Cần chấm dứt tình trạng rác thải trên kênh Đại thủy nông Nậm Rốm

Rác tràn lan trên dòng kênh Đại thủy nông Nậm Rốm.

Theo thiết kế, hệ thống Đại thủy nông Nậm Rốm lấy nước từ đập đầu mối Nậm Rốm, kết hợp nguồn bổ sung từ hồ Pá Khoang, cung cấp nước tưới cho hàng nghìn héc ta đất nông nghiệp thuộc địa bàn các phường: Điện Biên Phủ, Mường Thanh và các xã vùng lòng chảo, nên giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với sản xuất nông nghiệp của địa phương.

Thế nhưng, dọc tuyến kênh từ thượng nguồn đến cuối nguồn, thường xuyên có rác kéo dài theo dòng nước. Đặc biệt sau mỗi trận mưa lớn, lượng rác từ khu dân cư, chợ dân sinh theo nước đổ xuống ngày càng nhiều, dồn về các điểm lưới chắn rác.

Bà Đàm Thị Hương Lan, công nhân Công ty TNHH Quản lý Thủy nông Điện Biên chia sẻ: “Tình trạng rác thải vứt xuống kênh quanh năm ngày tháng. Ngày nào tôi cũng phải đi vớt rác mắc lại lưới chắn trên kênh, thậm chí có ngày phải vớt 2 - 3 lần để khơi thông dòng chảy. Mùa mưa lũ, rác chắn kín, nước dồn về, có lúc không chảy được tràn cả kênh.”

Theo các công nhân quản lý công trình, lượng rác xuất hiện quanh năm nhưng tăng mạnh vào mùa mưa. Chỉ sau vài giờ mưa lớn, lượng bao tải, túi ni-lông, chai nhựa, cành cây và nhiều loại chất thải khác theo dòng nước dồn về hạ nguồn. Nếu không được thu gom kịp thời sẽ gây tắc nghẽn dòng chảy, ảnh hưởng đến việc cấp nước phục vụ sản xuất và tiềm ẩn nguy cơ tràn bờ.

Điều khiến những người làm công tác quản lý công trình lo ngại hơn cả là tình trạng xác động vật bị vứt xuống kênh. Đây là nguồn gây ô nhiễm nghiêm trọng, phát sinh mùi hôi, tiềm ẩn nguy cơ lây lan dịch bệnh, nhất là trong bối cảnh nhiều loại dịch bệnh trên vật nuôi vẫn diễn biến phức tạp.

Phụ trách tại khu vực đầu mối, ông Nguyễn Văn Tuấn, Cụm trưởng Cụm đầu mối Công ty TNHH Quản lý Thủy nông Điện Biên cho biết, lượng rác chủ yếu phát sinh từ các khu dân cư đông đúc và khu vực chợ.

“Nguồn nước chủ yếu từ hồ Pá Khoang chảy về. Qua các khu dân cư, nhất là khu vực chợ Him Lam, Độc Lập, lượng rác theo dòng nước rất lớn. Đến mùa cạn hoặc khi đóng nước để nạo vét thì rác ùn lại, toàn túi bóng, xốp và đủ các loại chất thải nổi. Nếu không vớt kịp sẽ gây tắc nghẽn cả tuyến kênh. Điều đáng lo ngại nhất là nhiều người lợi dụng đêm tối lén mang rác thải, xác động vật vứt xuống kênh...” - ông Tuấn cho biết.

Sinh sống ngay cạnh tuyến kênh, ông Hà Đức Bền, thôn Thanh Hồng 10, xã Thanh Nưa chứng kiến tình trạng ô nhiễm diễn ra trong nhiều năm. Ông Bền cho biết: “Nhà tôi ở sát kênh nên ngày nào cũng nhìn thấy rác trôi. Những hôm nắng nóng, xác động vật bốc mùi rất khó chịu. Người dân chúng tôi mong các cơ quan chức năng tăng cường xử lý những trường hợp xả rác bừa bãi, đồng thời tuyên truyền để mọi người nâng cao ý thức giữ gìn dòng kênh sạch đẹp.”

Theo quy định pháp luật, hành vi xả chất thải không đúng nơi quy định, làm ô nhiễm nguồn nước có thể bị xử phạt hành chính, thậm chí xử lý hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng. Tuy nhiên, trên thực tế, việc phát hiện và xử lý người vi phạm còn gặp nhiều khó khăn do phần lớn các trường hợp đều diễn ra vào ban đêm hoặc ở những khu vực vắng người.

Để bảo vệ hệ thống kênh Đại thủy nông Nậm Rốm, ngoài nỗ lực của lực lượng công nhân ngày đêm thu gom rác, rất cần sự chung tay của chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể và trên hết là ý thức của mỗi người dân.

Trong đó cần tập trung vào các giải pháp đồng bộ như: Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho Nhân dân, lắp đặt camera tại các điểm thường xuyên xảy ra vi phạm, bố trí thêm thùng chứa rác tại các khu dân cư ven kênh, xử lý nghiêm các trường hợp cố tình xả rác và xác động vật xuống dòng nước.

Việc xả rác bừa bãi của người dân xuống kênh ảnh hưởng không nhỏ đến công trình Đại thủy nông Nậm Rốm cũng như môi trường. Trong ảnh: Đoạn kênh qua xã Thanh Nưa.

Đại thủy nông Nậm Rốm là công trình thủy lợi phục vụ sản xuất, vì vậy, việc giữ cho dòng kênh luôn thông thoáng, sạch đẹp không chỉ là trách nhiệm của ngành thủy nông hay chính quyền địa phương mà là trách nhiệm của mỗi người dân. Mọi người cần nâng cao ý thức vứt rác đúng nơi quy định, chấm dứt tình trạng rác thải tràn lan trên dòng kênh Đại thủy nông Nậm Rốm.