Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng lá chắn an ninh mạng 4 lớp

Siết an ninh mạng cho hạ tầng số quốc gia

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra trên diện rộng, Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành kế hoạch bảo đảm an ninh mạng tổng thể giai đoạn 2026 đến 2030. Trọng tâm của kế hoạch là xây dựng hệ thống phòng thủ đồng bộ nhằm bảo vệ hạ tầng số và dữ liệu của ngành.

Ảnh minh họa

Điểm đáng chú ý là Bộ sẽ triển khai mô hình bảo vệ an ninh mạng “4 lớp” với toàn bộ hệ thống thông tin từ cấp độ 3 trở lên trước năm 2030. Đây được xem là nền tảng chính để tăng khả năng phòng vệ trước các cuộc tấn công mạng ngày càng phức tạp.

Mô hình này gồm lực lượng bảo vệ tại chỗ, đơn vị chuyên trách giám sát an ninh mạng, tổ chức độc lập kiểm tra định kỳ và cơ chế kết nối với hệ thống giám sát an ninh mạng quốc gia. Bộ kỳ vọng cơ chế nhiều tầng sẽ giúp các hệ thống duy trì khả năng bảo vệ liên tục, phát hiện sớm rủi ro và xử lý nhanh sự cố.

Không dừng ở việc ngăn chặn tấn công mạng, kế hoạch còn yêu cầu toàn bộ hệ thống thông tin phải xác định cấp độ an toàn và phê duyệt phương án bảo vệ phù hợp trước năm 2030. Song song với đó, 100% hệ thống sẽ áp dụng giải pháp phòng chống mã độc tập trung để hạn chế nguy cơ lây lan trên diện rộng.

Xây trung tâm giám sát, tăng trách nhiệm người đứng đầu

Một nội dung quan trọng khác là Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ xây dựng Trung tâm giám sát, điều hành an ninh mạng SOC cho toàn ngành. Trung tâm này có nhiệm vụ theo dõi, phân tích, cảnh báo và hỗ trợ ứng cứu sự cố an ninh mạng.

Ảnh minh họa

Việc hình thành SOC cho thấy xu hướng chuyển từ bảo vệ phân tán sang giám sát tập trung. Cách làm này giúp các đơn vị chủ động hơn trong quản lý dữ liệu, đồng thời tăng khả năng kiểm soát các dấu hiệu bất thường trên hệ thống.

Kế hoạch cũng đặt trọng tâm vào yếu tố con người. Bộ yêu cầu đào tạo thường xuyên cho lực lượng chuyên trách an toàn thông tin và tổ chức diễn tập ứng cứu sự cố định kỳ. Đồng thời, tối thiểu 80% cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong ngành phải được cập nhật kiến thức về an toàn và an ninh mạng.

Đáng chú ý, Bộ xác định an ninh mạng không còn là nhiệm vụ kỹ thuật đơn lẻ mà trở thành yêu cầu chiến lược của quá trình chuyển đổi số quốc gia. Vì vậy, người đứng đầu các đơn vị trực thuộc phải trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm toàn diện về công tác bảo đảm an toàn thông tin.

Để giảm rủi ro, các đơn vị sẽ thường xuyên rà soát quy định nội bộ, theo dõi nguy cơ mất an toàn thông tin và kiểm tra lỗ hổng bảo mật liên tục. Bộ cũng yêu cầu xây dựng hạ tầng dự phòng, bảo đảm khả năng sao lưu và khôi phục dữ liệu khi xảy ra sự cố.

Một điểm đáng chú ý khác là kế hoạch ưu tiên sử dụng sản phẩm, giải pháp an ninh mạng do doanh nghiệp Việt Nam phát triển. Định hướng này không chỉ tăng tính chủ động trong bảo vệ dữ liệu quốc gia mà còn mở thêm dư địa cho doanh nghiệp công nghệ số trong nước.