Bắc Ninh: Lấy người dân làm trung tâm kiến tạo xã hội số

Phổ cập kỹ năng số cho cộng đồng

Dù bận rộn nhiều việc dịp cuối năm song anh Nguyễn Đăng Dương (sinh năm 1989), thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng của tổ dân phố Mao Lại, phường Phương Liễu vẫn thường đến nhà người dân để hỗ trợ cài đặt, sử dụng các ứng dụng công nghệ trên điện thoại. Anh Dương chia sẻ: "Đối với người già, hình thức cầm tay chỉ việc tại nhà đem lại hiệu quả, còn đối với nhiều công nhân thuê trọ trên địa bàn, chúng tôi hướng dẫn qua điện thoại vào buổi tối. Các ứng dụng được hướng dẫn cài đặt, sử dụng phổ biến là chữ ký số, định danh điện tử mức 2, 3 trên VNeID; bảo hiểm y tế, sổ tay đảng viên… Đến nay, nhiều người dân của tổ dân phố Mao Lại đã thuần thục các thao tác trên điện thoại di động, thực hiện các thủ tục hành chính tại nhà, giảm lượng người đến Trung tâm Phục vụ hành chính công phường".

Cung cấp dịch vụ công trực tuyến tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tại phường Nhân Hòa.

Đây là một trong những giải pháp thiết thực của tỉnh Bắc Ninh nhằm đẩy mạnh phổ cập kỹ năng số trong mọi tầng lớp Nhân dân, hình thành xã hội số. Năm 2025, toàn tỉnh thành lập 2.861 tổ công nghệ số cộng đồng để hướng dẫn người dân cài đặt, sử dụng các dịch vụ công trực tuyến. Hưởng ứng phong trào "Bình dân học vụ số", các ngành, địa phương đã tổ chức 200 lớp tập huấn nâng cao kỹ năng số cho hơn 30 nghìn lượt người. Cuộc thi “Công dân số tỉnh Bắc Ninh năm 2025” thu hút 1.366 đơn vị, địa phương tham gia với hơn 2 triệu lượt truy cập, gần 2 triệu lượt thi, hơn 50 nghìn người dự thi. Các cơ quan, đơn vị, địa phương tập huấn về ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong công tác hành chính, giúp cán bộ nắm bắt công nghệ mới, ứng dụng các công cụ như ChatGPT, Gemini, NotionAI, Canva AI trong nghiên cứu, tổng hợp và xử lý thông tin...

Nhờ vậy, việc xây dựng xã hội số của tỉnh đạt được nhiều kết quả tích cực. 100% thủ tục hành chính của tỉnh được cung cấp dịch vụ công trực tuyến phi địa giới, tiết kiệm gần 60 tỷ đồng so với phương thức nộp hồ sơ trực tiếp. Bắc Ninh xếp thứ 9 trong việc tích hợp sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID; hoàn thành xây dựng bệnh án điện tử đối với 100% bệnh viện công lập; triển khai hệ thống học bạ số và học trực tuyến cho 100% cơ sở giáo dục. Bắc Ninh là 1 trong 16 tỉnh hoàn thành kết nối hệ thống IOC với cơ sở dữ liệu quốc gia dân cư; nằm trong tốp đầu cả nước trong Chiến dịch làm sạch, làm giàu dữ liệu đất đai; là đơn vị đầu tiên triển khai cấp phiếu lý lịch tư pháp trên VNeID và hiện đạt trên 97% (vượt 17% chỉ tiêu được giao); chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội qua tài khoản đạt trên 95% (vượt 36% chỉ tiêu được giao); tích hợp thẻ bảo hiểm y tế lên VNeID đạt 47,87%, đứng thứ 8 toàn quốc…

Quan trọng hơn, điều đó đã giúp nhiều người dân làm chủ được công nghệ, nâng cao hiệu quả lao động, đời sống. Ông Nguyễn Văn Soạn, gần 70 tuổi, kinh doanh tạp hóa hơn 30 năm ở phố Cổng Tiền, phường Kinh Bắc cho biết: "Lúc đầu tôi cũng e ngại khi tiếp cận phương thức giao dịch điện tử trên eTax Mobile. Tuy nhiên, được cán bộ ngành Thuế hỗ trợ cài đặt, hướng dẫn thao tác, tôi đã tra cứu, nộp thuế ngay trên điện thoại di động thay vì phải đến trụ sở cơ quan thuế như trước kia".

Nâng cao nhận thức và hành động

Tuy đạt được những kết quả tích cực song quá trình xây dựng xã hội số tại Bắc Ninh vẫn còn không ít khó khăn, bất cập. Một bộ phận người dân, đặc biệt là người cao tuổi, lao động nông nghiệp và người dân ở vùng có điều kiện kinh tế khó khăn còn hạn chế trong tiếp cận và sử dụng các thiết bị công nghệ số. Cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin tại một số thôn, bản, tổ dân phố chưa đồng bộ; thiếu trang thiết bị phục vụ học tập và thực hành kỹ năng số. Một số tổ công nghệ số cộng đồng còn thiếu nhân lực có chuyên môn sâu; nội dung và hình thức tuyên truyền ở một số địa bàn còn đơn điệu, chưa tạo sức lan tỏa mạnh mẽ...

Với mục tiêu nâng cao nhận thức dẫn đến hành động của toàn xã hội trong hành trình chuyển đổi số toàn diện của tỉnh, đồng chí Ngô Văn Liên, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy cho biết, thời gian tới, Bắc Ninh sẽ tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy đảng, chính quyền trong triển khai thực hiện Kế hoạch số 08-KH/TU của Tỉnh ủy về triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”; phấn đấu hoàn thành 5 chỉ tiêu đặt ra trong năm 2026. Cụ thể hóa việc xây dựng chương trình phổ cập kỹ năng số, phổ cập tri thức về chuyển đổi số, kỹ năng số cho cán bộ, công chức, viên chức, người lao động tại các địa phương, đơn vị; giáo dục kỹ năng số cho học sinh, sinh viên, tập trung vào nội dung cốt lõi, tăng cường thực hành, ứng dụng trong công việc và đời sống.

Tăng cường nhân sự chuyên môn công nghệ thông tin cho cơ sở; hỗ trợ kinh phí tuyên truyền, mua sắm thiết bị công nghệ thông tin; đầu tư hạ tầng viễn thông, Internet đến các thôn, bản khó khăn; mở rộng vùng phủ sóng 4G/5G… Qua đó tạo thuận lợi cho việc sử dụng công nghệ của người dân, hướng tới thay đổi cách thức tương tác và kết nối xã hội trên nền tảng số một cách toàn diện.

Bài, ảnh: Huyền Thương