B-2 Spirit, oanh tạc cơ chiến lược của Mỹ có thể tung đòn tấn công tầm xa trong im lặng

B-2 Spirit là oanh tạc cơ chiến lược tàng hình do Mỹ chế tạo, được thiết kế để thực hiện các đòn tấn công tầm xa vào mục tiêu có giá trị cao trong môi trường phòng không hiện đại.

Hoàn cảnh ra đời của oanh tạc cơ B-2 gắn liền với nhu cầu duy trì năng lực răn đe và tấn công chính xác, khi các hệ thống radar và tên lửa phòng không ngày càng phát triển, khiến các máy bay ném bom truyền thống dễ bị phát hiện và đánh chặn.

Ý tưởng về oanh tạc cơ B-2 xuất hiện khi Mỹ tìm kiếm một nền tảng có thể mang vũ khí hạt nhân và vũ khí thông thường, bay xa liên lục địa, đồng thời giảm tối đa khả năng bị radar đối phương phát hiện.

Thay vì thiết kế thân ống và cánh rời như máy bay thông thường, B-2 áp dụng cấu hình cánh bay liền khối, giúp giảm diện tích phản xạ radar và tăng hiệu quả khí động học.

Về kích thước và kết cấu, oanh tạc cơ B-2 có sải cánh khoảng 52,4 m, chiều dài thân xấp xỉ 21 m. Khối lượng rỗng khoảng 71,7 tấn, khối lượng cất cánh tối đa lên tới hơn 170 tấn.

Máy bay sử dụng 4 động cơ phản lực cánh quạt không đốt tăng lực, được bố trí chìm trong thân cánh nhằm giảm tín hiệu hồng ngoại và radar.

Tốc độ hành trình của oanh tạc cơ B-2 vào khoảng 900 km/h, trần bay hơn 15.000 m, cho phép hoạt động ở độ cao tối ưu khi thực hiện nhiệm vụ xâm nhập sâu.

Một trong những ưu thế lớn nhất của B-2 là tầm bay. Với khả năng tiếp nhiên liệu trên không, B-2 có thể thực hiện các chuyến bay liên tục dài hàng chục giờ, tấn công mục tiêu ở khoảng cách rất xa căn cứ xuất phát.

Điều này giúp Mỹ duy trì khả năng tấn công toàn cầu mà không cần triển khai lực lượng tiền phương quy mô lớn.

Khoang vũ khí của oanh tạc cơ B-2 được thiết kế nằm hoàn toàn trong thân, vừa giữ được đặc tính tàng hình vừa cho phép mang tải trọng lớn.

Tổng khối lượng vũ khí mang theo có thể đạt khoảng 18 tấn. Đối với nhiệm vụ thông thường, oanh tạc cơ B-2 có thể mang bom dẫn đường chính xác bằng vệ tinh, bao gồm bom tấn công trực tiếp phối hợp dẫn đường vệ tinh nặng 900 kg hoặc 450 kg, cho phép đánh trúng mục tiêu cố định với sai số rất nhỏ.

Máy bay cũng có khả năng mang bom xuyên phá boongke, được thiết kế để xuyên sâu vào công trình kiên cố trước khi phát nổ.

Trong vai trò răn đe chiến lược, oanh tạc cơ B-2 có thể mang bom hạt nhân nhiệt hạch rơi tự do, được thiết kế để tấn công các mục tiêu chiến lược được bảo vệ nghiêm ngặt.

Việc kết hợp khả năng tàng hình với vũ khí có sức công phá lớn giúp B-2 trở thành một trong những thành phần then chốt của bộ ba răn đe chiến lược của Mỹ, bên cạnh tên lửa đạn đạo xuyên lục địa và tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo.

Về hệ thống điện tử, oanh tạc cơ B-2 được trang bị radar mảng pha hiện đại với khả năng lập bản đồ độ phân giải cao và dẫn đường chính xác.

Các cảm biến được tích hợp để giảm tối đa phát xạ điện từ, giúp máy bay duy trì trạng thái khó bị phát hiện.

Buồng lái chỉ có 2 phi công, nhưng mức độ tự động hóa cao cho phép họ kiểm soát hiệu quả các hệ thống phức tạp trong những chuyến bay dài.

Từ góc độ chiến lược, B-2 được xem là công cụ mở màn trong các chiến dịch không kích.

Nhờ khả năng xâm nhập sâu, oanh tạc cơ B-2 có thể tấn công các trung tâm chỉ huy, trạm radar và hệ thống phòng không then chốt, tạo điều kiện cho các lực lượng khác hoạt động an toàn hơn. Điều này phản ánh học thuyết tác chiến ưu tiên giành ưu thế ngay từ giai đoạn đầu.

Tuy sở hữu năng lực vượt trội, B-2 cũng là một trong những máy bay quân sự đắt đỏ nhất từng được chế tạo.

Chi phí phát triển, sản xuất và bảo dưỡng cao khiến số lượng oanh tạc cơ B-2 trong biên chế Mỹ không nhiều.

Dù vậy, với vai trò chiến lược đặc thù, oanh tạc cơ B-2 vẫn giữ vị trí quan trọng cho tới khi các thế hệ oanh tạc cơ mới ra đời.

Cho đến nay, oanh tạc cơ B-2 Spirit vẫn được xem là biểu tượng cho trình độ công nghệ tàng hình và sức mạnh tấn công tầm xa của Mỹ.

Sự kết hợp giữa thiết kế độc đáo, khả năng mang vũ khí đa dạng và tầm hoạt động toàn cầu khiến oanh tạc cơ B-2 trở thành một trong những oanh tạc cơ đáng chú ý nhất trong lịch sử hàng không quân sự hiện đại.

Việt Hùng