Bộ Tư pháp được giao thêm nhiệm vụ kiểm soát thủ tục hành chính

Theo Nghị định, Bộ Tư pháp là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước trong các lĩnh vực: xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật; thi hành án dân sự; hành chính tư pháp; bổ trợ tư pháp; công tác pháp chế; kiểm soát thủ tục hành chính; đồng thời quản lý nhà nước các dịch vụ sự nghiệp công thuộc phạm vi quản lý. Việc bổ sung chức năng mới cho thấy yêu cầu tăng cường vai trò đầu mối của Bộ Tư pháp trong thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Cụ thể, Bộ Tư pháp có trách nhiệm hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc và kiểm tra việc thực hiện công tác kiểm soát thủ tục hành chính tại các bộ, ngành và UBND cấp tỉnh; tổng hợp tình hình, kết quả triển khai để báo cáo Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ theo quy định.

Song song đó, bộ sẽ chủ trì triển khai các nhiệm vụ cải cách thủ tục hành chính, thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết thủ tục hành chính tại các cơ quan hành chính nhà nước, cũng như đẩy mạnh truyền thông về cải cách thủ tục hành chính.

Trụ sở Bộ Tư pháp

Nghị định cũng giao Bộ Tư pháp vai trò kiến nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương nghiên cứu, đề xuất hoặc chủ động xây dựng các chủ trương, chính sách, giải pháp và sáng kiến cải cách thủ tục hành chính; tổ chức đánh giá, xử lý kết quả rà soát thủ tục hành chính theo quy định pháp luật, nhằm kịp thời tháo gỡ các rào cản hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và cơ quan liên quan trong việc xây dựng, quản lý và vận hành Cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính, bảo đảm dữ liệu được cập nhật đầy đủ, thống nhất và khai thác hiệu quả. Bộ cũng có trách nhiệm tiếp nhận, xử lý kịp thời các phản ánh, kiến nghị của tổ chức, cá nhân về quy định hành chính thuộc thẩm quyền quản lý của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các cơ quan hành chính nhà nước.

Về tổ chức bộ máy, theo Nghị định số 09/2026/NĐ-CP, cơ cấu tổ chức của Bộ Tư pháp gồm 20 đơn vị, trong đó có 16 đơn vị là tổ chức hành chính giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước. Nghị định đồng thời quy định rõ điều khoản chuyển tiếp, theo đó Bộ Tư pháp tiếp tục chỉ đạo, theo dõi, hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ và kiểm tra công tác thừa phát lại; quản lý tổ chức và hoạt động thừa phát lại cho đến khi Luật Thi hành án dân sự số 106/2025/QH15 có hiệu lực thi hành.

Nghị định số 09/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 10/1/2026, thay thế Nghị định số 39/2025, đánh dấu bước điều chỉnh quan trọng trong việc phân công chức năng, nhiệm vụ của Bộ Tư pháp, đồng thời thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, xây dựng nền hành chính phục vụ, minh bạch và hiệu quả.

Nguyễn Hùng