Bầu không khí đến từ cổ động viên có thể ảnh hưởng đến màn trình diễn của cầu thủ như thế nào?

Các cổ động viên của Tottenham.

Hãy quên trận đấu bóng đá đi, bầu không khí tại sân vận động Tottenham Hotspur trong trận đấu với Man City trong hai hiệp đấu trông thật khác biệt.

Khi đội bóng của Thomas Frank bị Man City dẫn trước 2-0, khán giả nhà đã la ó dữ dội khi hiệp một kết thúc. Trong hiệp đấu đó, dường như các cổ động viên đã không thể hiện sự cuồng nhiệt với đội bóng. Điều đó được cho là dễ hiểu, nếu xét đến phong độ gần đây của đội bóng tại Ngoại hạng Anh. Tuy nhiên, họ đã thể hiện sự cổ vũ nhiệt tình trong hiệp 2 và giúp tinh thần các cầu thủ phấn chấn lên. Và đội bóng của HLV Thomas Frank giành được kết quả hòa nhờ cú đúp của tiền đạo Solanke.

“Sự đoàn kết của người hâm mộ và các cầu thủ trong hiệp hai thật đáng kinh ngạc”, Frank nói trong cuộc họp báo sau trận đấu. “Người hâm mộ đã giúp đỡ chúng tôi rất nhiều và thúc đẩy chúng tôi giành được một điểm quan trọng, và họ đã cổ vũ cả đội trước Dortmund (trong trận đấu sân nhà trước đó, tại Champions League), vì vậy nếu chúng ta có thể làm điều đó nhiều hơn và ổn định hơn cùng nhau, chúng ta có thể tạo nên điều kỳ diệu.”

Việc những cổ động viên nổi giận, là câu chuyện không của riêng đội bóng nào

Đây không phải là lần đầu tiên người hâm mộ ở phía bắc London bày tỏ sự lo ngại của họ đối với các đội bóng “con cưng“ trong thời gian gần đây. Trận thua 2-3 của Arsenal trước Man United vào ngày 25/1 là trận thua trên sân nhà đầu tiên của họ trong cả mùa giải, nhưng sự căng thẳng và thất vọng bên trong sân Emirates vào Chủ nhật hôm đó là điều dễ nhận thấy. Một số tiếng la ó cũng được nghe thấy khi tiếng còi kết thúc trận đấu vang lên.

Sau trận đấu, Mikel Arteta đã nói về việc các cổ động viên cần nhanh chóng quên đi kết quả này và hãy cùng nhau ủng hộ đội bóng. “Chúng tôi đã giành được vị trí tuyệt vời ở bốn giải đấu, và trong bốn tháng tới, chúng tôi sẽ sống và thi đấu với niềm vui, với rất nhiều dũng khí và với niềm tin rằng chúng tôi sẽ giành chiến thắng”, Arteta nói trong cuộc họp báo trước trận đấu với Kairat tại Champions League.

Ở một diễn biến khác, HLV Nuno Espirito Santo đã bày tỏ lo ngại về bầu không khí trên sân nhà sau khi West Ham thua Brentford hồi tháng 10.

Còn đối với HLV Thomas Frank của Tottenham, sự thất vọng vang lên trên sân vận động của họ hôm Chủ nhật không phải là điều mới mẻ, khi người hâm mộ kêu gọi sa thải vị huấn luyện viên người Đan Mạch sau thất bại trước đối thủ cùng thành phố West Ham hồi tháng trước. Việc người hâm mộ trên sân nhà bày tỏ sự thất vọng không phải là điều mới lạ, đặc biệt đối với những đội đang cạnh tranh chức vô địch hoặc đang trong cuộc chiến trụ hạng.

HLV Thomas Frank và HLV Nuno Santo.

Cho dù đó là người hâm mộ Arsenal than thở về thất bại trước Man United hay những người ủng hộ Tottenham kêu gọi Frank ra đi, sự bất mãn từ khán đài ngay tại sân vận động của bạn cũng có thể ảnh hưởng đến các cầu thủ.

Vậy dưới góc độ khoa học, chuyên gia tâm lý học sẽ nói gì về tác động của đám đông?

Dan Abrahams, một nhà tâm lý học thể thao toàn cầu từng làm việc với một số tên tuổi lớn nhất trong bóng đá, hiểu rất rõ về bầu không khí đến từ các cổ động viên có thể ảnh hưởng đến những diễn biến ở trên sân. Abrahams chia sẻ với The Athletic: “Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng hành vi của đám đông hoàn toàn có thể ảnh hưởng đến các cầu thủ.”

“Khi bạn dành thời gian trò chuyện với các cầu thủ về vấn đề này, sẽ có người nói rằng họ không nghe thấy gì (từ khán đài), họ đang tập trung vào trận đấu, hoặc họ nghe thấy nhưng không ảnh hưởng, hoặc họ nghe thấy nhưng lại ảnh hưởng.

“Con người được tạo ra để nhận biết các tín hiệu, vì vậy chúng ta quan sát xung quanh và đánh giá suy nghĩ của người khác về mình. Trong bóng đá, đó có thể là đám đông khán giả, vì vậy cảm xúc của các khán giả ở trên sân có thể làm phân tâm các cầu thủ, gây ra lo lắng. Chúng có thể ảnh hưởng đến khả năng vận động, nhận thức chiến thuật, khả năng dự đoán, ra quyết định, tất cả các khía cạnh quan trọng.”

Khi sự im lặng còn đáng sợ hơn cả tiếng la ó

Khi Nuno bày tỏ lo ngại về bầu không khí tại sân vận động của West Ham hồi tháng 10, ông đã chỉ ra tác hại mà nó có thể gây ra. Ông nói: “Tất cả mọi người đều lo lắng. Các bạn có thể thấy chính người hâm mộ của chúng tôi cũng lo lắng. Lo lắng biến thành bất an, rồi thành sự im lặng. Chúng ta đang gặp vấn đề. Điều đó dễ hiểu. Việc thay đổi là tùy thuộc vào chúng ta. Người hâm mộ cần thấy điều gì đó làm họ hài lòng, và (sau đó) họ mới có thể ủng hộ chúng ta và tiếp thêm năng lượng cho chúng ta. Tôi hiểu điều đó, tôi hoàn toàn hiểu và tôi tôn trọng điều đó. Việc thay đổi là tùy thuộc vào chúng ta.”

Tuy nhiên, người hâm mộ West Ham đã phải trải qua một giai đoạn khó khăn, chỉ chứng kiến ba chiến thắng trên sân nhà ở Ngoại hạng Anh mùa này. Sự tức giận của họ cũng hướng về phía các ông chủ của câu lạc bộ.

Đội trưởng Arsenal, Martin Odegaard.

Sau trận thua trước Man United, đội trưởng Arsenal, Martin Odegaard, đã nói về tầm quan trọng của việc bỏ qua những lời bàn tán từ đám đông. “Chúng ta không thể quá chú trọng đến những kỳ vọng và mọi thứ xung quanh nó,” anh nói, theo tờ The Times. “Như tôi đã nói nhiều lần, các cổ động viên phải đoàn kết và chỉ tập trung vào từng trận đấu.”

Khi được hỏi về tác động của bầu không khí tiêu cực đối với một cầu thủ trong trận đấu, Abrahams giải thích rằng ba từ thích hợp nhất là “do dự, kìm hãm và thụ động”, dẫn đến việc các cầu thủ suy giảm sự quyết tâm. “Sự quyết tâm thường được thể hiện qua hành động,” Abrahams nói. “Mức độ quyết tâm thấp thường thể hiện qua sự do dự, kìm hãm và một chút thụ động.” Cầu thủ có quyết tâm cao, theo Abrahams, sẽ thể hiện qua việc người đó trông thật “nhiều năng lượng”, “tích cực và chủ động”.

“Nhưng các cầu thủ có thể che giấu việc bản thân đang không có tinh thần thi đấu tốt,” ông nói thêm. “Họ không chủ động di chuyển tìm khoảng trống, bao quát khoảng trống, không muốn chạm bóng, hoặc không sẵn sàng thực hiện những đường chuyền mạo hiểm.”

Sau khi người hâm mộ Tottenham trút giận lên Frank, ông đã nói rõ rằng ông thà bị họ la ó hơn là bị la ó bởi đội bóng. Frank nói trong cuộc họp báo sau trận đấu: “Tôi là người chịu trách nhiệm cho thất bại, vì vậy lỗi sẽ thuộc về tôi. Điều đó công bằng, không có vấn đề gì cả. Miễn là cổ động viên ủng hộ các cầu thủ, làm mọi thứ có thể để hỗ trợ và thúc đẩy họ tiến lên.”

Abrahams nhận xét rằng, nếu người hâm mộ chỉ có thái độ tích cực đối với các cầu thủ, thì điều đó sẽ diễn ra trong thế giới viển vông. “Đó không phải là cách con người vận hành và cũng không phải là cách thể thao đỉnh cao hoạt động, bạn phải chấp nhận điều đó.

Nếu bạn có thể vẫy cây đũa thần và khiến tất cả mọi người trên sân vận động ủng hộ đội bóng từ phút đầu tiên đến phút cuối cùng, bất kể điều gì xảy ra trên sân, đó sẽ là kịch bản lý tưởng của bạn,” ông nói. “Nhưng cổ động viên sẽ nói rằng họ có quyền nêu ý kiến riêng bởi vì họ bỏ tiền ra để xem trận đấu và các cầu thủ được trả lương cao.”

(Theo The Athletic)

Khanh Kiều