Camera AI: Từ 'chấp hành đối phó' đến 'tự giác thường nhật'
Hà Nội những ngày đầu năm 2026, nhịp sống hối hả chuẩn bị cho Tết Nguyên đán và các sự kiện chính trị quan trọng đang lan tỏa khắp các ngõ phố. Thế nhưng, có một sự thay đổi lặng lẽ mà mạnh mẽ đang diễn ra ngay tại các nút giao thông – nơi vốn dĩ luôn là 'điểm nóng' về giao thông.
Tròn một tháng kể từ ngày 13/12/2025 – dấu mốc Công an thành phố Hà Nội chính thức đưa vào vận hành hệ thống giám sát thông minh này, diện mạo giao thông Thủ đô đã có những chuyển biến ra sao?
Sự hiện diện của hệ thống camera tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) đã góp phần cải thiện tính tự giác chấp hành luật giao thông của người dân
Camera AI: từ “chấp hành đối phó” đến “tự giác thường nhật”
Tại nút giao Giải Phóng – Đại Cồ Việt, một trong 195 điểm được lắp đặt camera AI, chúng tôi không còn thấy cảnh tượng chen lấn hay cố tình đè vạch thường xuyên như trước. Phía trên cao, những chiếc camera AI nhỏ gọn nhưng sở hữu sức mạnh “nhìn thấu” 28 lỗi vi phạm khác nhau đang lặng lẽ làm việc.
Từ vượt đèn đỏ, đi ngược chiều đến việc không đội mũ bảo hiểm hay dừng đỗ sai quy định, tất cả đều được ghi lại với hình ảnh sắc nét, làm căn cứ pháp lý không thể chối cãi cho việc “phạt nguội”.
Chị Lan, một người dân thường xuyên di chuyển qua khu vực này chia sẻ: “Khi có cái camera AI đấy thì em thấy ý thức của người dân tham gia giao thông nó sẽ được tốt hơn. Tại vì người ta ý thức được rằng là sẽ có camera sẽ bị phạt nguội và người ta sẽ tự giác ý thức hơn".
Sự “tự giác” mà chị Lan nhắc đến chính là mục tiêu cốt lõi mà Công an Thành phố hướng tới, tức là chuyển biến hành vi từ “chấp hành đối phó” sang “chấp hành tự giác”. Không cần bóng dáng lực lượng chức năng túc trực mọi lúc mọi nơi, “mắt thần” AI với khả năng giám sát 24/7, không phụ thuộc thời tiết, đã tạo ra một áp lực vô hình nhưng hiệu quả để duy trì kỷ cương.
Theo báo cáo sau một tháng triển khai, từ ngày 13/12/2025 đến 12/01/2026, hệ thống đã rà soát và gửi thông báo xử lý cho hơn 6.300 trường hợp vi phạm. Trong đó, lỗi không chấp hành đèn tín hiệu chiếm tới hơn 66%. Những con số biết nói này cho thấy sự nghiêm minh và khách quan của công nghệ.
Trung tá Đào Việt Long, Phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông, Công an TP Hà Nội cho biết: “Điểm nổi trội nhất của hệ thống camera AI đó là thay lực lượng chức năng. Hệ thống giám sát 24/7, hoạt động liên tục và giúp cho người dân khi ra đường thì có ý thức hơn. Chúng tôi kết hợp với biện pháp tuyên truyền để người dân chấp hành luật, từ đó thay đổi thói quen, tạo nên ý thức và xây dựng văn hóa giao thông văn minh và an toàn”.
Hình ảnh vi phạm được ghi nhận thông qua hệ thống camera AI
Tuy nhiên, camera AI không chỉ sinh ra để “bắt lỗi”. Một trong những tính năng thông minh nhất của hệ thống này chính là khả năng điều khiển đèn tín hiệu theo thời gian thực. Thay vì những nhịp đèn cố định, AI sẽ đo đếm lưu lượng phương tiện để điều chỉnh nhịp đèn sao cho hợp lý nhất.
AI không chỉ “bắt lỗi”, mà còn giải bài toán ùn tắc đô thị
Kết quả thực tế cho thấy, tại các tuyến phố lắp đặt AI, tốc độ di chuyển đã tăng lên, thời gian hành trình giảm trung bình từ 20% đến gần 37%; lưu lượng xe qua các nút giao cũng tăng từ 8% đến hơn 18%. Người dân giờ đây không còn phải chôn chân vô lý trước những cột đèn đỏ khi làn đường đối diện trống không.
Một người dân chia sẻ: “Em thấy là cái khoảng thời gian chờ đèn đỏ nó cũng bị rút ngắn lại và hợp lý hơn. Triển khai camera AI ấy thì nhất là cái tinh thần tự giác của từng người sẽ nâng cao hơn để chấp hành luật giao thông an toàn hơn cho mọi người khi di chuyển.”
Thậm chí, hệ thống còn thiết lập được “làn sóng xanh” liên tuyến, ưu tiên cho các đoàn xe dẫn đoàn hoặc xe cứu thương, đảm bảo sự thông suốt tuyệt đối trong các tình huống khẩn cấp.
Qua hình ảnh camera AI ghi nhận, CBCS Trung tâm điều khiển giao thông phối hợp điều tiết giao thông với các đội địa bàn.
Không dừng lại ở vạch sơn và đèn tín hiệu, trong tương lai gần, “cánh tay nối dài” của AI sẽ còn vươn xa hơn nữa tới các vi phạm về trật tự đô thị và vệ sinh môi trường. Những hành vi lấn chiếm vỉa hè, đổ rác sai quy định hay vứt tàn thuốc lá nơi công cộng sẽ đều lọt vào tầm ngắm của hệ thống giám sát.
Dạo quanh những con phố vốn thường xuyên bị chiếm dụng lòng lề đường, chúng tôi ghi nhận một sự thay đổi trong thái độ của những người mưu sinh trên đường phố.
Một bạn trẻ làm nghề giao hàng cho biết: “Đi đường em thấy mọi người cũng đi chấp hành hơn. Đường phố nó cũng trật tự hơn. Bây giờ thì thực ra dừng đỗ thì bọn em cũng phải để ý hơn thôi. Nó cũng không như trước nữa”.
"Không như trước nữa" – một lời khẳng định đơn giản nhưng chứa đựng cả một sự thay đổi lớn về tư duy. Khi công nghệ đảm bảo tính công khai, minh bạch, nó cũng đồng thời củng cố niềm tin của nhân dân vào sự nghiêm minh của pháp luật.
Hình ảnh những dòng người dừng xe ngay ngắn trước vạch sơn, ngay cả khi vắng bóng cảnh sát, chính là minh chứng sống động nhất cho một Hà Nội đang hiện đại hóa từng ngày.
Hình ảnh tại các tuyến được camera ghi nhận, truyền về Trung tâm điều khiển giao thông
1.837 camera AI tại 195 nút giao thông mới chỉ là sự khởi đầu. Mục tiêu không phải là tăng số lượng biên bản xử phạt, mà là xây dựng một môi trường đô thị kỷ cương, nơi mỗi người dân là một chủ thể tự giác.
Khi AI trở thành “mắt thần” canh giữ trật tự, bảo vệ môi trường, mỗi chúng ta sẽ tự soi lại hành vi của mình để cùng nhau tạo nên một diện mạo Thủ đô văn minh, an toàn, bền vững và sạch đẹp hơn.
