Bé gái 9 tuổi nhìn chữ đen thành xanh, bác sĩ phát hiện hội chứng hiếm gặp

Một bé gái 9 tuổi tại thành phố Đài Trung (Đài Loan) trong khoảng nửa năm gần đây thường xuyên gặp vấn đề về thị giác khi đến lớp. Các chữ viết màu đen trên bảng hoặc sách vở bỗng biến thành màu xanh lục, còn khi nhìn vào sàn nhà hay tường trắng, em lại thấy xuất hiện những vệt màu loang lổ giống hình ảnh từ máy ảnh nhiệt. Tình trạng này khiến bé gái bị chóng mặt, khó chịu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng tập trung và việc học tập.

Ban đầu, gia đình đưa bé đi khám mắt nhiều lần, kiểm tra thị lực, thị trường và đáy mắt đều cho kết quả bình thường nhưng không tìm ra nguyên nhân. Chỉ đến khi được chuyển sang khám chuyên khoa thần kinh, bé mới được chẩn đoán mắc một hội chứng hiếm gặp mang tên Irlen - một dạng rối loạn xử lý cảm nhận thị giác, được cho là có liên quan đến việc tiếp xúc thường xuyên với bảng trắng điện tử và màn hình có độ sáng cao trong trường học.

Bệnh viện Quang Điền (Kuang Tien General Hospital) cho biết, ở giai đoạn đầu, các biểu hiện thị giác bất thường của bé chỉ kéo dài vài giây, sau đó tăng dần lên vài phút, thậm chí kèm theo cảm giác chóng mặt, mỏi mắt, làm giảm khả năng tập trung trên lớp. Gia đình từng nghĩ rằng con có tâm lý né tránh việc học hoặc chịu áp lực tinh thần, nên việc điều trị bị trì hoãn.

Sau đó, bé được thăm khám bởi bác sĩ Giang Quốc Lương, Trưởng khoa Nhi của Bệnh viện Quang Điền. Các kiểm tra chuyên sâu như điện não đồ cho thấy bé không mắc động kinh hay rối loạn phóng điện bất thường của não. Trong quá trình hỏi bệnh, gia đình nhận thấy khi bé đeo kính râm thì các triệu chứng giảm nhẹ, từ đó bác sĩ nghi ngờ vấn đề liên quan đến sự nhạy cảm với ánh sáng và xác định bé mắc hội chứng Irlen.

Theo bác sĩ Giang Quốc Lương, hội chứng Irlen không liên quan đến thị lực tốt hay kém, mà xuất phát từ việc não bộ gặp khó khăn trong việc tiếp nhận và xử lý ánh sáng cũng như hình ảnh. Người mắc hội chứng này, đặc biệt trong môi trường ánh sáng mạnh hoặc độ tương phản cao, có thể gặp các triệu chứng như chữ viết rung lắc, đổi màu, lưu ảnh (bóng ảnh còn sót lại), đau đầu, chóng mặt và khó tập trung.

Bác sĩ cho biết, trong những năm gần đây, việc ứng dụng bảng trắng điện tử và màn hình độ sáng cao ngày càng phổ biến trong lớp học, kết hợp với hệ thống chiếu sáng có độ tương phản mạnh, dễ trở thành yếu tố kích hoạt hoặc làm trầm trọng thêm các triệu chứng của hội chứng Irlen. Hướng điều trị chủ yếu là đánh giá mức độ nhạy cảm với ánh sáng, sử dụng kính lọc màu hoặc tấm lọc màu phù hợp để giảm kích thích thị giác, đồng thời điều chỉnh ánh sáng lớp học và độ sáng của bảng điện tử.

Trong trường hợp của bé gái 9 tuổi, dù đã giảm tiếp xúc với nguồn sáng mạnh, em vẫn còn xuất hiện hiện tượng lưu ảnh và chóng mặt. Vì vậy, bác sĩ đã chỉ định sử dụng thuốc chẹn kênh canxi - loại thuốc thường dùng để dự phòng đau nửa đầu ở trẻ em nhằm giúp ổn định phản ứng của não bộ trước kích thích ánh sáng và điều hòa tuần hoàn não. Sau điều trị, tình trạng chóng mặt và các vệt màu bất thường hầu như biến mất, bé có thể trở lại học tập và đọc sách bình thường.

Bác sĩ Giang Quốc Lương nhấn mạnh, khi trẻ mô tả việc "nhìn thấy màu sắc thay đổi, hình ảnh còn lưu lại", phụ huynh và giáo viên không nên vội cho rằng đó là tưởng tượng hay vấn đề tâm lý. Đây có thể là tín hiệu cảnh báo não bộ đang phản ứng bất thường với kích thích ánh sáng. Trong bối cảnh giáo dục số ngày càng phổ biến, việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời sẽ giúp tránh để công nghệ giảng dạy trở thành áp lực vô hình ảnh hưởng đến cảm nhận thần kinh và hiệu quả học tập của trẻ.

Hoài Thương