Bất đồng nội bộ bùng lên trong đảng Dân chủ ngay trước bầu cử giữa kỳ Mỹ

Những người thân cận với giới lãnh đạo đảng Dân chủ cho rằng phe cánh tả cấp tiến đã khiến đảng phải tiêu tốn thời gian và tiền bạc không cần thiết vào những cuộc đua vốn được đánh giá là dễ giành chiến thắng hơn, gây bất lợi cho các ứng viên khác. Trong khi đó, những người theo đường lối cấp tiến cho rằng bộ máy lãnh đạo truyền thống của đảng chưa làm mọi điều có thể để giúp họ chiến thắng, những người nắm rõ tình hình nội bộ tiết lộ với báo Wall Street Journal.

Căng thẳng bùng phát công khai hôm 1/11, khi một nữ nghị sĩ Dân chủ tại bang Michigan, người thất bại trong cuộc bầu cử sơ bộ Thượng viện năm nay trước ông Abdul El-Sayed, tuyên bố ủng hộ ứng viên Cộng hòa trong cuộc đua sít sao này.

Nghị sĩ Dân chủ Haley Stevens phát biểu ở Detroit ngày 1/11. (Ảnh AP)

Nghị sĩ Michigan Haley Stevens, người từng được ban lãnh đạo đảng hậu thuẫn trong cuộc bầu cử sơ bộ đối đầu với ứng viên cấp tiến hơn El-Sayed, tuyên bố ủng hộ cựu nghị sĩ Cộng hòa Mike Rogers.

Mâu thuẫn giữa 2 đối thủ trong nội bộ đảng Dân chủ xoay quanh việc bà Stevens phản đối những phát ngôn từ ông El-Sayed chỉ trích hành động của Israel tại Trung Đông. Israel là một trong những vấn đề gây chia rẽ sâu sắc nhất trong đảng Dân chủ.

Tuyên bố của bà Stevens lập tức vấp phải chỉ trích, trong đó có cả những lãnh đạo cấp cao của đảng. Trong bài đăng trên mạng xã hội, lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Chuck Schumer gọi hành động này là “sự phản bội đáng khinh”. Ông khẳng định: “Các thượng nghị sĩ Dân chủ đoàn kết ủng hộ Abdul El-Sayed”.

Tuy nhiên, vụ tranh cãi nổ ra chỉ vài ngày trước cuộc bầu cử là minh chứng mới nhất cho tình trạng chia rẽ trong nội bộ đảng Dân chủ.

Cả 2 phe đều muốn đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Thượng viện, và chiến thắng có thể giúp xoa dịu những bất đồng. Nhưng bất kể kết quả ra sao, cuộc bầu cử ngày 3/11 có thể sẽ đẩy nhanh cuộc đấu tranh quyết liệt nhằm định hình tương lai của đảng.

Nếu đảng Dân chủ thất bại trong nỗ lực giành đa số tại Thượng viện, mỗi phe sẽ đổ lỗi cho phe còn lại. Nếu giành chiến thắng, cả 2 đều sẽ nhận công về mình và tuyên bố đường lối của phe mình đã được chứng minh là đúng đắn.

Michigan là 1 trong những bang có ý nghĩa then chốt đối với cuộc đua giành quyền kiểm soát Thượng viện, đồng thời là phép thử đối với đảng Dân chủ. Nếu cựu quan chức y tế El-Sayed giành chiến thắng, điều đó sẽ củng cố lập luận mà phe cánh tả cấp tiến đang thúc đẩy: Ứng viên của họ có thể chiến thắng trong những cuộc đua khốc liệt tại các bang chiến trường thuộc khu vực trung tâm nước Mỹ, nơi cử tri có quan điểm chính trị dao động.

Lập luận này đi ngược lại niềm tin lâu nay của nhiều lãnh đạo cấp cao đảng Dân chủ, rằng chỉ những ứng viên ôn hòa mới có thể giành chiến thắng tại các bang cạnh tranh.

“Nếu Abdul có thể chiến thắng ở Michigan, bất kỳ ai cũng có thể chiến thắng ở bất cứ đâu”, Hạ nghị sĩ Alexandria Ocasio-Cortez thuộc đảng Dân chủ phát biểu tại sự kiện gây quỹ gần đây cho ông El-Sayed.

Bản thân bà Ocasio-Cortez, một gương mặt được phe cấp tiến đặc biệt yêu mến, đang cân nhắc tranh cử tổng thống hoặc giành ghế Thượng viện bang New York vào năm 2028.

Những người theo đường lối cấp tiến đã trở thành ứng viên của đảng tại một số cuộc đua Thượng viện quan trọng, trong đó có Michigan và Maine, cũng như nhiều cuộc đua Hạ viện cạnh tranh trên khắp cả nước.

Ngoài ra, Hạ viện dự kiến sẽ có một số thành viên thuộc phong trào xã hội chủ nghĩa dân chủ trong nhiệm kỳ tới. Các ứng viên thuộc phong trào này cũng đang nắm quyền lãnh đạo hoặc cạnh tranh quyết liệt để giành ghế tại một số thành phố lớn nhất nước Mỹ.

Xu hướng dân tuý

Theo cuộc khảo sát do WSJ thực hiện, cử tri nhìn chung đang có xu hướng chuyển sang ủng hộ cách quản trị mang tính dân túy hơn.

Bản đồ chính trị của đảng Dân chủ đã mở rộng đáng kể kể từ tháng 1. Những bang vốn được xem là thành trì vững chắc của đảng Cộng hòa như Ohio, Alaska và Iowa hiện được đánh giá là có khả năng cạnh tranh ngang ngửa giữa 2 đảng. Trong khi đó, North Carolina được nhận định đang nghiêng về phía Dân chủ.

Ông Matt Bennett, đồng sáng lập tổ chức Dân chủ trung dung Third Way, cho biết ông mong tất cả các ứng viên Dân chủ đều chiến thắng. Tuy nhiên, ông lo ngại kết quả này có thể tác động tiêu cực đến cuộc bầu cử sơ bộ tổng thống năm 2028.

“Chúng tôi lo ngại những người đang có kế hoạch tranh cử với tư cách ứng viên ôn hòa sẽ hiểu sai tình hình. Không phải vì họ thiếu thông minh, mà bởi một câu chuyện như vậy sẽ dần chiếm ưu thế”, ông Bennett nói, ám chỉ quan điểm cho rằng cử tri Dân chủ có xu hướng cấp tiến hơn thực tế.

Về phần mình, các nhà tổ chức và lãnh đạo phong trào cấp tiến tin rằng một kết quả tốt trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sẽ giúp họ có ảnh hưởng lớn hơn trong việc định hình các cuộc tranh luận giữa những ứng viên tổng thống Dân chủ năm 2028.