Bộ trưởng Công an giải trình về các biện pháp xử lý vi phạm hành chính

Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 2, chiều ngày 4/11, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Cuối phiên, Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang đã có phát biểu giải trình về các nội dung đại biểu quan tâm.

Vi phạm giao thông lần đầu có thể chỉ bị nhắc nhở

Bộ trưởng Lương Tam Quang phát biểu giải trình trước Quốc hội. Ảnh: Media Quốc hội

Liên quan đến xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ - vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết, Bộ Công an đang xây dựng Đề án Trung tâm dữ liệu quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông trên toàn quốc.

Theo Bộ trưởng, khi đề án được triển khai, việc xử lý vi phạm sẽ dựa trên dữ liệu, qua đó xác định chính xác tính chất hành vi, phân biệt trường hợp vô ý và vi phạm nhiều lần để có biện pháp xử lý phù hợp.

Trên cơ sở đó, Bộ Công an sẽ tham mưu Chính phủ nghiên cứu quy định theo hướng người vi phạm lần đầu có thể được nhắc nhở, lần thứ hai cảnh cáo và trường hợp vi phạm nhiều lần sẽ bị xử phạt ở khung cao nhất.

Bộ trưởng cho biết, thực tế có những phương tiện vi phạm tốc độ, chở quá tải hàng chục đến hàng trăm lần trong một tháng. Những trường hợp này cần được xác định rõ thông qua dữ liệu để có biện pháp xử lý nghiêm minh.

Theo ông, việc phân loại hành vi và áp dụng mức xử lý tương ứng nhằm bảo đảm tính nhân văn, đồng thời nâng cao hiệu quả răn đe và tính nghiêm minh của pháp luật.

Nghiên cứu lao động công ích thay thế phạt tiền

Đối với đề xuất bổ sung các hình thức xử lý vi phạm hành chính ngoài phạt tiền, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết, cơ quan soạn thảo sẽ nghiên cứu, báo cáo Chính phủ và Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc quy định lao động công ích thay thế phạt tiền.

Theo Bộ trưởng, loại hình lao động công ích, thời gian thực hiện và cách tính thời gian sẽ được nghiên cứu, quy định cụ thể trong nghị định của Chính phủ hoặc nghị quyết của cơ quan có thẩm quyền.

Về mức phạt tiền tối đa, Bộ trưởng cho biết cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát để bảo đảm phù hợp với tính chất, mức độ, quy mô và hậu quả của hành vi vi phạm trong từng lĩnh vực.

Theo đó, dự kiến chỉ quy định mức phạt tiền tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức trong các lĩnh vực như quản lý bảo hiểm, hưu trí bổ sung, cung cấp dịch vụ xếp hạng tín nhiệm, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, định danh và xác thực điện tử, bảo vệ môi trường và an toàn thực phẩm. Đây là những lĩnh vực có hành vi vi phạm phức tạp, nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường sống, sức khỏe và an toàn của người dân.

Tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội, cơ quan soạn thảo cũng đề xuất bỏ quy định áp dụng mức phạt tiền cao hơn nhưng không quá hai lần mức phạt chung tại địa bàn các thành phố, nhằm bảo đảm cùng một hành vi vi phạm được áp dụng thống nhất một khung phạt trên phạm vi cả nước.

Đề xuất điều chỉnh các biện pháp cưỡng chế xử phạt

Các đại biểu Quốc hội tại phiên họp chiều ngày 4/11. Ảnh: Media Quốc hội

Liên quan đến các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết, cơ quan soạn thảo đề xuất không coi tạm hoãn xuất cảnh là biện pháp cưỡng chế mà là biện pháp bảo đảm thi hành quyết định cưỡng chế.

Biện pháp này được áp dụng đối với người đang bị cưỡng chế hoặc người đại diện tổ chức đang bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt khi xét thấy cần thiết phải ngăn chặn việc bỏ trốn, bảo đảm thống nhất với pháp luật về xuất cảnh, nhập cảnh.

Đối với các biện pháp ngừng cung cấp điện, nước, internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký và giấy phép điều khiển phương tiện, cơ quan soạn thảo đề xuất không coi đây là biện pháp cưỡng chế mà chuyển thành các biện pháp ngăn chặn để bảo đảm xử lý vi phạm hành chính. Đồng thời bổ sung quy định chặt chẽ về điều kiện, thẩm quyền, nguyên tắc, trình tự thủ tục, phạm vi áp dụng các biện pháp này để bảo đảm quyền con người, quyền công dân.

Chính phủ sẽ quy định cụ thể bảo đảm phù hợp với thực tiễn, lĩnh vực, tính chất mức độ của các hành vi vi phạm, theo Bộ trưởng.

Về các biện pháp thay thế xử lý vi phạm hành chính đối với người chưa thành niên, cơ quan soạn thảo sẽ nghiên cứu mở rộng các trường hợp được áp dụng biện pháp quản lý tại gia đình, giáo dục tại xã, phường và giáo dục dựa vào cộng đồng.

Trong đó, người thuộc diện áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng cũng có thể được xem xét áp dụng biện pháp giáo dục dựa vào cộng đồng, nhằm bảo đảm lợi ích tốt nhất cho người chưa thành niên.