Biến công nghệ thành lợi thế cạnh tranh cho doanh nghiệp

Hội chợ Hàng Việt Nam tiêu biểu xuất khẩu trên môi trường số tại TP. Hồ Chí Minh sẽ được ra mắt trên nền tảng số từ 20 - 29/10/2026. Ảnh: Hương Giang - TTXVN

Tìm kiếm thị trường, tiếp cận người mua và duy trì kết nối sau các sự kiện xúc tiến thương mại vẫn là điểm nghẽn đối với nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa, công nghệ số đang mở ra một cách thức tiếp cận mới. Việc đưa dữ liệu sản phẩm, hồ sơ năng lực và hoạt động giao thương lên nền tảng số, không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí mà còn tạo cơ hội để doanh nghiệp vừa và nhỏ rút ngắn khoảng cách với các doanh nghiệp lớn trong cuộc đua tìm kiếm khách hàng và mở rộng thị trường.

Từ điểm nghẽn thị trường...

Với các doanh nghiệp vừa, nhỏ và hợp tác xã, để đưa sản phẩm đến những thị trường mới, khó khăn không chỉ nằm ở năng lực sản xuất mà còn ở khả năng tìm kiếm và tiếp cận đúng đối tác. Nếu doanh nghiệp lớn có đội ngũ chuyên trách thị trường, thường xuyên tham gia các hội chợ, triển lãm trong và ngoài nước, doanh nghiệp nhỏ lại phải cân nhắc kỹ từng khoản chi phí cho mỗi chuyến xúc tiến.

Bà Nguyễn Thị Vân Anh, Chủ tịch HĐQT Hợp tác xã Tam Nông Việt Nam, cho biết trước đây mỗi khi khách hàng muốn tìm hiểu sản phẩm, hợp tác xã phải dành nhiều thời gian gọi điện, trao đổi và cung cấp từng thông tin. Việc này vừa mất thời gian vừa khiến quá trình tiếp cận khách hàng kéo dài.

Khi sản phẩm được đưa lên nền tảng số, cách thức giao thương thay đổi đáng kể. Khách hàng có thể chủ động tìm hiểu thông tin về sản phẩm, từ mã vùng trồng, công nghệ sản xuất đến các thông số liên quan, trước khi tiến tới trao đổi trực tiếp và giao dịch.

"Công nghệ hỗ trợ rất nhiều cho sản phẩm của chúng tôi ra thị trường quốc tế. Trước đây, khi khách hàng muốn tìm hiểu sản phẩm, chúng tôi phải gọi điện và trao đổi rất nhiều. Nhưng khi đưa sản phẩm lên nền tảng số, khách hàng chỉ việc vào đó để tìm hiểu tất cả thông tin, từ mã vùng trồng đến công nghệ sản xuất và các thông số liên quan. Chúng tôi không mất nhiều thời gian để làm việc với khách hàng", bà Nguyễn Thị Vân Anh chia sẻ.

Xúc tiến thương mại trên môi trường số tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả cho doanh nghiệp. Ảnh: Hương Giang - TTXVN

Không chỉ các hợp tác xã, mà cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng loay hoay trong bài toán tìm kiếm thị trường. Theo ông Lê Tấn Nam, Chủ tịch Hội Doanh nghiệp khu vực Tây Bắc Sài Gòn, một trong những phương thức để doanh nghiệp kết nối thị trường, là thông qua các hoạt động giao thương tại các hội chợ, triển lãm trong và ngoài nước.

Tuy nhiên, để tham gia một hội chợ hay triển lãm trực tiếp, doanh nghiệp phải dành thời gian cho nhân sự, vận chuyển hàng hóa, chi phí gian hàng và nhiều khoản phát sinh khác. Đây là rào cản không nhỏ đối với doanh nghiệp.

"Vì vậy, khi sử dụng nền tảng số để quảng bá sản phẩm, giới thiệu năng lực và kết nối với nhà mua, doanh nghiệp tiết kiệm được rất nhiều chi phí và thời gian, hiệu quả kết nối cũng tăng lên. Công nghệ đang góp phần thu hẹp khoảng cách giữa doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp lớn trong khai thác thị trường và tìm kiếm cơ hội", ông Lê Tấn Nam chia sẻ.

Đến lợi thế cạnh tranh bằng công nghệ

Sự phát triển của công nghệ số đang mở thêm công cụ để doanh nghiệp tiếp cận nhà mua hàng và mở rộng thị trường. Thay vì chỉ tập trung vào những cuộc gặp trực tiếp, hội chợ hay các đoàn giao thương, sự phát triển của nền tảng số đang cho phép hoạt động xúc tiến thương mại được kéo dài trước, trong và sau sự kiện.

Trong bối cảnh đó, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh và Công ty Cổ phần Công nghệ Arobid đã ký kết hợp tác chiến lược với trọng tâm hình thành ITPC Digital Trade & Investment Platform (ITPC Platform) – nền tảng xúc tiến thương mại và đầu tư trên môi trường số của TP. Hồ Chí Minh.

Theo đó, ITPC Platform được xem như một "cánh tay nối dài" của hoạt động xúc tiến trực tiếp, chứ không thay thế các phương thức truyền thống. Nếu hội chợ, triển lãm và các chương trình giao thương tạo ra những cuộc gặp và kết nối ban đầu, môi trường số cho phép thông tin doanh nghiệp, sản phẩm, nhu cầu của nhà mua hàng và các mối quan tâm phát sinh tiếp tục được lưu giữ, cập nhật và theo dõi.

Ngoài việc hỗ trợ thực hiện xúc tiến thương mại, xúc tiến đầu tư, liên kết vùng và hợp tác quốc tế, nền tảng  còn hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng hiện diện số, giới thiệu sản phẩm, tiếp cận thông tin thị trường, tìm kiếm nhà mua hàng và đối tác; hỗ trợ kết nối giao thương B2B, RFQ và phát triển cơ hội thương mại.

Ông Phạm Quang Nhật, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh, cho rằng doanh nghiệp không chỉ cần một cuộc gặp mà cần được kết nối đúng đối tác, đúng nhu cầu và đúng thời điểm. Vì vậy, chuyển đổi số trong xúc tiến thương mại không đơn thuần là đưa một quy trình cũ lên môi trường mạng mà còn là tổ chức lại hành trình phục vụ doanh nghiệp và nhà đầu tư trên nền tảng dữ liệu.

Khi nhu cầu mua hàng được tiếp nhận, thông tin có thể được chia sẻ đến các hiệp hội, ngành hàng và doanh nghiệp phù hợp để tiếp cận. Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết vẫn là doanh nghiệp phải chủ động giới thiệu, khẳng định thương hiệu và chứng minh năng lực, chất lượng sản phẩm.

"Doanh nghiệp cần tăng cường xúc tiến thương mại trên môi trường số, với mục tiêu vừa kết nối được người mua hàng, vừa thực hiện các giao dịch cũng như theo dõi qua trình đó. Thông qua ITPC Platform, chúng tôi sẽ hỗ trợ cho doanh nghiệp rất nhiều trong việc tăng cơ hội giao thương. Tuy nhiên, bản thân các doanh nghiệp cũng phải tăng cường chuyển đổi số, làm sao cung cấp dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống", doanh nghiệp phải tự khẳng định thương hiệu mình và tự nói với quốc tế rằng tôi đủ chất lượng để vươn ra toàn cầu, đó là điều quan trọng", ông Phạm Quang Nhật nhấn mạnh.

Nhân viên Công ty Công nghệ Arobid đang thiết kế các không gian triển lãm trên môi trường số. Ảnh: Hương Giang - TTXVN

Từ góc độ doanh nghiệp công nghệ, ông Trần Văn Chín, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Công nghệ Arobid, cho rằng dữ liệu là nền tảng để AI phát huy khả năng tìm kiếm và kết nối người mua với người bán. Khi xây dựng các sự kiện triển lãm trên môi trường số, Arobid sử dụng AI phân tích dữ liệu lớn để xác định nhóm ngành hàng có tiềm năng xuất khẩu, thị trường có nhu cầu cao và các nhà mua lớn. Từ đó, các chương trình triển lãm số được định hướng theo nhu cầu thị trường, thay vì chỉ tập trung đưa doanh nghiệp lên một không gian trưng bày trực tuyến. Với công cụ này, nhu cầu mua – bán cũng được kết nối hiệu quả hơn, đồng thời tăng khả năng kết nối trong toàn chuỗi cung ứng.

"Thông qua nền tảng số, thay vì tự tìm kiếm khách hàng, tham gia sự kiện và chờ đợi cơ hôi, doanh nghiệp có thể đưa dữ liệu lên hệ thống để được hỗ trợ nhận diện đối tác phù hợp. Điều quan trọng nhất với doanh nghiệp đó là ít chi phí, nhiều cơ hội. Đây là thông điệp chúng tôi luôn muốn nhấn mạnh, cũng là mục tiêu  chúng tôi hướng đến để đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp Việt trên hành trình tìm kiếm  cơ hội kinh doanh", ông Trần Văn Chín chia sẻ.

Tuy nhiên, có một việc mà công nghệ không thể làm thay doanh nghiệp, theo đại diện Công ty Arobid, đó là các doanh nghiệp phải chuẩn hóa hồ sơ khi đưa trên môi trường số, bao gồm dữ liệu về doanh nghiệp, sản phẩm, chứng chỉ và những thế mạnh cần thiết để người mua đánh giá.

Khi dữ liệu được chuẩn hóa, minh bạch và cập nhật, nền tảng mới có thể hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nhà mua, nhà đầu tư và các đối tác quốc tế hiệu quả hơn. Từ đây, dữ liệu không còn đơn thuần là thông tin phục vụ quảng bá mà trở thành một phần năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp Tây Bắc Sài Gòn, nền tảng thương mại số là cơ hội để những doanh nghiệp chưa có điều kiện tham gia thường xuyên các hội chợ, triển lãm lớn có thêm một kênh tiếp cận thị trường. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, doanh nghiệp vẫn phải chủ động chuyển đổi số, chuẩn hóa hồ sơ và nâng cao năng lực đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng dựa nhiều vào tốc độ tiếp cận thị trường và khả năng đáp ứng nhu cầu của người mua, chuyển đổi số đang trở thành một phần của năng lực cạnh tranh doanh nghiệp. Với doanh nghiệp nhỏ và vừa, lợi thế không nhất thiết đến từ quy mô, mà có thể bắt đầu từ việc chuẩn hóa dữ liệu, khả năng hiện diện trên nền tảng số và sử dụng công nghệ để tìm đúng đối tác, đúng nhu cầu. Khi khoảng cách về quy mô được thu hẹp bằng dữ liệu và công nghệ, cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và mở rộng thị trường cũng trở nên rõ ràng hơn  cho  cộng đồng doanh nghiệp Việt.