Chọn Ngày Văn hóa 24/11, đặt giáo dục đạo đức, văn hóa lên hàng đầu

Ngày 7/1, thay mặt Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, xác định giáo dục và đạo đức văn hóa là nền tảng cốt lõi trong xây dựng con người Việt Nam thời kỳ mới.

Nghị quyết đặt mục tiêu đưa văn hóa thẩm thấu sâu vào hệ thống giáo dục, đời sống xã hội và các ngành công nghiệp sáng tạo, coi đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho phát triển bền vững và tương lai của đất nước.

Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam nhấn mạnh đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho sự phát triển bền vững của đất nước. Ảnh: Phương Lâm.

Đặt giáo dục đạo đức và văn hóa lên hàng đầu

Trong quan điểm chỉ đạo, Bộ Chính trị xác định phát triển văn hóa nhằm hướng tới sự hoàn thiện nhân cách con người xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên mới, đồng thời lấy việc xây dựng con người làm nền tảng cho sự phát triển văn hóa. Trên cơ sở đó, việc tạo lập môi trường văn hóa nhân văn, lành mạnh, văn minh và hiện đại được đặt ra như một yêu cầu xuyên suốt.

Bộ Chính trị nhấn mạnh đầu tư cho văn hóa trong giáo dục chính là đầu tư cho phát triển bền vững đất nước và cho tương lai của dân tộc. Đến năm 2030, mục tiêu đặt ra là xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc ngay trong hệ thống giáo dục quốc dân, bảo đảm 100% học sinh, học viên, sinh viên được tiếp cận và tham gia thường xuyên, hiệu quả các hoạt động nghệ thuật, giáo dục di sản văn hóa.

Việc xây dựng nhân cách con người được coi là trọng tâm để định hướng hoạt động giáo dục. Ảnh: Phương Lâm.

Tầm nhìn đến năm 2045 là xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam xã hội chủ nghĩa, lấy con người làm trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của sự phát triển; trong đó các giá trị văn hóa giữ vai trò nền tảng, định hướng chuẩn mực và được lan tỏa, thẩm thấu sâu rộng trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội.

Việc xây dựng nhân cách con người được coi là trọng tâm để định hướng hoạt động giáo dục, văn hóa và khoa học, hướng tới mục tiêu phát triển con người toàn diện về đức - trí - thể - mỹ, hình thành thế giới quan khoa học và nuôi dưỡng các giá trị chân - thiện - mỹ.

Đồng thời, cần đặt giáo dục đạo đức và văn hóa lên hàng đầu trong các cơ sở giáo dục từ bậc mầm non; tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình - nhà trường - xã hội trong việc hình thành và hoàn thiện nhân cách con người Việt Nam, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ.

Đãi ngộ xứng đáng với nghệ sĩ, phát triển nhân tài ngành văn hóa, nghệ thuật

Nghị quyết số 80-NQ/TW nhấn mạnh phát triển văn hóa được xác định là sự nghiệp của toàn dân, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, với Nhân dân là chủ thể sáng tạo và thụ hưởng; trong đó đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, cán bộ văn hóa và doanh nhân giữ vai trò quan trọng, đồng thời đề cao tính tiên phong, gương mẫu của đội ngũ cán bộ, đảng viên.

Về chỉ tiêu đến năm 2030, Nghị quyết yêu cầu bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa, trong đó bố trí tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước hàng năm cho lĩnh vực này và tăng dần theo yêu cầu thực tiễn.

Nghệ sĩ tham dự Lễ kỷ niệm, diễu binh, diễu hành 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước vào sáng 30/4 tại TP.HCM. Ảnh: Duy Hiệu.

Về định hướng triển khai, Nghị quyết nhấn mạnh việc xây dựng cơ chế đặc thù trong phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng và phát huy tài năng văn hóa, nghệ thuật; đồng thời thúc đẩy các loại hình nghệ thuật đương đại, bảo đảm điều kiện giảng dạy, sáng tạo đặc thù và chăm sóc sức khỏe chuyên biệt.

Bên cạnh đó, cần có chính sách đãi ngộ xứng đáng đối với nghệ nhân dân gian, nghệ sĩ, tạo điều kiện hỗ trợ văn nghệ sĩ tham gia và đạt giải thưởng lớn tại các cuộc thi, triển lãm nghệ thuật uy tín, danh giá trên thế giới.

Ngày 24/11 hàng năm là "Ngày Văn hóa Việt Nam"

Nghị quyết 80 thống nhất lựa chọn ngày 24/11 hàng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, với chủ trương là ngày nghỉ và người lao động được hưởng nguyên lương. Việc này nhằm tạo điều kiện để Nhân dân nâng cao khả năng thụ hưởng văn hóa, động viên đội ngũ văn nghệ sĩ sáng tạo, đồng thời lan tỏa trong toàn xã hội việc đề cao và thực hành lối sống văn hóa, văn minh.

Cùng với đó, văn bản đặt ra yêu cầu xây dựng chiến lược phát triển nguồn nhân lực, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao và cán bộ cấp chiến lược, trong đó chú trọng phát triển nguồn nhân lực văn hóa.

Công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao năng lực được xác định là nhiệm vụ đối với đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, công chức, viên chức, người lao động, nhất là cán bộ chủ chốt và những người trực tiếp làm công tác văn hóa, nghệ thuật ở địa phương. Đồng thời, văn bản nhấn mạnh việc xây dựng và phát triển mạng lưới chuyên gia về văn hóa trong và ngoài nước.

Cần đổi mới giáo dục nghệ thuật từ sớm, qua đó giúp học sinh phát triển năng khiếu. Ảnh: Trần Hiền.

Nghị quyết số 80-NQ/TW cũng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới giáo dục nghệ thuật trong các cơ sở giáo dục, qua đó giúp học sinh phát triển năng khiếu, chuẩn bị nguồn nhân lực từ sớm và định hướng thị hiếu thẩm mỹ. Song song đó là việc chú trọng xây dựng và phát triển các viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo văn hóa theo mô hình tiên tiến, hiện đại.

Bên cạnh giáo dục phổ thông, Bộ Chính trị yêu cầu cần phát triển các chương trình đào tạo đặc thù về văn hóa, nghệ thuật, công nghiệp sáng tạo và quản trị dữ liệu văn hóa; cho phép triển khai mô hình đào tạo tích hợp giữa phổ thông - nghệ thuật - công nghệ nhằm hình thành đội ngũ nhân lực văn hóa - nghệ thuật - công nghệ chất lượng cao.

Văn bản đề ra yêu cầu tăng cường hợp tác quốc tế trong đào tạo, tiếp tục gửi sinh viên, giảng viên, cán bộ đi đào tạo dài hạn và ngắn hạn về văn hóa, nghệ thuật tại các quốc gia phát triển.

Đồng thời, chú trọng đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cao cho các ngành công nghiệp văn hóa, đặc biệt là nguồn nhân lực chuyên sâu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa và đội ngũ sáng tạo nội dung số.

Kỳ Duyên