Cần tạo chuyển biến thực chất trong nhà trường, lớp học

Phát biểu chỉ đạo tại Phiên giải trình, thay mặt Lãnh đạo Quốc hội, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh hoan nghênh Ủy ban Văn hóa và Xã hội đã chủ động, tích cực chuẩn bị và tổ chức Phiên giải trình về tình hình thực hiện chính sách, pháp luật trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.

Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, Phiên giải trình được tổ chức vào thời điểm có ý nghĩa quan trọng, khi nhiều luật, nghị quyết của Quốc hội với những chính sách mới, có tính đột phá về giáo dục và đào tạo vừa được ban hành và đang trong giai đoạn đầu tổ chức thực hiện. Đây là dịp để đánh giá việc triển khai các chính sách mới; nhận diện những khó khăn, vướng mắc, bất cập; làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm và đề xuất giải pháp để các quy định của pháp luật được thực hiện đồng bộ, thống nhất, hiệu quả.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh phát biểu chỉ đạo tại Phiên giải trình (ảnh QH).

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh, giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, có ý nghĩa quyết định đối với tương lai dân tộc. Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ, đồng bộ từ thể chế, chính sách đến tổ chức thực hiện.

Thời gian qua, Quốc hội đã dành sự quan tâm đặc biệt cho việc hoàn thiện thể chế trong lĩnh vực này, thông qua Luật Nhà giáo; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục; Luật Giáo dục đại học (sửa đổi); Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi); đồng thời ban hành Nghị quyết số 248/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo và Nghị quyết số 249/2025/QH15 phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035.

Để đưa các luật, nghị quyết vào cuộc sống, Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các bộ, ngành, địa phương đã triển khai khối lượng lớn công việc, tập trung xây dựng, ban hành các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành và chuẩn bị các điều kiện để triển khai nhiều chính sách mới về nhà giáo, quản trị giáo dục, cơ chế tài chính, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học và phát triển nguồn nhân lực.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh phát biểu (ảnh QH).

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh lưu ý, từ những kết quả bước đầu, yêu cầu đặt ra hiện nay là chuyển mạnh từ hoàn thiện thể chế sang tổ chức thực hiện, để những chính sách mới thực sự đi vào cuộc sống. Đây cũng là yêu cầu đặc biệt quan trọng trong năm học 2026 -2027. Theo tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, cần tạo chuyển biến thực chất trong nhà trường, lớp học, trong điều kiện làm việc của người thầy và trải nghiệm học tập của người học; chuyển mạnh từ tư duy “quản lý giáo dục” sang “quản trị phát triển giáo dục”.

Vì vậy, kết quả phải được thể hiện bằng những thay đổi cụ thể. Thước đo không chỉ là số lượng văn bản đã ban hành hay nhiệm vụ đã triển khai, mà quan trọng hơn là người thầy có điều kiện để dạy tốt hơn, người học được học tốt hơn và chất lượng giáo dục có chuyển biến thực chất.

Vì vậy, tại Phiên giải trình, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị tập trung làm rõ thực trạng, nguyên nhân, trách nhiệm và hướng xử lý. Giáo dục và đào tạo là lĩnh vực có tính liên ngành, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo là người giải trình chính; đồng thời, đề nghị Bộ Nội vụ, Bộ Tài chính, các bộ, ngành và địa phương cùng làm rõ những nội dung thuộc phạm vi quản lý, trách nhiệm và phối hợp trong tổ chức thực hiện.

“Các luật, nghị quyết đã tạo hành lang pháp lý và nhiều cơ chế, chính sách mới cho giáo dục và đào tạo. Qua Phiên giải trình hôm nay, cần làm rõ những khó khăn, vướng mắc đang nằm ở đâu, trách nhiệm thuộc cơ quan nào và cần làm gì để khắc phục”, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh lưu ý.

Đại biểu tham dự Phiên giải trình (ảnh QH).

Phó Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị các vị đại biểu đặt câu hỏi ngắn gọn, cụ thể, đi thẳng vào vấn đề; đề nghị Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương liên quan giải trình thẳng thắn, đầy đủ, làm rõ trách nhiệm, giải pháp và tiến độ thực hiện.

Sau Phiên giải trình, Ủy ban Văn hóa và Xã hội tổng hợp đầy đủ các ý kiến; xác định rõ những việc cần làm, cơ quan chịu trách nhiệm, thời hạn hoàn thành và kết quả cần đạt được; kiến nghị giải pháp hoàn thiện chính sách, pháp luật và nâng cao hiệu lực, hiệu quả tổ chức thực hiện, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan có thẩm quyền.

Phó Chủ tịch Quốc hội tin tưởng, Phiên giải trình sẽ đạt kết quả thiết thực, góp phần tháo gỡ kịp thời những khó khăn, vướng mắc, đưa các chính sách mới thực sự đi vào nhà trường, đến với người thầy và người học.