tây; quảng bá tiềm năng, lợi thế, cơ hội đầu tư; lan tỏa hình ảnh vùng đất, con người Quảng Trị năng động, nghĩa tình và khát vọng vươn lên.

Thứ sáu, tăng cường đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng. Chủ động phát hiện, phản bác các thông tin xấu độc, sai sự thật, các luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch; đồng thời lan tỏa thông tin tích cực, nhân lên những giá trị tốt đẹp trong xã hội, góp phần xây dựng môi trường thông tin lành mạnh, an toàn và nhân văn.

Thứ bảy, xây dựng các cơ quan báo chí thực sự chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại. Chú trọng đổi mới nội dung, nâng cao chất lượng tác phẩm báo chí; lấy tính chính xác, khách quan, kịp thời và tính định hướng làm tiêu chí hàng đầu; phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội, đồng hành với cấp ủy, chính quyền tỉnh trong giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra từ cơ sở.

CĐS không chỉ là yêu cầu về công nghệ mà trước hết là sự đổi mới tư duy làm báo; càng hiện đại càng phải giữ vững bản chất cách mạng, nâng cao tính định hướng, tính chiến đấu và tính nhân văn; lấy niềm tin của Nhân dân làm thước đo giá trị của mỗi sản phẩm báo chí.

Tin tưởng rằng, với truyền thống vẻ vang của báo chí cách mạng Việt Nam, với tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị và khát vọng cống hiến, đội ngũ những người làm báo Quảng Trị sẽ tiếp tục phát huy vai trò tiên phong trên mặt trận tư tưởng, góp phần tích cực vào sự nghiệp xây dựng tỉnh Quảng Trị phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.

Đồng chí Trương An Ninh

Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy