Bộ Xây dựng hướng dẫn xác định khối lượng công trình

Khối lượng công trình phục vụ xác định chi phí đầu tư xây dựng

Ngày 26/6, Bộ Xây dựng ban hành Quyết định số 1041 /QĐ-BXD, công bố Hướng dẫn xác định khối lượng công trình.

Hướng dẫn xác định khối lượng công trình theo Quyết định số 1041/QĐ-BXD có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. (Ảnh minh họa).

Theo Hướng dẫn, khối lượng phục vụ xác định chi phí đầu tư xây dựng phải được xác định phù hợp với mức độ chi tiết của hồ sơ dự án, hồ sơ thiết kế và yêu cầu quản lý chi phí ở từng giai đoạn đầu tư xây dựng.

Căn cứ để xác định khối lượng bao gồm hồ sơ dự án, hồ sơ thiết kế xây dựng, chỉ dẫn kỹ thuật, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật áp dụng, mô hình thông tin công trình (BIM), dữ liệu từ phần mềm, công cụ số và các tài liệu liên quan.

Việc xác định khối lượng phải bảo đảm phù hợp với loại thiết kế, giai đoạn hình thành chi phí đầu tư xây dựng và phương pháp xác định chi phí được áp dụng.

Mỗi khối lượng chỉ được xác định một lần; trường hợp có sự giao thoa giữa các bộ phận công trình, hệ thống kỹ thuật hoặc phạm vi công việc khác nhau phải xác định rõ phạm vi tính toán để tránh trùng lặp.

Kết quả xác định khối lượng phải thể hiện đầy đủ loại khối lượng, căn cứ, nguồn dữ liệu và phương pháp xác định nhằm phục vụ công tác kiểm tra, rà soát và cập nhật chi phí đầu tư xây dựng.

Xác định khối lượng theo từng giai đoạn hình thành chi phí đầu tư

Hướng dẫn cũng quy định cụ thể cách xác định khối lượng theo từng giai đoạn hình thành chi phí đầu tư.

Theo đó, xác định khối lượng để lập sơ bộ tổng mức đầu tư, khối lượng được xác định trên cơ sở hồ sơ đề xuất chủ trương đầu tư hoặc hồ sơ báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, phương án thiết kế sơ bộ, phương án công nghệ dự kiến, quy mô đầu tư, công suất hoặc năng lực phục vụ và các yêu cầu khác của dự án.

Tùy điều kiện cụ thể, khối lượng ở giai đoạn này có thể được xác định theo một hoặc một số loại khối lượng sau: Diện tích, khối tích xây dựng; chiều dài tuyến, quy mô mạng lưới hoặc phạm vi phục vụ; quy mô công suất hoặc năng lực phục vụ của công trình; nhóm công tác xây dựng; bộ phận, đơn vị kết cấu công trình; hệ thống kỹ thuật; dây chuyền công nghệ; số lượng công trình hoặc hạng mục công trình; loại khối lượng khác của dự án…

Khối lượng được xác định nói trên phục vụ việc áp dụng suất vốn đầu tư, suất chi phí hoặc các loại giá xây dựng khác để xác định sơ bộ tổng mức đầu tư theo quy định.

Ở giai đoạn lập tổng mức đầu tư, khối lượng để lập tổng mức đầu tư xây dựng được xác định trên cơ sở hồ sơ Báo cáo nghiên cứu khả thi, phương án thiết kế, phương án công nghệ dự kiến, quy mô đầu tư, công suất hoặc năng lực phục vụ và một số yêu cầu khác của dự án.

Trường hợp chưa đủ cơ sở xác định khối lượng, có thể sử dụng dữ liệu của công trình tương tự hoặc các thông số đặc trưng của công trình để xác định khối lượng phục vụ xác định chi phí.

Khối lượng ở giai đoạn này được xác định phù hợp với việc xác định chi phí theo loại thiết kế được lựa chọn ở giai đoạn lập báo cáo nghiên cứu khả thi (gồm thiết kế cơ sở, thiết kế FEED, thiết kế kỹ thuật).

Khối lượng ở giai đoạn này có thể được xác định theo một hoặc một số loại khối lượng sau: Diện tích, khối tích xây dựng; chiều dài tuyến; quy mô công suất hoặc năng lực phục vụ; nhóm công tác xây dựng; công tác xây dựng; bộ phận, đơn vị kết cấu công trình; hệ thống kỹ thuật; dây chuyền công nghệ; thiết bị, nhóm thiết bị, dây chuyền thiết bị; loại khối lượng khác.

Trường hợp chưa đủ cơ sở xác định, có thể sử dụng dữ liệu của công trình tương tự hoặc các thông số đặc trưng của công trình để phục vụ tính toán chi phí.

Đối với giai đoạn lập dự toán xây dựng, khối lượng được xác định từ hồ sơ thiết kế triển khai sau khi dự án được phê duyệt, (bao gồm thiết kế FEED, thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công hoặc tài liệu thiết kế khác theo quy định) hoặc được trích xuất từ mô hình BIM, phần mềm và công cụ số khác.

Khối lượng ở giai đoạn này có thể được xác định theo một hoặc một số loại khối lượng sau: Bộ phận, đơn vị kết cấu công trình; hệ thống kỹ thuật; dây chuyền công nghệ; công tác xây dựng; nhóm công tác xây dựng; thiết bị, nhóm thiết bị; dây chuyền thiết bị; các khối lượng khác...

Quyết định đồng thời hướng dẫn xác định khối lượng theo giai đoạn hình thành chi phí đầu tư xây dựng và xác định khối lượng xây dựng theo: quy mô công trình; hệ thống kỹ thuật, dây chuyền công nghệ; bộ phận, đơn vị kết cấu công trình; nhóm công tác xây dựng, công tác xây dựng.

Đẩy mạnh ứng dụng BIM và chuyển đổi số trong xác định khối lượng

Một nội dung quan trọng được đề cập tại Quyết định số 1041 /QĐ-BXD hướng dẫn xác định khối lượng từ mô hình thông tin công trình (BIM) và các phần mềm, công cụ số.

Theo đó, đối với các công trình áp dụng BIM, khối lượng được trích xuất trực tiếp từ mô hình sẽ được sử dụng để xác định chi phí đầu tư xây dựng.

Nếu mô hình BIM đã được kiểm tra, bảo đảm phản ánh đầy đủ phạm vi công việc, các bộ phận công trình, hệ thống kỹ thuật và có khả năng truy xuất, tổng hợp, kiểm tra dữ liệu thì không bắt buộc phải xác định lại khối lượng bằng phương pháp thủ công từ hồ sơ thiết kế hai chiều (2D).

Bên cạnh BIM, Hướng dẫn cũng cho phép sử dụng khối lượng được tạo lập hoặc trích xuất trực tiếp từ các phần mềm thiết kế chuyên ngành, phần mềm tính toán, phân tích kỹ thuật, phần mềm quản lý dữ liệu dự án, phần mềm xác định chi phí và các công cụ số khác để phục vụ xác định chi phí đầu tư xây dựng.

Các dữ liệu này được sử dụng trực tiếp khi được tạo lập từ dữ liệu thiết kế hoặc dữ liệu kỹ thuật của dự án, phản ánh đầy đủ phạm vi công việc, có đủ thông tin phục vụ quản lý chi phí và bảo đảm khả năng truy xuất, tổng hợp, kiểm tra dữ liệu.

Khối lượng có thể được tổng hợp theo công trình, hạng mục công trình, bộ phận kết cấu, hệ thống kỹ thuật, dây chuyền công nghệ, thiết bị hoặc các loại khối lượng khác tùy theo yêu cầu quản lý chi phí.