Các xã khu vực Diên Khánh: Chủ động phương án ứng phó với thiên tai
Mùa mưa bão đang đến, với đặc thù địa hình trũng thấp, ven sông, suối và hạ du các hồ chứa nước lớn, 7 xã khu vực Diên Khánh đã chủ động rà soát các vị trí xung yếu, lên chi tiết phương án di dời hơn 25.000 người dân. Mục tiêu lớn nhất là bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản cho người dân khi xảy ra thiên tai.
Nắm chắc các khu vực xung yếu
Tại thôn Phú Nẫm (xã Diên Điền) - nơi từng ngập sâu hơn 2m trong đợt mưa lớn cuối năm 2025, người dân đã chủ động hơn trong phòng, chống thiên tai. Ông Võ Minh Tim - Trưởng thôn Phú Nẫm cho biết, từ đầu năm đến nay, nhiều hộ dân có nhà cấp 4 trên địa bàn đã tự làm thêm gác lửng để làm nơi tránh lũ. Qua rà soát, toàn thôn có 73 hộ có ghe xuồng nhỏ, 69 hộ có nhà 2 tầng hoặc gác lửng, 42 hộ có nhà trên 2 tầng. Đây sẽ là những địa điểm để gần 60 hộ dân có nhà cấp 4 ở vùng trũng thấp trên địa bàn thôn di dời sang tránh trú nhờ khi nước lũ dâng cao.
Khu vực thường bị ngập lụt, nước chảy xiết khi xảy ra mưa lũ trên địa bàn thôn Phước Trạch, xã Diên khánh.
Tại thôn Phước Trạch (xã Diên Khánh), 65 hộ dân với 235 nhân khẩu sinh sống ở vùng trũng thấp đã được lập danh sách chi tiết. Ông Trần Đình Phán - Trưởng thôn Phước Trạch cho biết, thôn đã nắm chắc tình hình từng hộ, sẵn sàng lực lượng hỗ trợ di dời dân đến nơi an toàn ngay khi có lệnh.
Theo phương án ứng phó với thiên tai năm 2026, các xã khu vực Diên Khánh có mật độ dân cư phân bố tương đối lớn ở khu vực ven các sông, suối lớn như: Sông Cái, sông Chò, sông Suối Dầu, sông Con, suối Am Chúa, suối Cây Sung, suối Đồng Găng... Đặc biệt, nhiều khu dân cư nằm ngay hạ du các hồ chứa nước lớn như: Am Chúa, Suối Dầu, Đồng Mộc, Đá Mài. Khi mưa lớn kéo dài kết hợp các hồ điều tiết nước, nước dâng rất nhanh, gây ngập sâu trên diện rộng.
Bên cạnh đó, các điểm xung yếu tại các vị trí bờ tràn, cầu tràn, cống vượt lũ, hầm chui như: Hầm chui mỏ đá Á Châu (xã Diên Thọ); bờ tràn Thủy Xương, cống Vĩnh Cát (xã Suối Hiệp); bờ tràn Bầu Dài, Cầu Mới (xã Diên Điền); bến đò, tràn Cách Giang (xã Diên Lạc)... khi mưa lớn kéo dài, nước đổ về sẽ bị ngập sâu, cô lập. Ngoài ra, mưa lớn có thể gây chia cắt giao thông tại các tuyến đường liên thôn, Hương lộ 5, Hương lộ 45, Tỉnh lộ 2, Quốc lộ 1 và Quốc lộ 27C.
Ngoài ra, nhiều khu vực ven sông của các xã còn nguy cơ sạt lở bờ sông vào mỗi mùa mưa lũ. Trong đó, tập trung tại các đoạn sông uốn lượn có dòng chảy xiết xâm thực mạnh vào mùa lũ như: Bờ sông Cái qua các xã Diên Lạc, Diên Lâm, Diên Điền; bờ sông Con tại xóm Cách Giang (xã Diên Lạc); bờ sông Suối Dầu tại Tân Xương 1, Nghiệp Thành, Phú Hậu (xã Suối Dầu); sông Chò tại xã Diên Lâm... Ở vùng núi và đồi dốc, nguy cơ sạt lở đất được xác định tập trung ở các khu vực chân núi, sườn núi dốc và ta-luy đường giao thông như: Núi Chín Khúc (xã Diên Khánh); núi Tam Thái Tử (xã Diên Lạc); chân núi Hòn Ngang (xã Diên Điền); núi Suối Tiên (xã Suối Hiệp); các khu vực đèo Đá Lửa, đồi núi Cẩm Sơn, Lễ Thạnh (xã Diên Thọ); khu vực núi Khánh Thành Nam, Cây Xoài (xã Suối Dầu)...
Sẵn sàng phương án sơ tán người dân
Thống kê từ 7 xã khu vực Diên Khánh cho thấy, khi xảy ra thiên tai, toàn vùng có khả năng phải sơ tán, di dời hơn 5.900 hộ với hơn 25.000 nhân khẩu sinh sống tại các điểm xung yếu. Đến nay, các xã đã xây dựng phương án di dời chi tiết đến từng thôn, từng hộ. Trong đó, một số địa phương có số dân dự kiến phải di dời nhiều như: Xã Diên Lạc (10/10 thôn chịu ảnh hưởng với 3.244 hộ, 10.821 nhân khẩu); xã Diên Thọ (1.046 hộ, với 3.857 nhân khẩu); xã Diên Điền (703 hộ, với 2.510 nhân khẩu)... Phương án bảo đảm an toàn trong quá trình di dời, cung cấp lương thực, thực phẩm, nước sạch, giữ gìn an ninh trật tự cũng như phân công lực lượng tại chỗ đều đã được giao nhiệm vụ cụ thể.
Qua kiểm tra công tác phòng, chống thiên tai tại các xã khu vực Diên Khánh mới đây, ông Nguyễn Duy Quang - Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, Phó Trưởng Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh đánh giá cao sự chủ động của các địa phương trong phòng, chống thiên tai; đồng thời đề nghị các xã đẩy mạnh tuyên truyền kiến thức, kỹ năng ứng phó cho người dân; chỉ đạo các thôn nắm chắc danh sách người già, trẻ em, phụ nữ, người yếu thế để phân công lực lượng hỗ trợ kịp thời. Phương án sơ tán dân khỏi vùng xung yếu phải bảo đảm xác thực, hiệu quả và khả thi. Mục tiêu cao nhất là tuyệt đối bảo đảm an toàn tính mạng cho người dân khi xảy ra thiên tai.
Để công tác ứng phó đạt hiệu quả cao nhất, lãnh đạo các xã kiến nghị Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh và ngành nông nghiệp quan tâm hỗ trợ thêm trang thiết bị, phương tiện chuyên dụng như: Xuồng máy, bè nhẹ, phao cứu sinh, máy phát điện, nhà bạt, máy bơm nước, thiết bị khoan cắt... Đồng thời, đề nghị các đơn vị quản lý, vận hành hồ chứa nước phối hợp chặt chẽ, thông báo kịp thời, chính xác mực nước và thời gian, lưu lượng điều tiết nước để chính quyền địa phương chủ động cảnh báo, chốt chặn và sơ tán dân vùng hạ du.