Bộ trưởng GD-ĐT: Áp lực tuyển sinh lớp 10 không diễn ra đồng đều trên cả nước

Theo Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn, chưa đủ trường, đủ lớp, chưa có đủ chỗ học tốt, học sinh phải cạnh tranh kéo theo áp lực thi cử, học thêm, dạy thêm và nguy cơ phát sinh tiêu cực.

Ngày 28-8, tại Tọa đàm chuyên đề “Những nội dung cốt lõi, chiến lược trong giáo dục, đào tạo và định hướng thông tin các vấn đề nóng trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo”, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh là cần giải quyết áp lực thi cử, học thêm, dạy thêm từ những nguyên nhân căn bản của hệ thống, trong đó có sự mất cân đối giữa nhu cầu học tập và khả năng đáp ứng về trường, lớp.

Theo Bộ trưởng, áp lực tuyển sinh lớp 10 hiện không diễn ra đồng đều trên cả nước mà tập trung chủ yếu tại các thành phố lớn, đô thị, những nơi dân số tăng nhanh nhưng tốc độ xây dựng trường, lớp chưa theo kịp. Khi chưa đủ trường, đủ lớp, chưa có đủ chỗ học tốt, học sinh phải cạnh tranh để giành cơ hội vào trường, kéo theo áp lực thi cử, học thêm, dạy thêm và nguy cơ phát sinh tiêu cực.

Vì vậy, giải pháp căn cơ là từng bước bảo đảm đủ trường, đủ lớp, đủ giáo viên và chất lượng giáo dục đồng đều hơn. Khi cung đáp ứng được cầu, việc vào học sẽ từng bước chuyển từ tư duy “tuyển sinh” sang “tiếp nhận vào học”, để học sinh được bố trí học ở nơi thuận tiện, gần nhà, không phải cạnh tranh gay gắt để có một chỗ học tốt.

“Khi không phải cạnh tranh nữa thì áp lực học thêm, dạy thêm rồi gian lận chỗ nọ, chỗ kia sẽ giảm rất nhiều”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nêu quan điểm.

Cùng với bảo đảm điều kiện trường, lớp, Bộ trưởng cho rằng cần thay đổi cách tiếp cận đối với phân luồng học sinh sau trung học cơ sở.

Phân luồng là chủ trương đúng nhằm tạo điều kiện để mỗi học sinh lựa chọn con đường phù hợp với năng lực, sở trường, sở thích. Tuy nhiên, đã có giai đoạn việc phân luồng được thực hiện khá cứng nhắc thông qua hạn chế chỉ tiêu vào lớp 10, nhất là lớp 10 công lập, với mong muốn hướng một bộ phận học sinh sang học nghề. Trong khi tâm lý xã hội vẫn tập trung vào con đường học trung học phổ thông, việc hạn chế chỉ tiêu khiến học sinh phải cạnh tranh mạnh hơn, làm gia tăng áp lực thi cử, học thêm, dạy thêm.

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh, mục tiêu tiến tới phổ cập trung học phổ thông và tương đương bao gồm cả trung học phổ thông, trung học nghề và giáo dục thường xuyên cấp trung học phổ thông. Do đó, phân luồng không nên được thực hiện bằng cách đặt ra “rào chắn”, mà phải tạo ra những lựa chọn thực sự có chất lượng để người học tự quyết định con đường phù hợp.

Muốn học sinh lựa chọn học nghề thì phải nâng cao chất lượng và sức hấp dẫn của giáo dục nghề nghiệp, thay vì hạn chế cơ hội học trung học phổ thông. Với sự thay đổi trong cách tiếp cận này, số học sinh vào lớp 10 trong năm vừa qua tăng 24% so với năm trước.