Các trường học ở xã Yên Thành sau sắp xếp: Ổn định nền nếp, còn thiếu giáo viên và bếp ăn bán trú
Sau sắp xếp, các trường ở xã Yên Thành hoạt động ổn định, không có học sinh bỏ học hay chuyển trường. Tuy nhiên, toàn xã còn thiếu 57 giáo viên, một phân hiệu tiểu học với 691 học sinh chưa có bếp ăn bán trú, nhiều hạng mục cơ sở vật chất chưa đạt yêu cầu.
Những tồn tại trên được nêu tại cuộc làm việc sáng 14/10 giữa Đoàn Giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh với UBND xã Yên Thành, Trường Tiểu học Hợp Nhân, Trường Tiểu học Nguyễn Kiệm, Trường Tiểu học Yên Thành và Trường Mầm non Yên Thành về hoạt động của cơ sở giáo dục sau sắp xếp và việc tổ chức dịch vụ bán trú, nội trú.
Theo báo cáo của UBND xã, địa phương đã tổ chức lại 16 trường công lập thành 9 trường (3 mầm non, 3 tiểu học, 3 THCS), giảm 7 đầu mối, tương ứng 43,75%. Toàn xã không có em nào bỏ học, chuyển trường hay phải thuê trọ, ở nhờ do sắp xếp.

Đoàn khảo sát thực tế khu vực ăn tại Trường Tiểu học Hợp Nhân. Ảnh: Nguyễn Vân
Trường Tiểu học Hợp Nhân, hình thành từ Trường Tiểu học Nhân Thành và khối tiểu học Trường TH&THCS Hợp Thành, có 45 lớp, 1.540 học sinh ở 2 điểm: Điểm chính (24 lớp, 849 học sinh) và phân hiệu (21 lớp, 691 học sinh). 2 điểm đều đủ 32 tiết/tuần; hồ sơ, con dấu, tài chính, tài sản đã bàn giao xong. Nhà trường còn điều chuyển 2 tivi, 4 máy vi tính, 25 bộ bàn ghế giữa 2 điểm để cân bằng điều kiện học tập.
Trường Mầm non Yên Thành, hợp nhất từ Mầm non Thị trấn và Mầm non Tăng Thành, quản lý 4 điểm trường, 26 nhóm lớp, hơn 700 cháu và 79 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Hoạt động chăm sóc, nuôi dưỡng không bị gián đoạn.
Thiếu giáo viên, trường phải thỉnh giảng, biệt phái
Hiện tại, đội ngũ giáo viên ở Yên Thành thừa thiếu cục bộ, chưa đủ giáo viên để bố trí dạy học 2 buổi trên ngày của cấp TH và THCS.

Đoàn khảo sát thực tế khu vực chế biến thức ăn tại Trường Mầm non thị trấn Yên Thành. Ảnh: Nguyễn Vân
Riêng Trường Tiểu học Hợp Nhân thiếu 9 giáo viên để dạy 2 buổi/ngày đúng quy định. Trường đang nhờ 4 giáo viên biệt phái và ký 3 hợp đồng thỉnh giảng, trong đó, 2 hợp đồng do trường tự chi trả từ nguồn cấp bù học phí. Song khoản này được cấp rất chậm, đến nay mới nhận 1 học kỳ của năm học 2025 - 2026. Tình hình sẽ căng hơn khi cuối tháng 10 có 2 giáo viên nghỉ sinh, tháng 11 thêm 2 giáo viên văn hóa nghỉ hưu: Trường thiếu thêm 4 giáo viên, 4 lớp chưa có người chủ nhiệm.
Tại Trường Tiểu học Nguyễn Kiệm - Chu Văn Ngoãn, dù đội ngũ giáo viên bộ môn đầy đủ, việc điều chuyển giáo viên thuận lợi, trường lại có 3 điểm trường mà chỉ có 2 hiệu phó, gây khó khăn cho công tác quản lý. Cả 3 điểm trường chỉ có 1 Tổng phụ trách Đội, trong khi hoạt động Đội diễn ra thường xuyên, buộc nhà trường phải bố trí giáo viên kiêm nhiệm. Nhân sự y tế học đường cũng thiếu. Mỗi điểm trường cần có 1 nhân viên y tế để xử lý tình huống, nhưng trường chỉ có 1 người, phải phân công thêm 1 kế toán kiêm nhiệm.
Bán trú nơi đủ, nơi thiếu bếp
Tại Trường Tiểu học Hợp Nhân, hơn 600 học sinh điểm chính ăn trưa tại nhà ăn và nghỉ trưa trong 18 phòng học, do 9 nhân viên nuôi dưỡng đảm nhiệm, mức thu 26.500 đồng/học sinh/ngày. Thực đơn được công khai hằng ngày, Ban đại diện cha mẹ học sinh cùng giám sát từ khâu nhận thực phẩm đến chia khẩu phần.
Trong khi đó, phân hiệu của Trường Tiểu học Hợp Nhân có 691 học sinh chưa có bếp ăn nên chưa tổ chức bán trú. Đoàn giám sát đề nghị xác định rõ nhu cầu bán trú thực tế của phụ huynh ở phân hiệu, bởi con số 640 học sinh có nhu cầu hiện chỉ phản ánh điểm chính.
Theo đại diện UBND xã, hiện nay toàn xã có 3/12 bếp ăn (Mầm non cụm 1, cụm 2 Thị trấn cũ và Mầm non Hợp Thành cũ) và 32/105 công trình vệ sinh chưa đạt yêu cầu, phần lớn ở các trường mầm non.
Một bất cập khác được lãnh đạo Trường Mầm non Yên Thành nêu: Tiền công người nấu ăn được trả theo suất ăn, trong khi trẻ nhỏ hay nghỉ vì ốm, mưa gió, dịch bệnh theo mùa. Thu nhập bấp bênh khiến nhà trường khó giữ người. Toàn xã hiện có 75 nhân viên nuôi dưỡng làm việc theo hợp đồng do nhà trường ký, trả từ nguồn thu dịch vụ bán trú.
Cơ sở vật chất - thách thức mới về chuẩn quốc gia
Toàn xã có 288 phòng học, trong đó, 258 phòng kiên cố (89,58%), 27 phòng bán kiên cố và 3 phòng học tạm ở Trường THCS Phan Đăng Lưu. Trường Tiểu học Yên Thành đang được xây mới bằng 73 tỷ đồng từ nguồn xã hội hóa, dự kiến hoàn thành tháng 11/2026; phân hiệu Tăng Thành, Văn Thành đang xây thêm phòng học; phân hiệu Trường Tiểu học Hợp Nhân cũng dự kiến xong trong tháng 11.
Tuy nhiên, sắp xếp kéo theo thách thức mới: Trước sáp nhập có 15/16 trường đạt chuẩn quốc gia, nay chỉ còn 3/9 trường.

Đoàn giám sát làm việc với Trường Tiểu học Hợp Nhân, Tiểu học Nguyễn Kiệm, Tiểu học Yên Thành và UBND xã Yên Thành. Ảnh: Nguyễn Vân
Kết luận cuộc làm việc, đồng chí Chu Đức Thái - Trưởng ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh ghi nhận những kết quả mà các trường và UBND xã đã đạt được trong sắp xếp các trường học và tổ chức hoạt động bán trú tại các trường học. Đồng thời, đề nghị xã Yên Thành và các nhà trường chủ động nắm bắt tư tưởng, làm tốt công tác tư tưởng trong thời gian sáp nhập; rà soát biên chế, lao động hợp đồng, nhất là giáo viên hợp đồng huyện cũ để báo cáo bổ sung biên chế, tuyển dụng, giảm áp lực cho ngân sách xã; bám sát hướng dẫn của ngành, hoàn thành chương trình, đảm bảo hoạt động dạy và học; quản lý chặt chẽ chi thường xuyên, hạch toán đúng quy định, thu đúng, thu đủ, bù chi để bảo đảm hoạt động bán trú tại các trường học./.
