Bắc Ninh: Bảo đảm an toàn phòng cháy tại các di tích, cơ sở thờ tự

Phần lớn cơ sở thờ tự được xây dựng từ lâu đời, kết cấu chủ yếu bằng gỗ; bên trong có nhiều vật dụng dễ bắt lửa như hoành phi, câu đối, tượng thờ, vật liệu dễ cháy như vải, giấy, đồ trang trí, hương nến, vàng mã. Việc thắp hương, đèn nến, đèn dầu diễn ra thường xuyên; hệ thống điện chiếu sáng, âm thanh, quạt, điều hòa phải vận hành liên tục. Trong điều kiện thời tiết hanh khô, chỉ một tàn lửa nhỏ từ hương, nến hoặc sự cố chập điện cũng có thể bùng phát thành đám cháy lớn gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản và đe dọa tính mạng người dân, du khách.

Cán bộ Công an xã Đồng Kỳ hướng dẫn thành viên Ban Quản lý di tích tại địa phương kiểm tra phương tiện chữa cháy.

Thực tế đã có những vụ cháy để lại hậu quả nghiêm trọng như: Rạng sáng ngày 10/2/2025, tại chùa Vẽ, tổ dân phố Vẽ (phường Bắc Giang) xảy ra hỏa hoạn khiến tòa Tam bảo bị thiệt hại, gồm 5 gian, 2 chái tiền đường và 3 gian thượng điện. Mái nhà cùng nhiều tượng Phật bằng gỗ và đồ thờ tự bị hư hỏng nặng; có 25 pho tượng cùng nhiều hiện vật quý gồm 8 bức hoành phi, 5 đôi câu đối, một số cửa võng, hương án bị cháy.

Từ vụ việc trên có thể thấy, nguy cơ cháy, nổ tại các cơ sở tín ngưỡng, thờ tự luôn tiềm ẩn nếu không được phòng ngừa đúng mức. Vì vậy, công tác phòng cháy, chữa cháy ở các di tích, cơ sở thờ tự mùa lễ hội đầu năm được ngành chức năng, chính quyền các địa phương hết sức chú trọng. Tại đền Bà Chúa Kho, phường Vũ Ninh, công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ luôn được quan tâm. Đền Bà Chúa Kho là di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia được công nhận năm 1989. Dịp đầu năm, đền thu hút hàng vạn lượt người đến dâng hương. Nhận diện rõ nguy cơ cháy, nổ, Ban Quản lý di tích chủ động triển khai các biện pháp phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ như: Niêm yết nội quy về phòng, chống cháy, nổ rõ ràng tại khu vực chính điện; bố trí khu hóa vàng cách xa nơi thờ tự; kiểm tra định kỳ hệ thống cấp nước, bể chứa, vòi chữa cháy; thay mới các bình chữa cháy hết niên hạn sử dụng trước mùa lễ hội. Ông Nguyễn Văn Viện, Trưởng Ban Quản lý Di tích đền Bà Chúa Kho cho biết: “Chúng tôi thường xuyên phối hợp với lực lượng Công an phường, Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ kiểm tra hệ thống điện, lối thoát nạn, việc bố trí, trang bị phương tiện chữa cháy tại chỗ..., góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa ngay từ cơ sở”. Công tác tập huấn nghiệp vụ chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cho lực lượng bảo vệ, người trông coi di tích được tổ chức thường xuyên; hướng dẫn nhận biết nguy cơ cháy, nổ thường gặp; cách sử dụng bình chữa cháy; quy trình xử lý ban đầu khi xảy ra sự cố. Việc kết hợp giữa lý thuyết và thực hành giúp lực lượng tại chỗ nâng cao kỹ năng, chủ động ứng phó với các tình huống phát sinh. Lực lượng chức năng cũng tăng cường kiểm tra, tuyên truyền đối với các gian hàng dịch vụ xung quanh khu vực lễ hội; yêu cầu các hộ kinh doanh chấp hành nghiêm quy định về phòng cháy, chữa cháy, bảo đảm an toàn trong sinh hoạt, buôn bán.

Những ngày đầu năm, tại chùa Vĩnh Nghiêm, phường Tân An lượng người về dâng hương rất đông. Nhà chùa chủ động nhắc nhở Phật tử thực hiện đúng quy định phòng cháy; sắp xếp vàng mã gọn gàng, đốt từng phần nhỏ, đúng nơi quy định; trang bị hệ thống máy bơm nước chữa cháy, bố trí nhiều bình chữa cháy tại các vị trí trọng điểm, thường xuyên được lực lượng công an hướng dẫn kỹ năng sử dụng phương tiện chữa cháy ban đầu.

Mùa lễ hội năm nay, lực lượng công an xã, phường chủ động tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn ban quản lý các cơ sở tín ngưỡng, thờ tự thực hiện nghiêm quy định về phòng cháy, chữa cháy; quản lý chặt chẽ việc sử dụng hương, nến, vàng mã; bảo đảm điều kiện thoát nạn và duy trì hiệu quả phương tiện chữa cháy tại chỗ. Từ trước, trong và sau Tết Nguyên đán, Công an các xã Bố Hạ, Đồng Kỳ, Phật Tích... đã phân công cán bộ phối hợp lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự các thôn kiểm tra, hướng dẫn kỹ năng phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại các cơ sở tín ngưỡng, thờ tự trên địa bàn. Thiếu tá Mai Chí Kiên, Phó Trưởng Công an xã Bố Hạ thông tin, tại mỗi điểm, cán bộ kiểm tra kỹ hệ thống điện và từng bình chữa cháy; giải đáp những vướng mắc về cách sử dụng, bố trí thiết bị cho phù hợp, an toàn. Đồng thời hướng dẫn ban quản lý các cơ sở bố trí khu vực đốt vàng mã riêng biệt, cách xa khu thờ tự; không để tồn chứa vàng mã trong gian thờ; có người trông nom, giám sát khi thắp hương và hạn chế sử dụng đèn trang trí tại khu vực chính điện.

Bên cạnh sự vào cuộc của lực lượng chức năng và sự chủ động của ban quản lý các di tích, ý thức của mỗi người dân, du khách giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong phòng, chống cháy, nổ tại lễ hội. Trung tá Phạm Bá Thống, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Công an tỉnh) cho biết: “Đơn vị xây dựng kế hoạch chuyên đề bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy tại các cơ sở tín ngưỡng, thờ tự, di tích mùa lễ hội; phân công cán bộ thường trực tại các lễ hội trọng điểm. Đồng thời tổ chức kiểm tra đột xuất việc chấp hành quy định về an toàn điện, quản lý nguồn lửa, nguồn nhiệt và phương tiện chữa cháy tại chỗ. Đồng thời xác định phương châm phòng ngừa là chính, xử lý kịp thời ngay từ khi mới phát sinh, không để xảy ra cháy lớn gây hậu quả nghiêm trọng. Mỗi người dân hãy là một “chiến sĩ” phòng cháy ngay tại cơ sở; chủ động triển khai các biện pháp phòng ngừa, tăng cường phối hợp giữa lực lượng chức năng, ban quản lý các cơ sở thờ tự... sẽ góp phần gìn giữ không gian văn hóa tâm linh văn minh, an toàn”.

Vũ Thắng - Tuyết Mai