Bệnh viện ở TP.HCM tiếp nhận hàng chục ca đột quỵ mỗi ngày

Người đàn ông 36 tuổi trước đó khỏe mạnh, chưa từng được chẩn đoán mắc bệnh nền. Tối hôm đó, sau cuộc nhậu với bạn bè, anh bắt đầu nói chậm, ánh mắt đờ đẫn rồi gục xuống. Chỉ ít phút sau, anh rơi vào hôn mê.

Trên phim CT, bác sĩ phát hiện khối máu tụ lớn ở bán cầu não phải trên nền tăng huyết áp. Tình trạng nguy kịch, từng phút trôi qua đều có thể đánh đổi bằng tổn thương não không hồi phục.

Ê-kíp Ngoại Thần kinh lập tức đưa bệnh nhân vào phòng can thiệp. Dưới kính hiển vi, các bác sĩ tỉ mỉ lấy bỏ khối máu tụ, giải phóng áp lực đang chèn ép não. Ca phẫu thuật kịp thời đã giữ anh ở lại với sự sống. Hiện người đàn ông được xuất viện song nửa người phải vẫn còn yếu. Những việc từng quen thuộc như bước đi, cầm nắm hay tự chăm sóc bản thân giờ đều trở nên khó khăn hơn trước.

Câu chuyện trên không phải cá biệt. Những ngày đầu năm, khi nhịp sinh hoạt bị xáo trộn bởi những đêm thức khuya, bữa ăn thất thường và guồng quay gặp gỡ liên tiếp, các khoa cấp cứu vẫn sáng đèn xuyên đêm, tiếp nhận các ca đột quỵ nối tiếp nhau.

Người phụ nữ được đưa đến khoa Cấp cứu vì nhồi máu não cấp. Ảnh: Đinh Hà.

Hàng trăm ca nhập viện vì đột quỵ ngày Tết

Trao đổi với Tri Thức - Znews, PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng, Trưởng khoa Bệnh lý mạch máu não, Bệnh viện Nhân dân 115, cho biết trong 9 ngày nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ, mỗi ngày, đơn vị này tiếp nhận trung bình 40-50 ca đột quỵ nhập viện. Tính chung cả kỳ nghỉ, số ca vượt mốc 300 trường hợp, con số vẫn rất cao và không có sự chênh lệch so với cùng kỳ những năm trước.

Người bệnh nhập viện chủ yếu từ 30 tuổi trở lên, trong đó nhóm dưới 45 tuổi chiếm khoảng 15-20%. Phần lớn trường hợp được đưa đến sớm đều ổn định sau can thiệp và có thể xuất viện. Tuy vậy, số ca diễn tiến nặng vẫn ở mức đáng kể, nhiều bệnh nhân phải điều trị nội trú dài ngày và theo dõi sát để hạn chế biến chứng.

Không ít người dân nhập viện vì đột quỵ vào ngày Tết. Ảnh minh họa: Đinh Hà.

Theo PGS Huy Thắng, trong những ngày này, bệnh nhân chủ yếu đến từ TP.HCM và các tỉnh lân cận do việc chuyển tuyến xa bị hạn chế. Khi nhịp sống trở lại bình thường, số ca từ các địa phương khác đổ về nhiều hơn, khiến áp lực điều trị tăng rõ rệt.

Mỗi năm, riêng Bệnh viện Nhân dân 115 tiếp nhận khoảng 20.000 ca đột quỵ cấp. Trung bình một ngày có khoảng 60 bệnh nhân nhập viện. Trong khi đó, khoa Bệnh lý mạch máu não duy trì 170 giường bệnh và gần như luôn ở trong tình trạng kín chỗ.

Tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, từ ngày 14/2 đến 22/2, hai cơ sở ghi nhận gần 2.300 lượt cấp cứu. Một số bệnh lý nặng có xu hướng gia tăng, trong đó đột quỵ tăng khoảng 60,8%, bên cạnh các ca cấp tính như nhồi máu cơ tim.

Ở tuyến tỉnh, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị cũng ghi nhận số ca đột quỵ nhập viện dịp Tết năm nay tăng so với trước Tết và cùng kỳ các năm trước. Thống kê từ ngày 10/2 đến 25/2 cho thấy khoảng 60 trường hợp nhập viện cấp cứu vì đột quỵ, chủ yếu ở nhóm tuổi 60-80.

Vì sao đột quỵ ngày càng tăng?

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm thế giới ghi nhận khoảng 15 triệu ca đột quỵ. Trong số này, 5 triệu người tử vong và 5 triệu người sống sót nhưng phải mang di chứng nặng nề. Tại Việt Nam, ước tính hơn 200.000 ca đột quỵ xảy ra mỗi năm, đưa nước ta vào nhóm có tỷ lệ mắc cao trong khu vực Đông Nam Á.

PGS Nguyễn Huy Thắng cho biết gần 90% trường hợp đột quỵ liên quan đến các bệnh lý nền không được kiểm soát tốt. Riêng tại Bệnh viện Nhân dân 115, mỗi năm đơn vị tiếp nhận khoảng 20.000 ca.

Trong đó, tăng huyết áp chiếm 86%, được xem là yếu tố nguy cơ nguy hiểm nhất nhất; rối loạn mỡ máu chiếm khoảng 60% và đái tháo đường khoảng 30%. Điều đáng chú ý là không ít người chỉ phát hiện mình có bệnh nền sau khi đã đột quỵ vì trước đó chưa từng đo huyết áp hay kiểm tra đường huyết định kỳ.

Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ thường gặp của đột quỵ. Ảnh: Freepik.

Bên cạnh đó, tuổi thọ trung bình của dân số ngày càng tăng nhờ điều kiện kinh tế - xã hội và hệ thống y tế cải thiện. Khi con người sống lâu hơn, quá trình lão hóa và các bệnh mạn tính cũng xuất hiện nhiều hơn. Những bệnh phổ biến như tăng huyết áp, tiểu đường, xơ vữa mạch máu… gia tăng theo tuổi và chính là các yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến đột quỵ.

“Ngoài ra, thuốc lá vẫn là một yếu tố nguy cơ lớn. Tỷ lệ nam giới hút thuốc trong nhóm bệnh nhân đột quỵ vào khoảng 60%”, ông nói.

Trong những ngày đầu năm, nguy cơ đột quỵ càng dễ bộc lộ vì nhịp sống thay đổi. Những bữa ăn nhiều đạm, nhiều muối, rượu bia kéo dài, thức khuya liên tiếp và thói quen vận động bị bỏ quên. Với người có sẵn tăng huyết áp, mỡ máu cao, bệnh tim mạch hay rối loạn nhịp, chỉ một vài ngày lơ là thuốc men cũng đủ khiến huyết áp và nhịp tim dao động. Cộng thêm thời tiết lạnh làm mạch máu co lại, máu dễ cô đặc và hình thành cục đông, nguy cơ đột quỵ vì thế cũng tăng lên.

Nhiều thói quen kém lành mạnh ngày Tết làm gia tăng nguy cơ đột quỵ. Ảnh: Freepik.

Dù nguy hiểm, PGS.TS.BS Nguyễn Huy Thắng nhấn mạnh đột quỵ không phải là bệnh “trời kêu ai nấy dạ”. Phần lớn trường hợp có thể phòng ngừa hiệu quả nếu kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ. Và ngay cả khi không may xảy ra, đây vẫn là bệnh có thể điều trị, với nhiều phương pháp hiện nay đủ khả năng cải thiện đáng kể kết cục cho người bệnh.

Vì vậy, điều quan trọng là người bệnh cần giữ thái độ bình tĩnh, duy trì lối sống lành mạnh và kiểm soát tốt bệnh nền. Người dân không nên hoang mang hay chạy theo các quảng cáo tầm soát đắt đỏ, “thuốc thần” hay những lời hứa hẹn phòng ngừa đột quỵ bằng một viên thuốc duy nhất. Việc tin vào nguồn thông tin không chính thống không chỉ tốn kém mà còn có thể dẫn đến những hệ quả đáng tiếc.

Kỳ Duyên