Bộ Xây dựng trả lời việc xin giấy phép xây dựng với nhà được miễn cấp phép

Một công dân phản ánh có thửa đất thuộc khu vực nông thôn, thuộc trường hợp được miễn giấy phép xây dựng theo quy định. Tuy nhiên, người này vẫn có nhu cầu được cấp giấy phép xây dựng và muốn biết liệu cơ quan chức năng có thể cấp phép trong trường hợp này hay không, đồng thời thủ tục thực hiện như thế nào? 

Trả lời vấn đề trên, Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng) cho biết, các trường hợp không phải có giấy phép xây dựng đã được quy định cụ thể tại khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng số 135/2025/QH15.

Theo Bộ Xây dựng, pháp luật hiện hành không quy định về việc cấp giấy phép xây dựng đối với công trình thuộc diện không phải có giấy phép trước khi khởi công.

Bộ Xây dựng đề nghị công dân căn cứ vào từng trường hợp cụ thể để nghiên cứu, áp dụng các quy định pháp luật có liên quan.

Pháp luật hiện hành không quy định về việc cấp giấy phép xây dựng đối với công trình thuộc diện không phải có giấy phép trước khi khởi công. Ảnh minh hoạ: Hồng Khanh

Những công trình nào được miễn giấy phép xây dựng?

Theo khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng số 135/2025/QH15, trước khi khởi công xây dựng, chủ đầu tư phải có giấy phép xây dựng, trừ các trường hợp được pháp luật quy định.

Cụ thể, các trường hợp không phải có giấy phép xây dựng gồm:

Thứ nhất, công trình bí mật nhà nước; công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách; công trình thuộc dự án đầu tư công đặc biệt; công trình thuộc dự án đầu tư theo thủ tục đầu tư đặc biệt; công trình xây dựng tạm theo quy định của Luật Xây dựng và công trình xây dựng trên khu vực đất sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh theo pháp luật về đất đai.

Thứ hai, công trình thuộc một số dự án đầu tư công được quyết định đầu tư theo thẩm quyền. Nhóm này bao gồm công trình thuộc dự án đầu tư công do Thủ tướng Chính phủ hoặc người đứng đầu các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền quyết định đầu tư xây dựng theo quy định của pháp luật.

Thứ ba, công trình xây dựng theo tuyến trong những trường hợp được quy định. Cụ thể, công trình theo tuyến trên địa bàn từ hai đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên; công trình theo tuyến nằm ngoài khu vực được định hướng phát triển đô thị, nếu đáp ứng các điều kiện về quy hoạch hoặc phương án tuyến đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, chấp thuận.

Thứ tư, một số công trình hàng hải, hàng không và công trình ngoài khơi. Nhóm này gồm công trình trên biển thuộc dự án đầu tư xây dựng ngoài khơi đã được cấp có thẩm quyền giao khu vực biển để thực hiện dự án; cảng hàng không, công trình tại cảng hàng không và công trình bảo đảm hoạt động bay ngoài cảng hàng không.

Thứ năm, một số công trình quảng cáo và hạ tầng viễn thông. Cụ thể là công trình quảng cáo không thuộc đối tượng phải cấp giấy phép xây dựng theo quy định của pháp luật về quảng cáo và công trình hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động.

Thứ sáu, công trình thuộc dự án đầu tư xây dựng đã được thẩm định và phê duyệt theo quy định. Điều kiện là công trình thuộc dự án đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi, Báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh và được phê duyệt theo quy định.

Thứ bảy, công trình xây dựng cấp IV, nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500m² có thể thuộc diện không phải xin giấy phép xây dựng nếu không nằm trong các khu vực được liệt kê tại luật.

Các khu vực cần lưu ý gồm khu chức năng, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung thành phố; khu chức năng, khu dân cư nông thôn, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung đô thị thuộc tỉnh, thuộc thành phố; khu vực thuộc quy hoạch chung khu kinh tế, khu du lịch quốc gia; khu vực xây dựng được xác định trong quy hoạch chung xã và khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc.