Campuchia kỷ niệm trọng thể 49 năm Ngày tưởng niệm hành trình hướng tới lật đổ chế độ diệt chủng
Ngày 20/6, Vương quốc Campuchia tổ chức Lễ kỷ niệm 49 năm Ngày tưởng niệm 'Hành trình hướng tới lật đổ chế độ diệt chủng Pol Pot'.

Samdech Pichey Sena Tea Banh - Đại tướng 5 sao, Cố vấn tối cao trực tiếp của Quốc vương Campuchia - dẫn đầu đoàn đại biểu đặt hoa tại Đại mộ tháp, nơi an vị hài cốt 49 chiến sĩ thuộc Lực lượng Vũ trang Đoàn kết Cứu quốc Campuchia, trong khuôn viên Khu lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16. Ảnh: Huỳnh Thảo/PV TTXVN tại Campuchia
Theo phóng viên TTXVN tại Campuchia, chương trình kỷ niệm được tổ chức trọng thể tại quần thể di tích lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16, thuộc địa phận ấp Koh Thmar, xã Tonloung, huyện Memut, tỉnh Tboung Khmum, gần biên giới Việt Nam. Đại tướng 5 sao Samdech Pichey Sena Tea Banh - Cố vấn tối cao trực tiếp của Quốc vương Campuchia - chủ trì sự kiện.
Tham dự buổi lễ có Đại tướng Tea Seiha, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Campuchia, cùng đông đảo đại biểu đến từ các cơ quan, bộ, ngành trung ương, địa phương, lực lượng vũ trang và khách mời quốc tế…
Về phía khách mời Việt Nam tham dự sự kiện, có Đoàn đại biểu Bộ Quốc phòng do Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng làm trưởng đoàn; Đoàn đại biểu Bộ Ngoại giao do Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường làm trưởng đoàn.
Đại sứ Việt Nam tại Vương quốc Campuchia Nguyễn Minh Vũ, lãnh đạo thành phố Đồng Nai và tỉnh Tây Ninh tham dự lễ kỷ niệm.

Các đại biểu thực hiện nghi thức chào cờ tại Lễ kỷ niệm 49 năm Ngày tưởng niệm Hành trình hướng tới lật đổ chế độ diệt chủng Pol Pot. Ảnh: Huỳnh Thảo/PV TTXVN tại Campuchia
Trong thông điệp chào mừng tại sự kiện, ông Pen Kosal, Tỉnh trưởng tỉnh Tboung Khmum, Vương quốc Campuchia, đã giới thiệu khái quát về tình hình phát triển kinh tế xã hội của địa phương, cập nhật tiến độ xây dựng các hạng mục công trình trong quần thể di tích lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16, cũng như công tác tổ chức các hoạt động chào mừng trong thời gian qua.
Trong đó, Tỉnh trưởng tỉnh Tboung Khmum nhấn có các hoạt động thi đấu giao hữu bóng đá, biễu diễn văn nghệ, ca múa nhạc hữu nghị giữa hai nước Campuchia và Việt Nam diễn ra hôm 17/6, đã tạo không khí sôi động với sự tham gia của người dân địa phương.
Phát biểu tại buổi lễ, Cố vấn tối cao trực tiếp của Quốc vương Campuchia Samdech Pichey Sena Tea Banh nhấn mạnh sự kiện được tổ chức với tinh thần ghi nhớ công lao của Samdech Techo Hun Sen, Quyền Quốc trưởng, Chủ tịch Thượng viện, Chủ tịch Đảng Nhân dân Campuchia (CPP); cũng như các cán bộ, chiến sĩ anh hùng, nhân dân và những người yêu nước đã hi sinh xương máu để giải phóng tổ quốc khỏi chế độ Pol Pot, giải cứu tính mạng người dân, hồi sinh và phát triển xã hội Campuchia cho đến hôm nay.
Điểm lại các giai đoạn lịch sử của đất nước Campuchia trong chặng đường nửa thế kỷ qua, ông Tea Banh nhấn mạnh sự thật lịch sử đã khẳng định rõ: Từ sự khởi đầu của hành trình hướng tới lật đổ chế độ diệt chủng Pol Pot vào ngày 20/6/1977, dẫn tới thành lập tổ chức quân sự đầu tiên vào ngày 12/5/1978, rồi thành lập tổ chức chính trị là Mặt trận Đoàn kết Cứu quốc Campuchia vào 2/12/1978, mới có chiến thắng lịch sử Ngày 7/1/1979. Và từ Chiến thắng 7/1, mới có chính sách “Thắng - Thắng” ngày 29/12/1998, tiến tới kết núc nội chiến, mang lại nền hòa bình và độc lập hoàn toàn ở Campuchia. Ông nhấn mạnh rằng giá trị của sự thật lịch sử này là vô giá, không thể đong đếm.

Quan chức cấp cao Campuchia tham dự sự kiện. Ảnh: Huỳnh Thảo/PV TTXVN tại Campuchia
Chia sẻ với phóng viên TTXVN, ông Long Dany, Giám đốc Trung tâm Tư liệu Koh Thmar thuộc Trung tâm Tư liệu Campuchia (DC-Cam) cho rằng dấu mốc lịch sử liên quan khu di tích Koh Thmar X16 có ý nghĩa hết sức quan trọng, đồng thời lưu ý thế hệ trẻ cần học tập để hiểu rõ về những câu chuyện đã diễn ra ở khu vực này. Ông cho rằng nơi này được xem là điểm khởi đầu rất quan trọng của phong trào tìm kiếm sự can thiệp thành lập lực lượng để đánh đổ chế độ diệt chủng Pol Pot và nhận được sự ủng hộ, hỗ trợ từ đất nước Việt Nam.
Từ góc nhìn của một chuyên gia nghiên cứu về vấn nạn diệt chủng, ông Long Dany cho rằng sự giết chóc diễn ra hầu như mỗi ngày dưới chế độ Khmer Đỏ. Do đó, quyết định đúng đắn vào thời điểm đó và một lực lượng hình thành kịp thời xuất phát từ khu vực Koh Thmar X16 lúc bấy giờ đã trở thành phương tiện giúp giải cứu sớm, kịp thời nhân dân Campuchia.
Trên tinh thần đó, chuyên gia Long Dany cho rằng việc học tập nghiên cứu về di tích lịch sử Koh Thmar X16 có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với thế hệ trẻ. Qua đó, giúp họ hiểu rõ hơn về những câu chuyện lịch sử và ngăn chặn không để chế độ diệt chủng xuất hiện lần thứ hai trên đất nước Campuchia.
Chia sẻ quan điểm với Samdech Tea Banh, Giám đốc Trung tâm Tư liệu Koh Thmar, ông Long Dany cho rằng đây cũng là một cội nguồn quan trọng, được xem là điểm khởi đầu cho việc thành lập lực lượng và sự ra đời của Mặt trận Đoàn kết cứu quốc Campuchia vào ngày 2/12/1978, tiến tới tới lật đổ chế độ diệt chủng vào ngày 7/1/1979, ký kết Hiệp định Hòa bình Paris vào ngày 23/10/1991 và có được nền hòa bình trọn vẹn ở Campuchia vào ngày 29/12/1998.

Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Lễ kỷ niệm 49 năm Ngày tưởng niệm Hành trình hướng tới lật đổ chế độ diệt chủng Pol Pot. Ảnh: Huỳnh Thảo/PV TTXVN tại Campuchia
Theo thông tin từ sự kiện, Lễ kỷ niệm năm nay đánh dấu cột mốc tròn 49 năm ngày khởi đầu hành trình đấu tranh giải phóng đất nước của Quyền Quốc trưởng, Chủ tịch Thượng viện Campuchia, Chủ tịch CPP Samdech Techo Hun Sen và các cộng sự, tiến tới giải phóng dân tộc và nhân dân Campuchia khỏi chế độ Kampuchea Dân chủ diệt chủng vào đầu năm 1979.
Cách đây 49 năm, vào ngày 20/6/1977, ở tuổi 25, ông Hun Sen cùng nhóm cộng sự thân tín bao gồm Nuch Than, Nhek Huon, San Sanh và Va Por Ean, đã vượt biên giới sang Việt Nam để tìm kiếm sự hỗ trợ, ủng hộ của quốc gia láng giềng đối với sự nghiệp giải phóng đất nước và nhân dân Campuchia khỏi chế độ diệt chủng do Pol Pot đứng đầu.
Từ khởi đầu đó, kết hợp với các lực lượng yêu nước chân chính khác của Campuchia lúc bấy giờ, cùng sự hỗ trợ hiệu quả và kịp thời của Việt Nam, đã dẫn tới thắng lợi quyết định với Chiến thắng ngày 7/1/1979, giải phóng đất nước và nhân dân Campuchia khỏi chế độ Kampuchea Dân chủ diệt chủng, tiến tới chấm dứt hoàn toàn chiến tranh, đoàn kết dân tộc, xây dựng đất nước Campuchia hòa bình và phát triển như hôm nay.
Để tưởng niệm sự kiện lịch sử này và nhấn mạnh tinh thần yêu nước, chủ nghĩa anh hùng của những người con ưu tú Campuchia trong công cuộc đấu tranh vì dân tộc và nhân dân Chùa Tháp, Chính phủ nước này đã đầu tư phát triển quần thể di tích lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16, giao Bộ Quốc phòng Campuchia tổ chức sự kiện kỷ niệm thường niên từ năm 2017 đến nay.
Đầu tháng 4/2023, Bộ Quốc phòng Campuchia đã khánh thành hạng mục đại mộ tháp và thực hiện nghi thức an vị hài cốt 49 liệt sĩ thuộc Lực lượng Vũ trang Đoàn kết Cứu quốc Campuchia tại Khu lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16, sau khi tiến hành cất bốc, hồi hương hài cốt các liệt sĩ yên nghỉ trên đất bạn Việt Nam từ nhiều thập kỷ qua.

Hạng mục công trình Đại mộ tháp trong khuôn viên Khu lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16 hoàn thành vào đầu năm 2023. Ảnh: Quang Anh/PV TTXVN tại Campuchia
Trong bài phát biểu tại Lễ kỷ niệm 49 năm Ngày tưởng niệm “Hành trình hướng tới lật đổ chế độ diệt chủng Pol Pot”, Cố vấn tối cao trực tiếp của Quốc vương Campuchia Samdech Tea Banh gửi lời cảm ơn đoàn đại biểu Việt Nam tham dự sự kiện, cũng như thường xuyên sang tham dự sự kiện được tổ chức định kỳ hàng năm này.
Bên cạnh đó, ông Tea Banh cũng bày tỏ cảm ơn sâu sắc Chính phủ và Quân đội nhân dân Việt Nam đã hỗ trợ xây dựng các hạng mục công trình tại Khu di tích lịch sử quân sự Techo Koh Thmor X16. Qua đó, biến khu vực chiến trường năm xưa thành khu di tích lịch sử hấp dẫn cả về du lịch, kinh tế và văn hóa của hôm nay và cho tương lai, cũng như trở thành khu vực biên giới của hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển.
Trong khuôn khổ sự kiện, ông Tea Banh và các đại biểu đã đến đặt vòng hoa, thắp hương tưởng niệm tại Đại mộ tháp trong khuôn viên Khu lịch sử quân sự Techo Koh Thmar X16.













