Bên trong bệnh viện dưới lòng đất của Israel giữa không kích

Hệ thống y tế Israel đang bước vào trạng thái sẵn sàng ứng phó tình huống khẩn cấp, trong trường hợp xung đột với Iran kéo dài. Theo Times of Israel, Bộ Y tế Israel đang cân nhắc một loạt phương án giảm tải bệnh viện và tái phân bổ nguồn lực y tế để duy trì khả năng vận hành trong chiến tranh.

Các binh sĩ Israel và nhân viên y tế tại bệnh viện ngầm thuộc Bệnh viện Rambam năm 2024. Ảnh: CHAIM GOLDBERG/FLASH90.

Bệnh viện ngầm chuẩn bị đi vào hoạt động

Trong đợt leo thang căng thẳng với Iran hồi tháng 6/2025, các bệnh viện Israel buộc phải giảm một nửa số bệnh nhân nội trú và đưa những người còn lại xuống tầng hầm để tránh tên lửa. Nhưng nước đi này cũng nhanh chóng bộc lộ những giới hạn.

Giường bệnh đặt sát nhau, gần như không còn khoảng riêng tư; các thủ thuật và hồi sức diễn ra giữa không gian mở. Nhà vệ sinh và bồn rửa tay thiếu thốn; ánh đèn sáng suốt ngày đêm, tiếng máy móc dồn dập không ngừng. Trong môi trường kín bưng ấy, nhân viên y tế làm việc triền miên, dễ rơi vào kiệt sức, còn nguy cơ lây nhiễm chéo tăng lên khi nhiều khoa và nhóm bệnh nhân bị dồn về cùng một chỗ.

Bệnh viện ngầm Assuta Ramat HaHayal với sức chứa 200 sẵn sàng đi vào hoạt động.

Trước nguy cơ xung đột tái diễn, Bộ Y tế Israel cho biết họ đang kích hoạt một kế hoạch chuẩn bị toàn diện cho hệ thống y tế, theo The Jerusalem Post. Tại Tel Aviv, bệnh viện tư Assuta Ramat HaHayal chính thức được đưa vào mạng lưới ứng phó khẩn cấp toàn quốc. Cơ sở này cho biết đã sẵn sàng nhân lực để vận hành khoảng 200 giường trong bệnh viện ngầm mới hoàn thiện, bảo đảm tiếp nhận bệnh nhân ngay cả khi còi báo động vang lên.

Trong trường hợp các bệnh viện công chưa có mức độ gia cố phù hợp phải giảm tải, khu điều trị dưới lòng đất của Assuta sẽ tiếp nhận bệnh nhân chuyển đến, bảo đảm quá trình điều trị không bị gián đoạn ngay cả khi còi báo động vang lên.

Assuta Ramat HaHayal còn duy trì một hệ thống hỗ trợ đầy đủ cùng khu phẫu thuật được bảo vệ trên mặt đất, đủ khả năng thực hiện các ca mổ dài và phức tạp. Trong những chiến dịch trước, nhiều bệnh viện lớn đã chuyển bệnh nhân đến đây để can thiệp chuyên sâu, và kịch bản đó có thể lặp lại nếu tình hình leo thang.

Các bệnh viện ngầm tại Barzilai cũng đã hoàn tất công tác chuẩn bị. Ảnh: Cổng thông tin của thành phố Ashkelon, Israel.

Ở phía Nam, bệnh viện tư mới của Assuta tại Be’er Sheva cũng được đặt trong tình trạng sẵn sàng, chuẩn bị tiếp nhận bệnh nhân từ các cơ sở y tế khu vực này nhằm san sẻ áp lực khi cần thiết.

Các cơ sở y tế đều được thiết kế để khắc phục những bất cập từng bộc lộ từ năm ngoái. Họ lắp rèm che giữa các giường, sử dụng vách ngăn có thể khử trùng và tăng cường cách âm.

Hệ thống chiếu sáng được điều chỉnh linh hoạt, có thể hạ xuống vào giờ nghỉ; đồng hồ treo được bố trí để bệnh nhân không mất cảm nhận về thời gian; bịt mắt ngủ được chuẩn bị sẵn. Ngay cả hệ thống cảnh báo y tế cũng được chuyển từ chuông ồn ào sang thiết bị rung, nhằm giảm bớt căng thẳng không cần thiết.

Sẵn sàng cho mọi tình huống

Song song với hệ thống bệnh viện, các tổ chức bảo hiểm y tế và mạng lưới phòng khám cũng được đặt vào trạng thái vận hành cho một kịch bản kéo dài, Ynet đưa tin.

Một trong những phương án được tính đến là thu gọn các khoa nội, nơi nhiều bệnh nhân có thể chuyển sang theo dõi và chăm sóc tại nhà, để giảm số người phải nằm viện. Khi số giường nội trú được giải phóng, các bệnh viện sẽ có thêm “khoảng thở” để tiếp nhận ca cấp cứu hoặc bệnh nhân nặng trong bối cảnh nguy cơ tên lửa và báo động có thể tái diễn bất cứ lúc nào.

Song song đó, Bộ Y tế xem xét điều phối bác sĩ từ khu vực trung tâm đến các bệnh viện vùng ven, nhằm san sẻ chênh lệch nguồn lực giữa các địa phương nếu tình huống kéo dài.

Theo các hướng dẫn mới, những phòng khám không có “không gian được bảo vệ đạt chuẩn” hoặc không có hầm trú ẩn đủ gần để tiếp cận ngay lập tức sẽ không mở cửa khi có tình huống khẩn cấp. Thay vào đó, hoạt động khám chữa bệnh được chuyển sang các cơ sở lân cận, nơi cả người bệnh lẫn nhân viên có thể nhanh chóng vào khu trú ẩn chỉ trong thời gian rất ngắn sau tiếng còi.

Bên trong khu điều trị ngầm tại Rambam năm 2024. Ảnh: Reuters.

Thách thức lớn nhất nằm ở nhóm bệnh nhân điều trị tại nhà nhưng phụ thuộc thiết bị chạy điện: người thở máy, người dùng bơm hỗ trợ suy tim, người cần máy tạo oxy, hoặc bệnh nhân nuôi dưỡng tĩnh mạch toàn phần phải kiểm soát tốc độ truyền bằng bơm điện và duy trì làm mát.

Hệ thống quản lý sức khỏe (HMO) đã lập danh sách chi tiết từng trường hợp, xác định ai phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn điện liên tục và ai có thể tạm thời xoay xở bằng giải pháp thay thế.

Israel hiện có khoảng 2.400 bệnh nhân thở máy phức tạp tại nhà được cấp máy phát điện cá nhân, đủ cung cấp điện trong khoảng 72 giờ và có thể tiếp nhiên liệu để kéo dài thời gian hoạt động. Bộ Y tế hỗ trợ máy phát cho một số trường hợp, trong khi các HMO duy trì danh sách cập nhật người đã nhận và chưa nhận. Khi có nguy cơ mất điện, hệ thống y tế sẽ chủ động liên lạc để bảo đảm chăm sóc không bị đứt quãng.

Trong trường hợp cần thiết, việc di chuyển bệnh nhân được phối hợp tới các “điểm tập trung” được chỉ định để sạc pin và vận hành thiết bị. Các trung tâm khu vực cũng được thiết lập để cung cấp điện cho thiết bị y tế, sạc bơm truyền và vận hành máy tạo oxy. Một số bệnh nhân dự trữ bình oxy di động, nhưng với những trường hợp phụ thuộc hoàn toàn, phương án hỗ trợ phải được kích hoạt nhanh chóng và phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương.

Kỳ Duyên