Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu chủ động ứng phó El Nino 2026-2027

Hàng trăm nghìn héc ta đất sản xuất nông nghiệp có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi El Nino. Ảnh minh họa: Dư Toán - TTXVN

Ngày 18/8, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố khu vực Trung Bộ, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long về việc tổ chức triển khai các giải pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn do ảnh hưởng của El Nino 2026-2027.

Theo nhận định của các cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hiện tượng ENSO đã chuyển sang trạng thái El Nino. Dự báo, trong thời kỳ từ tháng 9-11/2026, trạng thái El Nino tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh với xác suất 100% (trong đó khoảng 93% đạt cường độ rất mạnh); thời kỳ từ tháng 10-12/2026 trạng thái El Nino có cường độ rất mạnh đạt xác suất cao nhất lên đến 95%; thời kỳ từ tháng 12/2026-02/2027, tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh với xác suất 93%.

Để chủ động chuẩn bị sớm các giải pháp ứng phó với các tác động của El Nino trong mùa khô năm 2026-2027 ở các khu vực trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị UBND các tỉnh, thành phố khu vực trên tiếp tục thực hiện nghiêm túc các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 15/CĐ-TTg ngày 20/2/2026 về việc chủ động ứng phó với xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long và hạn hán, cháy rừng ở khu vực Nam Trung Bộ và Đông Nam Bộ và văn bản số 1643/BNNMT-TL ngày 23/2/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về việc tổ chức thực hiện Công điện số 15/CĐ-TTg.

Các tỉnh, thành phố xây dựng, cập nhật phương án, kế hoạch phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn mùa khô năm 2026-2027 theo kịch bản rủi ro rất cao (xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long tương đương năm 2019-2020; hạn hán, thiếu nước ở các vùng còn lại tương đương năm 2014-2016). Đồng thời, xác định đầy đủ, chi tiết nguy cơ tác động của hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn đến sản xuất nông nghiệp, nước sinh hoạt nông thôn, cháy rừng, nuôi trồng thủy sản, chăn nuôi...

Các địa phương tiếp tục theo dõi chặt chẽ thông tin được cung cấp từ Cục Khí tượng Thủy văn, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi và các cơ quan khoa học thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường để cập nhật, tổ chức thực hiện các giải pháp ứng phó với tác động của El Nino phù hợp với tình hình của địa phương.

Thực hiện tích nước hợp lý cho các hồ chứa thủy lợi, thủy điện trên địa bàn trong mùa mưa năm 2026, đảm bảo tích trữ được tối đa lượng nước theo năng lực công trình, đồng thời phải bảo đảm an toàn đập, hồ chứa nước, vùng hạ du và đề phòng mưa, lũ cực đoan.

Các địa phương rà soát, sắp xếp mùa vụ sản xuất, xác định thời điểm xuống giống phù hợp với tình hình nguồn nước bảo đảm tránh thời điểm hạn hán, xâm nhập mặn lên cao trùng với thời điểm cây trồng cần nước. Chủ động cân đối khả năng cung cấp nguồn nước sinh hoạt tới từng hộ, thôn/ấp, xã ở các vùng thường xuyên thiếu nước sinh hoạt; tăng cường khuyến khích chuẩn bị trang, thiết bị phục vụ cấp và trữ nước cho các hộ gia đình ở những khu vực bị hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, như bồn trữ nước, máy lọc nước hộ gia đình, hóa chất xử lý nước...

Bộ Nông nghiệp và Môi trường khuyến nghị tăng cường công tác truyền thông chủ động, lựa chọn đúng thời điểm, định hướng đúng mức độ, diễn biến của hạn hán, xâm nhập mặn để kịp thời phổ biến thông tin phục vụ chỉ đạo, điều hành phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn tới chính quyền cấp xã, người dân và cơ quan liên quan qua nhiều hình thức thông. Tuy nhiên, thông tin cần tránh gây hoang mang, cực đoan.

Dự báo El Nino có khả năng phát triển với cường độ mạnh đến rất mạnh, làm gia tăng nguy cơ thiếu hụt nguồn nước, hạn hán kéo dài. Ảnh minh họa: TTXVN

Dự báo, tại Đồng bằng sông Cửu Long, cao điểm xâm nhập mặn từ tháng 1-4/2027. Kịch bản rủi ro cao có thể ảnh hưởng 64.000 ha lúa Đông Xuân, 80.000 ha lúa-tôm và 19.000 ha cây ăn trái; kịch bản rất cao lần lượt là 85.800 ha, 120.000 ha và 45.000 ha.

Tại Bắc Trung Bộ và duyên hải Nam Trung Bộ, vụ Đông Xuân 2026-2027 có khoảng 12.000-25.000 ha nguy cơ ảnh hưởng trong kịch bản cao và 25.000-50.000 ha trong kịch bản rất cao. Vụ Hè Thu 2027, diện tích có thể ảnh hưởng tăng lên 58.000-85.000 ha và 90.000-120.000 ha.

Tại cao nguyên Nam Trung Bộ và Đông Nam Bộ, vụ Đông Xuân 2026-2027 có thể ảnh hưởng 42.000-75.000 ha trong kịch bản cao và 135.000-190.000 ha trong kịch bản rất cao, chủ yếu là cây lâu năm.

Về nước sinh hoạt nông thôn, kịch bản rủi ro cao dự báo khoảng 82.240 hộ có nguy cơ thiếu nước; kịch bản rất cao có thể lên tới 254.570 hộ, tập trung chủ yếu tại Đồng bằng sông Cửu Long, Bắc Trung Bộ và duyên hải Nam Trung Bộ.