Bulgaria thúc đẩy dự luật bảo vệ và phát triển tiếng mẹ đẻ
Quốc hội Bulgaria vừa thông qua ở vòng đọc thứ nhất dự luật về tiếng Bulgaria. Các nghị sĩ đồng thời nhất trí gia hạn thời hạn tiếp nhận đề xuất sửa đổi, bổ sung giữa vòng đọc thứ nhất và thứ hai lên ba tuần nhằm tiếp tục hoàn thiện các điều khoản của dự luật trước khi đưa ra xem xét ở bước tiếp theo.
Trụ sở Quốc hội Bulgaria.Nguồn: sofiaglobe
Nội dung đáng chú ý nhất của dự luật là đề xuất thành lập Hội đồng tư vấn về tiếng Bulgaria trực thuộc Hội đồng Bộ trưởng. Đây sẽ là cơ quan có chức năng chuyên môn và tư vấn, chịu trách nhiệm phối hợp chính sách ngôn ngữ ở cấp quốc gia, hỗ trợ các hoạt động bảo tồn, phát triển tiếng Bulgaria và thúc đẩy việc sử dụng ngôn ngữ này. Hội đồng cũng được giao nhiệm vụ theo dõi, đánh giá tình hình môi trường ngôn ngữ và xây dựng báo cáo thường niên về thực trạng sử dụng tiếng Bulgaria trong xã hội.
Theo đề xuất, thành phần Hội đồng sẽ bao gồm đại diện các cơ sở nghiên cứu khoa học, tổ chức học thuật và cơ sở giáo dục. Việc quy tụ các chuyên gia và đại diện những cơ quan liên quan được kỳ vọng sẽ tăng cường sự phối hợp giữa giới nghiên cứu, hệ thống giáo dục và các cơ quan quản lý nhà nước trong quá trình xây dựng, thực thi chính sách ngôn ngữ. Qua đó, các quyết định liên quan đến bảo tồn và phát triển tiếng Bulgaria có thể được xây dựng trên cơ sở chuyên môn và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ.
Dự luật được đề xuất trong bối cảnh tiếng Bulgaria đã được xác định là ngôn ngữ chính thức của quốc gia theo Điều 3 Hiến pháp Bulgaria. Điều 36 của Hiến pháp cũng quy định công dân có quyền và nghĩa vụ học tập, sử dụng tiếng Bulgaria, đồng thời bảo đảm quyền học tập và sử dụng tiếng mẹ đẻ đối với những công dân có tiếng mẹ đẻ không phải tiếng Bulgaria, bên cạnh nghĩa vụ học tiếng Bulgaria. Trong lĩnh vực giáo dục, Bộ Giáo dục và khoa học Bulgaria hiện đảm nhiệm việc xây dựng, triển khai các tiêu chuẩn giáo dục, chương trình giảng dạy tiếng Bulgaria và văn học Bulgaria, cũng như các hoạt động hỗ trợ giảng dạy tiếng Bulgaria cho cộng đồng người Bulgaria ở nước ngoài.
Như vậy, điểm mới của dự luật không nằm ở việc lần đầu tiên xác lập vị thế của tiếng Bulgaria, mà ở đề xuất thiết lập một cơ chế tư vấn và điều phối chính sách ngôn ngữ trực thuộc Chính phủ. Cơ chế này hướng tới tăng cường tính thống nhất trong quản lý, đồng thời tạo diễn đàn để các cơ quan chuyên môn và giới học thuật tham gia sâu hơn vào hoạt động bảo tồn, phát triển ngôn ngữ quốc gia. Những người đề xuất dự luật cho biết Bulgaria có thể tham khảo kinh nghiệm của một số quốc gia châu Âu như Pháp, Litva, Latvia, Estonia và Ba Lan, nơi đã xây dựng các thiết chế hoặc quy định nhằm bảo vệ và thúc đẩy ngôn ngữ quốc gia.
Theo Quốc hội Bulgaria, dự luật trên mang số hiệu 52-654-01-50, được nghị sĩ Kostadin Kostadinov cùng một số nghị sĩ thuộc đảng Vazrazhdane đệ trình ngày 28/5/2026. Hồ sơ dự luật có sự tham gia góp ý của các cơ quan liên quan, trong đó có Bộ Giáo dục và khoa học, Bộ Văn hóa và Viện Ngôn ngữ Bulgaria thuộc Viện Hàn lâm khoa học Bulgaria.
