Bí mật đằng sau chiếc 'vương miện' đẹp nhất Hệ Mặt Trời của Sao Thổ
Giữa vô vàn 'kỳ quan' của Hệ Mặt Trời, không hành tinh nào gây ấn tượng mạnh như Sao Thổ với hệ vành đai rực rỡ bao quanh.
Sao Thổ từ lâu được xem là "viên ngọc" của Hệ Mặt Trời nhờ hệ vành đai tuyệt đẹp có thể quan sát được ngay cả bằng những kính thiên văn nhỏ. Tuy nhiên, vẻ đẹp ấy không đến từ một vòng tròn đặc duy nhất như nhiều người vẫn tưởng. Trên thực tế, các nhà thiên văn học đã xác định hệ vành đai của Sao Thổ gồm hàng nghìn vòng nhỏ đan xen, trải dài hàng trăm nghìn kilomet nhưng độ dày trung bình chỉ khoảng vài chục đến vài trăm mét. Nếu thu nhỏ Sao Thổ xuống kích thước một quả bóng rổ, các vành đai sẽ mỏng không khác gì một tờ giấy.
Ảnh: jpl.nasa
Điều khiến các vành đai trở nên rực rỡ là thành phần cấu tạo của chúng. Khoảng 95–99% khối lượng vành đai là băng nước gần như tinh khiết, phần còn lại là bụi đá và các hợp chất hữu cơ. Những mảnh băng có kích thước từ nhỏ hơn hạt cát cho tới những tảng lớn bằng cả một ngôi nhà liên tục phản chiếu ánh sáng Mặt Trời, tạo nên vẻ trắng sáng nổi bật mà chúng ta quan sát được từ Trái Đất. Chính hàm lượng băng rất cao này khiến vành đai của Sao Thổ sáng hơn nhiều so với vành đai mờ nhạt của Jupiter, Uranus hay Neptune. Các quan sát của tàu thăm dò Cassini–Huygens đã giúp xác nhận thành phần và cấu trúc đặc biệt này.
Ảnh: jpl.nasa
Nguồn gốc của hệ vành đai vẫn còn là một chủ đề được tranh luận. Một giả thuyết cho rằng chúng là tàn tích của một mặt trăng cổ đại hoặc một sao chổi khổng lồ đã tiến quá gần Sao Thổ và bị lực hấp dẫn khổng lồ của hành tinh xé tan khi vượt qua giới hạn Roche. Những mảnh vỡ sau đó bị giữ lại trên quỹ đạo và dần hình thành nên hệ vành đai đồ sộ ngày nay. Một số nghiên cứu gần đây còn cho rằng vành đai có thể trẻ hơn nhiều so với tuổi của chính Sao Thổ, chỉ hình thành cách đây khoảng 100–400 triệu năm.
Ảnh: jpl.nasa
Điều thú vị là vẻ đẹp ấy không tồn tại mãi mãi. Dữ liệu từ Cassini cho thấy các hạt băng đang dần rơi vào bầu khí quyển Sao Thổ trong hiện tượng gọi là "mưa vành đai". Nếu tốc độ này tiếp tục, hệ vành đai có thể biến mất sau khoảng 100 triệu năm – một khoảng thời gian rất ngắn trên thang đo thiên văn. Điều đó đồng nghĩa nhân loại đang sống đúng vào một giai đoạn đặc biệt hiếm hoi trong lịch sử Hệ Mặt Trời, khi Sao Thổ vẫn còn khoác lên mình "chiếc vương miện" lộng lẫy nhất.
Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi
Tin nóng
Một hành khách trên chuyến bay của hãng hàng không Ryanair đã bị hút nửa người ra ngoài máy bay sau khi cửa sổ bên cạnh chỗ ngồi của anh bất ngờ bị bung giữa không trung.
Không phải mọi loài cây đều cần cắm rễ xuống đất, nhiều loài vẫn phát triển xanh tốt khi sống hoàn toàn trong không khí.
Hành khách cho biết họ nghe thấy một tiếng nổ lớn trước khi có vật gì đó va vào và làm vỡ cửa sổ máy bay.
Trên bầu trời đại dương, có một nhóm chim nổi tiếng không phải vì tài săn cá mà vì… chuyên cướp chiến lợi phẩm của loài khác.
Một hành khách trên chuyến bay của Ryanair đã trải qua khoảnh khắc sinh tử khi cửa sổ máy bay bất ngờ vỡ giữa không trung. Người đàn ông chỉ thoát nạn nhờ vợ kịp thời giữ chặt hai chân.
Trong quá trình mở rộng khai quật tại công viên Lê Thị Riêng (TPHCM), lực lượng quy tập tìm thấy thêm 13 hài cốt liệt sĩ cùng nhiều di vật như bút máy, nhẫn, dây chuyền vàng, khăn quàng... còn sót lại sau 58 năm dưới lòng đất.
Tin mới
Rogue Carrier kết hợp giữa quản lý thuộc địa và yếu tố roguelite trên một con tàu khổng lồ giữa đại dương, chính thức xác nhận ra mắt ngay từ ngày đầu trên PC Game Pass.
Một chuyến bay của hãng hàng không Ryanair đã trải qua khoảnh khắc nghẹt thở khi ô cửa sổ bất ngờ bung ra giữa hành trình, khiến một hành khách bị luồng khí mạnh hút nửa người ra ngoài.
Bộ Chiến tranh Mỹ đã công bố đợt giải mật thứ tư các hồ sơ liên quan đến UFO, với nhiều hình ảnh và video chân thực.
Sự thật ngỡ ngàng tại tâm Dải Ngân hà làm đảo lộn mọi mô hình thiên văn trước đây.
Nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Science tiết lộ một loài vật tí hon có khả năng sống ở độ cao kỷ lục gần 7.000 m nhờ khả năng sinh nhiệt vượt trội và 'miễn nhiễm' với thức ăn độc hại.
Bao phủ hơn 70% bề mặt Trái đất, giữ vai trò không thể thay thế trong điều hòa khí hậu, duy trì đa dạng sinh học và cung cấp nguồn thực phẩm, khoáng sản dồi dào cho nhân loại, song các đại dương trên thế giới đang đối mặt những áp lực nghiêm trọng.
Một hành khách bị hút một phần ra khỏi máy bay Boeing 737 của Ryanair vì cửa sổ khoang hành khách vỡ ngay sau khi cất cánh.
Một hành khách đã bị hút một phần ra khỏi máy bay Boeing 737 của hãng Ryanair khi cửa sổ bị vỡ trong hoàn cảnh chưa rõ ngay lúc cất cánh.