Bàn trà Mặt trận ở Mường Nhé: Đổi mới từ cách lắng nghe dân

Để người dân nói lên suy nghĩ

Giữa sân nhà chị Vừ Thị Vá ở bản Tân Phong, xã Mường Nhé, bên chén trà nóng hổi, câu chuyện giữa cán bộ và người dân bắt đầu bằng những điều gần gũi nhất. Không có hội trường, bàn chủ tọa hay báo cáo, cán bộ xã, bản cùng ngồi với bà con, chia sẻ những vấn đề gắn với cuộc sống thường ngày. Người dân nói về khó khăn trong sản xuất, sinh hoạt, những điều chưa hiểu rõ. Cán bộ lắng nghe, trao đổi và cùng tìm hướng tháo gỡ.

“Bàn trà Mặt trận - Lắng nghe Nhân dân” thứ hai tổ chức tại bản Tân Phong, xã Mường Nhé với sự tham gia của các tổ chức chính trị - xã hội, công an, biên phòng địa và đông đảo người dân trong không khí ấm áp cởi mở.

Đây là buổi “Bàn trà Mặt trận - Lắng nghe Nhân dân” thứ hai được Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam xã Mường Nhé tổ chức, tiếp nối buổi đầu tiên tại bản Si Ma vào cuối tháng 8/2026. Với phương châm “Nghe dân nói - Nói dân hiểu - Làm dân tin”. Mô hình do chị Phạm Thị Hà, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Mường Nhé khởi xướng, hướng tới một cách làm dân vận linh hoạt, gần gũi, lấy sự tham gia của người dân làm trung tâm.

Theo chị Phạm Thị Hà, bàn trà là dịp để cán bộ và bà con trò chuyện, chia sẻ những điều đang quan tâm trong cuộc sống. Có những việc nếu chỉ tiếp nhận qua báo cáo thì cán bộ khó hình dung đầy đủ hoàn cảnh, nguyên nhân. Nhưng khi trực tiếp nghe người dân kể lại, nhiều vấn đề mới được nhận diện rõ hơn. Vì vậy, điều chị mong muốn không chỉ là bà con đến dự và ngồi nghe, mà là mỗi người thực sự cởi mở, mạnh dạn nói ra suy nghĩ của mình trên tinh thần xây dựng để cùng tháo gỡ khó khăn.

Cách tổ chức bàn trà đầu tiên ở bản Si Ma đã nhận được sự phản hồi tích cực của người dân. Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã chủ động gợi mở những nhóm vấn đề thiết thực, khuyến khích bà con nói thẳng, nói thật với tinh thần xây dựng. 16 người dân trực tiếp phát biểu, phản ánh khó khăn và đề xuất liên quan đến thủy lợi, đất đai, nước sinh hoạt, hỗ trợ sản xuất, nhà văn hóa, điện thắp sáng, hỗ trợ làm nhà ở, Đề án 79…

Tại Bàn trà Mặt trận tổ chức đầu tiên ở bản Si Ma, xã Mường Nhé người dân chia sẻ và đề xuất nhiều nội dung về đời sống, sản xuất.

Bản Tân Phong có 96 hộ dân, chủ yếu là đồng bào dân tộc Mông được thành lập trên cơ sở sáp nhập bản Nậm Là 2 và bản Tân Phong.

Bàn trà thứ hai tổ chức tại sân nhà chị Vừ Thị Vá ở bản Tân Phong. Cán bộ xã, bản, cán bộ công an, biên phòng và người dân cùng ngồi uống trà, trò chuyện về đời sống, sản xuất, việc học hành của con em, an ninh trật tự. Việc chưa hiểu rõ về hỗ trợ phân bón trồng cà phê cũng được bà con đưa ra hỏi cán bộ trực tiếp. Những băn khoăn chưa rõ về việc thành lập bộ máy cán bộ bản sau khi sáp nhập cũng được cán bộ giải thích rõ ràng để người dân hiểu rõ hơn về quy trình theo quy định.

Chị Phạm Thị Hà khuyến khích bà con mạnh dạn chia sẻ tâm tư, những điều còn băn khoăn. Những kiến nghị thuộc thẩm quyền của xã sẽ được tiếp thu, phối hợp với các bộ phận chuyên môn để giải quyết. Nội dung vượt thẩm quyền được tổng hợp, ghi chép và phản ánh đến cơ quan chức năng. Để bàn trà hướng tới không chỉ là nơi người dân nêu khó khăn, mà còn là nơi khơi mở sáng kiến từ cộng đồng. Do đó, Mặt trận mong muốn người dân mạnh dạn chia sẻ những mô hình hay, cách làm sáng tạo, hiệu quả trong phát triển sản xuất để cùng học hỏi, nhân rộng.

Đổi mới bắt đầu từ trách nhiệm với dân

Ý tưởng “Bàn trà Mặt trận - Lắng nghe Nhân dân” xuất phát từ yêu cầu tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận ở cơ sở, phát huy dân chủ và tạo diễn đàn để Nhân dân trực tiếp phản ánh tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị, hiến kế xây dựng Đảng, chính quyền và phát triển địa phương.

Điểm sáng tạo của mô hình là ở cách tạo lập không gian đối thoại thân tình, giảm tâm lý e ngại, để người dân có thể trao đổi thẳng thắn về những việc liên quan trực tiếp đến quyền lợi, trách nhiệm và cuộc sống của mình.

Với Mường Nhé, một xã vùng cao, biên giới có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, đổi mới công tác dân vận không thể chỉ dừng ở việc thay đổi hình thức tuyên truyền. Địa bàn rộng, điều kiện đi lại còn khó khăn, nhu cầu và điều kiện sống giữa các bản có những khác biệt. Những chủ trương, chính sách dù đúng đắn, nếu chưa được giải thích rõ hoặc chưa gắn với những vấn đề người dân đang gặp phải, sẽ khó phát huy đầy đủ hiệu quả trong thực tiễn. Bởi vậy, mô hình góp phần nâng cao chất lượng nắm bắt tình hình Nhân dân, hỗ trợ hòa giải ở cơ sở, hạn chế phát sinh đơn thư vượt cấp và phòng ngừa những vấn đề phức tạp về an ninh, trật tự.

Bên lề bàn trà, cán bộ Công an xã Mường Nhé tích cực hỗ trợ, hướng dẫn người dân cài đặt ứng dụng số. 

“Giá trị của “Bàn trà Mặt trận – Lắng nghe Nhân dân” trước hết nằm ở việc đưa cán bộ đến gần hơn với cuộc sống của người dân. Thay vì chờ kiến nghị được gửi đến hoặc nắm tình hình chủ yếu qua các kênh báo cáo, Mặt trận chủ động tạo điều kiện để gặp gỡ, gợi mở và nghe người dân trình bày ngay tại khu dân cư. Cách làm này giúp thông tin từ cơ sở được tiếp nhận trực tiếp, đồng thời tạo cơ hội để những vấn đề chưa rõ được trao đổi, giải thích ngay trong cuộc gặp”. - Ông Trần Ngọc Kiên, Trưởng ban Xây dựng Đảng xã Mường Nhé chia sẻ thêm bên lề bàn trà.

Trong điều kiện Mường Nhé là xã thuộc địa bàn biên giới, vai trò ấy càng đáng chú ý. Mối quan hệ gắn bó giữa Nhân dân với cấp ủy, chính quyền và các lực lượng đứng chân trên địa bàn là một trong những nền tảng để xây dựng thế trận lòng dân vững chắc.

Thông qua bàn trà, khi cần thiết, Mặt trận có thể phối hợp với chính quyền, các bộ phận chuyên môn, Công an xã, Đồn Biên phòng và các tổ chức thành viên cùng trao đổi, giải đáp những vấn đề thuộc lĩnh vực phụ trách. Sự phối hợp này giúp việc tuyên truyền, vận động gắn sát hơn với thực tiễn, đồng thời nâng cao trách nhiệm của các bên trong giải quyết kiến nghị chính đáng của Nhân dân.

Từ những câu chuyện cụ thể ở thôn bản, các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước cũng có điều kiện đến với người dân theo cách dễ hiểu, dễ trao đổi hơn. Những nội dung như phát triển sản xuất, giảm nghèo bền vững, xóa bỏ hủ tục, phòng chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, phòng chống ma túy, bảo vệ rừng, giữ gìn an ninh biên giới hay thúc đẩy chuyển đổi số đều cần sự đồng thuận và tham gia chủ động của cộng đồng. Khi người dân được giải thích từ những tình huống thực tế, được nêu thắc mắc và trao đổi hai chiều, công tác tuyên truyền có điều kiện đi vào chiều sâu, tránh tình trạng phổ biến chính sách nhưng chưa hiểu hết những khó khăn khi thực hiện.

Anh Vừ A Dếnh, Bí thư Chi bộ bản Tân Phong, xã Mường Nhé phấn khởi khi thấy băn khoăn của một số người dân nay đã được giải tỏa. Anh bày tỏ mong muốn bà con dân bản luôn giữ gìn sự đoàn kết, gắn bó, cùng nhau xây dựng bản phát triển.

Mong muốn ấy của Bí thư Dếnh cho thấy ý nghĩa của việc tổ chức đối thoại ở cộng đồng. Khi những vấn đề riêng có thể được trao đổi, những khác biệt có cơ hội được giải thích, còn việc chung có thêm sự đồng thuận để triển khai.

Mô hình cũng góp phần cụ thể hóa phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Người dân không chỉ được thông tin về công việc của địa phương, mà còn có cơ hội nêu ý kiến, tham gia bàn bạc và giám sát việc giải quyết những vấn đề liên quan đến mình. Qua đó, vai trò của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư được phát huy rõ hơn trong tuyên truyền, vận động, nắm bắt tình hình, hòa giải và xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Bên bàn trà, những băn khoăn trong đời sống được người dân chia sẻ với cán bộ để có hướng giải quyết thấu đáo, góp phần tăng sự đoàn kết, gắn bó xây dựng thôn bản vững mạnh.

Sau hai bàn trà tổ chức thành công ở bản Si Ma và bản Tân Phong, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Mường Nhé định hướng tiếp tục duy trì, hoàn thiện mô hình. Ưu tiên tổ chức tại các bản vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số hoặc còn nhiều vấn đề cần quan tâm. Hướng tới triển khai tại 100% bản, tổ dân cư trên địa bàn xã. Khi được duy trì thường xuyên, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn và gắn với cơ chế phản hồi rõ ràng, bàn trà có thể trở thành một kênh kết nối gần gũi, bổ trợ cho những hình thức tiếp xúc, đối thoại và nắm bắt dư luận đang được thực hiện tại cơ sở.

Từ ý tưởng của người đứng đầu Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Mường Nhé, “Bàn trà Mặt trận - Lắng nghe Nhân dân” mở ra một hướng đổi mới bắt đầu từ điều giản dị, ngồi lại với dân, nghe dân nói và cùng dân tìm cách giải quyết công việc.

Giá trị của mô hình không nằm ở những chén trà hay một buổi gặp gỡ đông người, mà quan trọng nhất là ở sự chuyển biến trong nhận thức của người dân và trách nhiệm của cán bộ trước tiếng nói từ cơ sở. Khi mỗi kiến nghị được coi trọng, mỗi vấn đề được theo dõi đến cùng và người dân thực sự được tham gia vào công việc chung, sự đồng thuận sẽ được bồi đắp bằng hành động cụ thể. Đó cũng là nền tảng để Mường Nhé phát huy sức mạnh đại đoàn kết, xây dựng thôn bản phát triển, giữ vững bình yên nơi phên giậu Tổ quốc.