Bức tranh tài sản của VPBankS: Gần 40.000 tỷ đồng cho vay margin, 'ôm' hơn 16.000 tỷ đồng trái phiếu

CTCP Chứng khoán VPBank (VPBankS, HoSE: VPX) ghi nhận lợi nhuận trước thuế 9 tháng năm 2026 đạt hơn 3.516 tỷ đồng, tăng gần 8% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, kết quả quý III/2026 giảm mạnh khi hoạt động tự doanh kém tích cực.

Theo báo cáo tài chính quý III/2026, VPBankS đạt tổng doanh thu hoạt động hơn 3.575 tỷ đồng, gần như đi ngang so với cùng kỳ năm trước. Dù vậy, lợi nhuận trước thuế chỉ đạt 843 tỷ đồng, giảm 64% lợi nhuận sau thuế còn gần 670 tỷ đồng, thấp hơn 64,6% so với quý III/2025.

Diễn biến này chủ yếu đến từ sự suy giảm của hoạt động tự doanh và tư vấn tài chính, trong khi thu nhập từ cho vay ký quỹ (margin) tiếp tục tăng.

Quý III/2026, VPBankS đạt tổng doanh thu hoạt động hơn 3.575 tỷ đồng, gần như đi ngang so với cùng kỳ năm trước (Ảnh: VPBankS).

Cụ thể, lãi từ bán các tài sản tài chính giảm 87% xuống hơn 180 tỷ đồng. Đồng thời, tổng lỗ từ tài sản tài chính FVTPL tăng từ khoảng 421 tỷ đồng lên hơn 1.638 tỷ đồng, trong đó lỗ đánh giá lại danh mục tăng từ 316 tỷ lên gần 1.368 tỷ đồng.

Doanh thu tư vấn tài chính cũng giảm 62,4% còn gần 258 tỷ đồng. Mảng môi giới chứng khoán mang về hơn 80 tỷ đồng, giảm 56,6% so với cùng kỳ. Theo thuyết minh báo cáo, giá trị giao dịch của nhà đầu tư qua công ty trong quý đạt khoảng 110.420 tỷ đồng, giảm 44%.

Ở chiều ngược lại, cho vay margin tiếp tục là nguồn thu quan trọng. Lãi từ hoạt động này đạt gần 1.099 tỷ đồng, tăng 93,8% so với quý III/2025. Tuy nhiên, chi phí tài chính, chủ yếu là chi phí lãi vay, tăng 64,8% lên hơn 869 tỷ đồng, phần nào thu hẹp hiệu quả từ hoạt động cho vay.

Theo báo cáo bộ phận, mảng Môi giới và dịch vụ khách hàng ghi nhận lợi nhuận khoảng 638 tỷ đồng, trong khi Tư vấn phát hành và hoạt động khác lãi hơn 496 tỷ đồng. Ngược lại, bộ phận Nguồn vốn và Tự doanh lỗ gần 292 tỷ đồng trong quý III/2026.

Lũy kế 9 tháng đầu năm, bức tranh kinh doanh của VPBankS vẫn ghi nhận tăng trưởng. Tổng doanh thu hoạt động đạt hơn 10.544 tỷ đồng, tăng 93,2% so với cùng kỳ; lợi nhuận trước thuế đạt 3.516 tỷ đồng, tăng 7,9% còn lợi nhuận sau thuế đạt khoảng 2.838 tỷ đồng, tăng 8,6%.

Mức tăng doanh thu chủ yếu phản ánh biến động lớn ở các khoản lãi, lỗ đánh giá lại tài sản tài chính. Trong khi đó, lãi thuần từ FVTPL giảm gần 50% còn khoảng 1.207 tỷ đồng. 

Bù lại, thu nhập từ cho vay margin đạt hơn 3.002 tỷ đồng, tăng 147,6%; doanh thu bảo lãnh, đại lý phát hành chứng khoán đạt gần 1.023 tỷ đồng, tăng mạnh so với mức 154 tỷ đồng cùng kỳ.

Tại ngày 30/9/2026, tổng tài sản của VPBankS đạt hơn 83.311 tỷ đồng, tăng 14% so với đầu năm. Cho vay khách hàng chiếm gần một nửa tổng tài sản, với dư nợ margin đạt khoảng 39.691 tỷ đồng, tăng 17,1%. 

Danh mục tài sản tài chính ghi nhận thông qua lãi/lỗ đạt gần 25.896 tỷ đồng. Đáng chú ý, danh mục trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết của VPBankS đạt hơn 16.346 tỷ đồng tại ngày 30/9/2026, tăng khoảng 26,4% so với đầu năm và chiếm 19,6% tổng tài sản. Quy mô khoản đầu tư này tương đương khoảng 45% vốn chủ sở hữu của công ty. 

VPBankS đã bán khoảng 19.158 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết, ghi nhận lãi gần 136 tỷ đồng, cho thấy hoạt động giao dịch và phân phối lại loại tài sản này diễn ra với quy mô lớn.

Về nguồn vốn, nợ phải trả tăng 20%, lên hơn 47.029 tỷ đồng. Trong bối cảnh dư nợ margin đạt gần 39.700 tỷ đồng, các khoản vay ngắn hạn của VPBankS đã lên tới 46.356 tỷ đồng. Chi phí tài chính quý III/2026 tăng gần 65%, nhanh hơn đáng kể so với mức tăng doanh thu hoạt động.

Với kết quả sau 9 tháng, VPBankS đã thực hiện khoảng 54,5% kế hoạch lợi nhuận trước thuế 6.453 tỷ đồng đặt ra cho cả năm 2026. Trong khi đó, dư nợ margin vẫn thấp hơn mục tiêu 50.000 tỷ đồng vào cuối năm, cho thấy công ty còn cần gia tăng quy mô cho vay trong quý IV/2026 để tiến gần kế hoạch đã đề ra.