Bứt phá trong chuyển đổi số và khoa học - công nghệ

Đồng chí Huỳnh Thị Hằng (bìa trái), Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Đồng Nai và đồng chí Lê Trường Sơn (hàng trước, thứ 2 từ trái qua), Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cùng các đại biểu tham quan gian trưng bày các sản phẩm công nghệ số tại sự kiện Techfest Dong Nai 2025.

Đồng Nai đã vào cuộc sớm, ghi dấu bằng những kết quả rõ nét, khẳng định quyết tâm của tỉnh trong việc đưa KHCN, ĐMST và CĐS trở thành động lực then chốt, mở đường cho hành trình chinh phục tương lai số.

Đột phá về hạ tầng và quản trị số

Tỉnh Đồng Nai luôn xác định cải cách, đổi mới là “chìa khóa” phát triển, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị không chỉ là định hướng lớn mà còn là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, xuyên suốt. Kết quả triển khai bước đầu cho thấy, trong tổng 45 chỉ tiêu phát triển KHCN đến năm 2030, Đồng Nai đã có 4 chỉ tiêu đạt và vượt kế hoạch, chiếm gần 9%; 39/84 nhiệm vụ trọng tâm có thời hạn trong năm 2025 đã hoàn thành, đạt hơn 46%. Đáng chú ý, tỉnh đã bước đầu tiếp cận và triển khai các công nghệ chiến lược như: mạng 5G, an ninh mạng, robot, công nghệ chế biến tiên tiến trong nông - lâm - thủy sản.

Chỉ số ĐMST địa phương (PII) của Đồng Nai xếp hạng 12/34 tỉnh, thành phố, cho thấy sự cải thiện rõ rệt về năng lực ĐMST. Tỉnh đặt mục tiêu hạ tầng số phải đi trước một bước, tạo nền móng cho chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Trong đó, tập trung phát triển hạ tầng viễn thông, công nghệ thông tin và hạ tầng trung tâm dữ liệu để đáp ứng yêu cầu kết nối, sử dụng, chia sẻ dữ liệu của chính quyền và người dân, đưa chính quyền số vận hành hoàn toàn dựa trên dữ liệu và công nghệ. 100% xã, phường có cáp quang băng rộng; hơn 7.200 trạm BTS được lắp đặt, trong đó có 647 trạm 5G. Kho dữ liệu số và Cổng dữ liệu mở được vận hành, kết nối đồng bộ với Trung tâm Điều hành thông minh (IOC) tỉnh; Hệ thống điều hành tác nghiệp trong các cơ quan Đảng được triển khai thông suốt, liên thông các cấp. Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Đồng Nai lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 được tổ chức thành công theo mô hình “Đại hội không giấy tờ”…

Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Chơn Thành trang bị máy móc hiện đại phục vụ người dân thực hiện thủ tục hành chính. Ảnh: Ngân Hà - Thu Hồng

Tỉnh đã triển khai kho dữ liệu số và cổng dữ liệu mở, tích hợp hơn 2 ngàn thủ tục hành chính trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Đồng Nai cũng đã ban hành quyết định công bố danh mục hơn 1,9 ngàn thủ tục hành chính triển khai không phụ thuộc vào địa giới hành chính trong phạm vi tỉnh. Nâng tỷ lệ hồ sơ thủ tục hành chính xử lý trực tuyến toàn trình đạt gần 90%. Dòng chảy dữ liệu đã thay thế cho dòng người đi lại, giúp tiết kiệm hàng ngàn giờ công và chi phí xã hội. Nâng bộ chỉ số phục vụ người dân và doanh nghiệp của tỉnh xếp thứ 3/34 tỉnh, thành trong cả nước.

Ông Nguyễn Khánh Ngà đến Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Đồng Tâm để đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Điều ông bất ngờ là chưa đầy một giờ chờ đợi, nhân viên trung tâm đã giải quyết xong hồ sơ và gửi giấy hẹn sau 15 ngày trả kết quả.

“Tôi không nghĩ lại nhanh đến vậy. Đây là minh chứng cho tinh thần cải cách quyết liệt, công nghệ được ứng dụng vào từng khâu đã rút ngắn thời gian chờ đợi của người dân” - ông Ngà bộc bạch.

Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Võ Hoàng Khai (trái) tham quan khu vực trưng bày, giới thiệu sản phẩm công nghệ số tại sự kiện Techfest Dong Nai 2025. Ảnh: Hải Quân

Nỗ lực cải cách hành chính đã đưa Đồng Nai trở thành một trong những địa phương đứng đầu trong xây dựng dữ liệu đất đai; Bộ chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp trong thực hiện thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công luôn nằm trong nhóm 10 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước; xếp hạng mức độ CĐS nằm trong nhóm 14 tỉnh, thành phố của cả nước. Tỉnh cũng đang đẩy mạnh hoàn thiện các cơ sở dữ liệu phục vụ kết nối, chia sẻ như: xây dựng sổ sức khỏe, bệnh án điện tử, học bạ điện tử, xây dựng cơ sở dữ liệu đảng viên…

Bà Võ Thị Hồng Cúc, Phó Chủ tịch UBND phường Chơn Thành chia sẻ: “Ngay sau khi chính quyền 2 cấp đi vào hoạt động, phường cũng đã đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào ứng dụng tại các quầy tiếp nhận; trang bị máy móc để phục vụ người dân nộp thủ tục hành chính nhanh nhất, làm sao để người dân, doanh nghiệp đến một nơi có thể giải quyết được hết các nhu cầu”.

Chinh phục tương lai số

Với lợi thế là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về phát triển công nghiệp, có nhiều khu công nghiệp lớn, các dự án hạ tầng tầm quốc gia như Cảng hàng không quốc tế Long Thành và mạng lưới đường cao tốc, Đồng Nai có điều kiện thuận lợi để trở thành trung tâm phát triển mới.

Các doanh nghiệp giới thiệu sản phẩm công nghệ số, đổi mới sáng tạo tại sự kiện Techfest Dong Nai 2025.

Đồng chí Lê Trường Sơn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho biết: Tỉnh đã đưa các chỉ tiêu đóng góp năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) trên 60% vào tăng trưởng; xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao đạt tối thiểu 50%; chi ngân sách cho KHCN và CĐS phấn đấu trên 3% trong năm 2026; kinh tế số chiếm 30% quy mô nền kinh tế vào năm 2030. Tỉnh đang hướng tới một chính quyền số Đồng Nai phiên bản 4.0, nơi mà các quy trình hành chính được số hóa, dữ liệu được kết nối và chia sẻ thông suốt. Điều này không chỉ giúp lãnh đạo tỉnh ra quyết định nhanh chóng, chính xác hơn mà còn phục vụ người dân, doanh nghiệp minh bạch, thuận lợi nhất.

PGS.TS Từ Diệp Công Thành, Giám đốc Trung tâm Sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đánh giá cao cách tiếp cận của Đồng Nai khi đặt KHCN trong mạch phát triển kinh tế tri thức. “Cốt lõi của nền kinh tế tri thức chính là tài sản trí tuệ, Đồng Nai cần thúc đẩy mạnh mẽ việc khai thác nguồn tài sản trí tuệ từ các trường đại học và doanh nghiệp. Tỉnh cần sớm hình thành Trung tâm ĐMST và CĐS, coi đây là “kiến trúc sư” cho hệ sinh thái ĐMST của địa phương” - PGS.TS Từ Diệp Công Thành gợi mở.

Nhìn về tương lai, Đồng Nai đặt ra bài toán đầy thách thức: Đến năm 2030, tỷ trọng kinh tế số trong GRDP phải đạt từ 30% trở lên. Để lấp đầy khoảng cách từ con số 7,5% hiện tại, tỉnh đã xác định rõ lộ trình với những “siêu dự án” hạ tầng và cơ chế đột phá. Trọng tâm phát triển trong giai đoạn 2026-2030 sẽ xoay quanh các cực tăng trưởng mới: Khu công nghệ cao Đồng Nai, Khu công nghệ số Long Thành và đặc biệt là đề xuất xây dựng Trung tâm Dữ liệu siêu quy mô (Hyperscale Data Center).

Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở KHCN Phạm Văn Trinh cho biết: Tỉnh sẽ có những chương trình hỗ trợ doanh nghiệp và người dân thông qua nhiều giải pháp về thuế, đất đai, thủ tục hành chính để doanh nghiệp nâng cao năng suất và khả năng cạnh tranh, coi doanh nghiệp là trung tâm, người dân là chủ thể thụ hưởng, đồng thời là lực lượng tiên phong hình thành kinh tế số và xã hội số.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Trường Sơn nhấn mạnh: Đã đến lúc Đồng Nai phải tự tin “cất cánh” bằng “đôi cánh” KHCN. Hành trình này không có chỗ cho sự chần chừ hay tư duy “làm cho đạt”. Mỗi sở, ngành, địa phương phải chủ động tham mưu, chủ động đặt hàng các chuyên gia để giải quyết bài toán của mình. Khi đó, khát vọng về nền kinh tế số chiếm 30% GRDP vào năm 2030 là hoàn toàn khả thi.

Triển khai hiệu quả Nghị quyết 57-NQ/TW đang cho thấy bước chuyển căn bản trong tư duy và phương thức phát triển của Đồng Nai. Với nền tảng đã được tạo dựng và tầm nhìn chiến lược cho giai đoạn 2026-2030, Đồng Nai đang hiện thực hóa khát vọng vươn lên bằng tri thức và công nghệ.

Ngân Hà - Thu Hồng