Bắc Ninh ứng dụng công nghệ vận hành trường học đa phân hiệu

Khởi đầu mô hình quản trị mới

Năm học 2026-2027, năm học đầu tiên vận hành mô hình trường học mới trong bối cảnh tỉnh Bắc Ninh trở thành thành phố, các nhà trường đều được trao quyền chủ động bố trí nguồn lực, tổ chức hoạt động giảng dạy, học tập và thực hiện mục tiêu giáo dục. Muốn vận hành hiệu quả, các trường phải hình thành hệ thống quản trị thống nhất, linh hoạt để xử lý đặc thù của từng phân hiệu, điểm trường.

Cô và trò Trường Tiểu học Đa Mai số 2 (phường Đa Mai) trong giờ học Tiếng Việt.

Là cơ sở giáo dục cấp trung học cơ sở có quy mô lớn nhất tỉnh, Trường Trung học cơ sở Ngô Sĩ Liên (phường Bắc Giang) có 95 lớp với gần 4,1 nghìn học sinh. Quy mô này cho thấy nhà trường không còn quản trị một cơ sở giáo dục mà đang điều hành một mạng lưới 4 phân hiệu. Bởi vậy, nhà trường xác định nhiệm vụ quan trọng là tạo sự thống nhất trong toàn trường, đưa ra các giải pháp đổi mới, nâng cao chất lượng giảng dạy để dù học ở phân hiệu nào, học sinh cũng được rèn luyện, học tập đạt hiệu quả cao nhất.

Nhà giáo Lê Thị Thu, Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: “Ban Giám hiệu tập trung quản trị trường học theo hướng phân cấp, phân quyền cho hiệu trưởng, hiệu phó, các tổ chuyên môn, thống nhất sử dụng hệ thống dữ liệu, khai thác học liệu dùng chung, chuẩn hóa quy trình điều phối chuyên môn để hệ thống 4 phân hiệu vận hành hiệu quả”. Nhà trường xác định mục tiêu sẽ giữ vững chất lượng của phân hiệu chính nằm trong nhóm những trường dẫn đầu của tỉnh Bắc Ninh về chất lượng giáo dục cấp trung học cơ sở, đồng thời nhanh chóng kéo gần khoảng cách về những chỉ số giáo dục khác biệt giữa các phân hiệu với điểm trường chính. Trong đó ưu tiên mọi nguồn lực để đạt được mục tiêu đó.

Cùng với phân cấp, trao quyền, chuyển đổi số được xem là công cụ quan trọng giúp bộ máy quản lý tinh gọn nhưng vẫn bảo đảm hiệu quả điều hành. Dù là trường miền núi nhưng ngay sau khi sắp xếp, Trường Tiểu học Đồng Kỳ số 1 (xã Đồng Kỳ) nhanh chóng ổn định bộ máy, bắt nhịp với công việc. Để vận hành hiệu quả, nhà trường đẩy mạnh công nghệ số, sử dụng dữ liệu số để quản lý nhân lực, phân công chuyên môn, kiểm soát giáo án, chất lượng bài giảng thống nhất theo khung chương trình năm học bảo đảm đúng người, đúng việc.

Để khai thác hiệu quả các phòng chức năng, phòng thí nghiệm, thiết bị giảng dạy, nhà trường xây dựng chương trình năm học với nhiều nội dung liên quan đến giảng dạy tích hợp liên môn, dạy học theo phương pháp STEM, vận dụng lý thuyết vào thực tiễn để học sinh phát huy năng lực, phẩm chất qua từng bài giảng. Yêu cầu đổi mới về phương pháp giảng dạy thống nhất tại tất cả các phân hiệu đòi hỏi giáo viên phải chú trọng tư duy sâu kỹ về bài giảng để truyền thụ cho học sinh hiểu và vận dụng linh hoạt bài học vào cuộc sống, phát huy năng lực tự học, tự nghiên cứu.

Sử dụng hiệu quả nguồn lực

Để quản trị trường học quy mô lớn sau sắp xếp, Ban Giám hiệu các trường căn cứ vào dữ liệu về tình hình học sinh, đội ngũ giáo viên, cơ cấu bộ môn, kết quả học tập, tài chính và cơ sở vật chất của từng phân hiệu để điều phối nguồn lực giữa các phân hiệu, điểm trường phù hợp.

Giáo viên, nhân viên Trường Tiểu học Ngô Sĩ Liên (phường Bắc Giang) trao đổi về các phần mềm quản lý dữ liệu liên quan đến công tác giáo dục của nhà trường.

Tuy nhiên, qua tìm hiểu, cơ sở vật chất của trường chính và các phân hiệu, điểm trường hiện nay ở nhiều nơi không đồng bộ, nhất là các phòng họp, nhà đa năng không bảo đảm tổ chức các hoạt động chung của mô hình trường lớn. Sĩ số học sinh mỗi lớp ở từng phân hiệu không đồng đều nhất là các trường vùng đô thị. Nhiều trường học vẫn thiếu giáo viên theo cơ cấu bộ môn, đặc biệt các trường miền núi thiếu giáo viên Tiếng Anh, Tin học.

Để quản trị trường học quy mô lớn sau sắp xếp, Ban Giám hiệu các trường căn cứ vào dữ liệu về tình hình học sinh, đội ngũ giáo viên, cơ cấu bộ môn, kết quả học tập, tài chính và cơ sở vật chất của từng phân hiệu để điều phối nguồn lực giữa các phân hiệu, điểm trường phù hợp.

Từng bước tháo gỡ khó khăn, nhiều trường đã nhanh chóng khai thác thế mạnh của đội ngũ cán bộ quản lý khi trở lại làm giáo viên. Đây đều là những nhà giáo có năng lực chuyên môn để nâng cao hiệu quả sinh hoạt tổ chuyên môn, chất lượng giảng dạy ở từng môn học. Quy mô trường lớn cũng tạo điều kiện cho việc sử dụng giáo viên linh hoạt hơn, nhất là những bộ môn thiếu giáo viên có thể điều tiết dễ dàng hơn.

Hiệu trưởng và tập thể Ban Giám hiệu các nhà trường tiếp tục nêu cao vai trò người dẫn dắt, đồng thời hoạch định chiến lược, thiết kế hệ thống quản trị, khai thác dữ liệu phục vụ điều hành và huy động các nguồn lực xã hội cùng tham gia phát triển nhà trường. Cô giáo Đào Minh Huệ, giáo viên Trường Trung học cơ sở Đại Đồng (xã Đại Đồng) chia sẻ: “Từ góc độ người trực tiếp đứng lớp, tôi mong đội ngũ quản lý trước mỗi quyết định đổi mới cần bám sát thực tế giảng dạy, lắng nghe những khó khăn, vướng mắc của giáo viên, dẫn dắt, hỗ trợ, tạo động lực cho giáo viên thi đua dạy tốt, thay vì tạo áp lực thông qua các chỉ tiêu, tiêu chí thi đua”.

Theo lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo, vận hành theo mô hình mới, cùng với sự linh hoạt của từng cơ sở giáo dục, Sở tập trung cao chỉ đạo các trường rà soát, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên theo hướng rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm và phù hợp với năng lực, vị trí việc làm. Đồng thời, xây dựng và thống nhất quy chế làm việc, quy chế phối hợp giữa các tổ chuyên môn, bộ phận, duy trì chế độ giao ban, kiểm tra, đánh giá thường xuyên để kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh.

Nhà trường cũng cần thống nhất kế hoạch giáo dục, hồ sơ chuyên môn, quy trình quản lý học sinh, cơ sở vật chất, tài chính và các hoạt động giáo dục giữa các đơn vị trước sáp nhập, tránh chồng chéo hoặc bỏ sót nhiệm vụ. Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành cần được đẩy mạnh nhằm nâng cao hiệu quả trao đổi thông tin, theo dõi tiến độ công việc và giảm thủ tục hành chính. Qua đó, từng bước hình thành một tập thể thống nhất, kỷ cương, trách nhiệm, phát huy được nguồn lực của các đơn vị sau sáp nhập và bảo đảm hoạt động giáo dục được duy trì ổn định, hiệu quả, chất lượng.