Bàn giải pháp xử lý ngập úng kéo dài ở khu vực phía Tây Hà Nội

Ngập cục bộ trên phố Huỳnh Thúc Kháng, quận Đống Đa. (Ảnh: Vũ Sinh/TTXVN)

Sáng 23/9, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì cuộc họp về tình hình và giải pháp tiêu lũ sông Tích, sông Bùi. Cuộc họp được kết nối trực tuyến tới 14 xã, phường liên quan.

Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu nghiên cứu tổng thể lưu vực sông Bùi, sông Tích và sông Đáy, sớm xây dựng giải pháp xử lý tình trạng ngập kéo dài ở khu vực phía Tây thành phố. Trước mắt, các địa phương phải bảo đảm an toàn cho người dân tại những nơi còn ngập.

Báo cáo tại cuộc họp, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lê Thanh Nam cho biết, mưa kéo dài hơn bốn ngày trong đợt lũ vừa qua khiến mực nước các sông đồng loạt dâng cao. Sông Tích tại Kim Quan đạt đỉnh 9,12 m; sông Bùi tại Yên Duyệt đạt trên 7,8 m; sông Đáy tại Ba Thá khoảng 7,2 m. Nhiều tuyến bờ bao bị tràn.

Theo ông Lê Thanh Nam, ngập lụt tại khu vực này liên quan đến mưa lớn kéo dài, dòng chảy và lũ rừng ngang từ thượng nguồn đổ về. Hệ thống đê điều, thủy lợi còn những hạn chế; khi mực nước sông dâng cao, việc bơm tiêu gặp khó khăn, có thể kéo dài thời gian ngập.

Về giải pháp lâu dài, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường đề xuất khảo sát những vị trí phù hợp để xây dựng hồ chứa quy mô lớn nhằm giữ nước, giảm tác động của lũ rừng ngang. Sở sẽ tiếp tục nghiên cứu cải tạo hồ Văn Sơn, nâng năng lực trạm bơm Đầm Mới và phối hợp các địa phương xây dựng phương án tổng thể.

Trong đó, cần đánh giá số hộ dân bị ảnh hưởng để tính toán phương án di dời phù hợp. Theo ông Lê Thanh Nam, các hồ chứa còn có thể tạo nguồn nước phục vụ sản xuất trong mùa khô.

Đường Đại lộ Thăng Long hướng Hà Nội đi Láng Hoà Lạc, nhiều đoạn vẫn bị ngập sâu 40-80cm. (Ảnh: Hoàng Hiếu/TTXVN)

Từ thực tế địa phương, đại diện lãnh đạo xã Xuân Mai cho biết, đây là một trong những địa bàn chịu ảnh hưởng nặng trong đợt ngập vừa qua, cùng với các xã Quảng Bị và Trần Phú. Nước sông Bùi đổ về kết hợp với nước sông Tích chảy xuống, làm tăng áp lực tiêu thoát tại khu vực Xuân Mai.

Địa phương kiến nghị thành phố đầu tư các tuyến đê trực tiếp bảo vệ khu dân cư thường xuyên bị ngập. Trước mắt, xã tiếp tục theo dõi diễn biến mưa lũ, thực hiện phương châm “4 tại chỗ,” xử lý vệ sinh môi trường khi nước rút và bố trí học sinh ở những khu vực còn ngập học tại các điểm cao để bảo đảm an toàn.

Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Bùi Duy Cường nhận định, nguyên nhân và giải pháp chống ngập đã được các cơ quan, địa phương xác định; vấn đề quan trọng là tổ chức triển khai đồng bộ, có lộ trình và tiến độ cụ thể. Ông yêu cầu các địa phương tiếp tục rà soát phương án ứng phó, bảo đảm lương thực, thực phẩm cho người dân; phòng ngừa tai nạn về điện, giao thông và các nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng, tài sản tại khu vực còn ngập.

Đối với hệ thống hồ chứa, trạm bơm và các tuyến sông, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố yêu cầu nâng cao năng lực dự báo, điều phối vận hành theo diễn biến thời tiết, xác định thời điểm điều tiết nước phù hợp để tăng dung tích phòng lũ. Hiện Hà Nội đã trao đổi với tỉnh Thái Nguyên về việc phối hợp vận hành, điều tiết hồ Núi Cốc và các công trình liên quan.

Về lâu dài, ông Bùi Duy Cường đề nghị rà soát hiện trạng, quy hoạch thủy lợi đối với hệ thống sông Tích, sông Đáy, sông Bùi, các hồ chứa và tuyến đê. Với những vùng trũng thường xuyên bị ngập, khó bảo đảm an toàn lâu dài, cần nghiên cứu phương án tái định cư phù hợp. Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp các đơn vị rà soát quy hoạch, phương án đầu tư và tiến độ thực hiện, báo cáo lãnh đạo thành phố trong khoảng 1-3 tuần.

Người dân chật vật di chuyển qua các điểm ngập úng. (Ảnh: Hoài Nam/Vietnam+)

Đáng chú ý tại cuộc họp, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Vũ Đại Thắng cho biết dù mưa đã kết thúc nhiều ngày, một số khu vực phía Tây vẫn ngập sâu, ảnh hưởng đến đời sống, đi lại và sản xuất của người dân. Khu vực đường gom Đại lộ Thăng Long, Hạ Bằng, Hòa Lạc vẫn còn ngập, có thời điểm phải phân luồng giao thông.

Theo Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố, tình trạng ngập úng tại lưu vực sông Bùi, sông Tích đã diễn ra nhiều năm; tần suất, cường độ và thời gian tiêu thoát có xu hướng gia tăng, nhất là trong năm 2026.

Khu vực phía Tây được xác định là một trong những trục phát triển quan trọng của Thủ đô. Nếu không giải quyết căn cơ tình trạng ngập, việc triển khai các công trình hạ tầng lớn, không gian ngầm và đường sắt đô thị tại khu vực này sẽ gặp khó khăn.

“Không thể nói không khắc phục được tình trạng lũ rừng ngang. Nếu tiếp tục như hiện nay thì rất khó triển khai các công trình ngầm, đường sắt đô thị tại khu vực này,” ông Vũ Đại Thắng nhấn mạnh.

Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố yêu cầu các đơn vị nghiên cứu toàn bộ lưu vực trên cơ sở dữ liệu địa hình, thủy văn, lượng mưa, hướng dòng chảy và cao trình đê; kết nối giải pháp đối với ba sông Bùi, Tích và Đáy, thay vì xử lý riêng từng tuyến đê hoặc từng địa phương. Thành phố cũng cần nghiên cứu cơ chế phối hợp với các địa phương liên quan đến lưu vực sông Đáy.

Ông Vũ Đại Thắng giao Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Bùi Duy Cường phối hợp chỉ đạo các sở, ngành, huy động thêm các viện nghiên cứu trung ương xây dựng đề án tổng thể.

Về giải pháp trước mắt, các đơn vị phải phối hợp vận hành hồ chứa, trạm bơm, chủ động tiêu nước khi có dự báo mưa lớn; đẩy nhanh nạo vét các dòng sông để tăng khả năng tiêu thoát. Các địa phương tiếp tục bám sát địa bàn, sẵn sàng ứng phó với tình huống phát sinh trong mùa mưa./.