Cảng Durban trong thế cờ chuỗi cung ứng và hành trình vươn xa của hàng Việt
Cảng Durban đang trở thành mắt xích chiến lược của chuỗi cung ứng và cửa ngõ đưa hàng Việt vào châu Phi, mở ra cơ hội hợp tác logistics và thương mại mới.

Tàu container cỡ lớn của hãng vận tải biển quốc tế MSC cập bến tại Cảng Durban (Nam Phi), điểm trung chuyển huyết mạch trên tuyến hải trình vòng qua Mũi Hảo Vọng. (Ảnh: Đặng Huyền/TTXVN)
Trong bối cảnh những điểm nghẽn địa chính trị toàn cầu và bất ổn tại Biển Đỏ chưa có hồi kết, tuyến hải trình vòng qua Mũi Hảo Vọng đang giành lại vị thế tuyến huyết mạch chiến lược.
Nằm ngay trên trục hành lang hàng hải sôi động ấy bên bờ Ấn Độ Dương, Cảng Durban (Nam Phi) không chỉ là "trái tim" vận hành chuỗi cung ứng của khu vực Nam và Đông Phi, mà còn trở thành bàn đạp kết nối liên lục địa.
Trong những ngày cuối năm, theo chân đoàn công tác ASEAN giữa nhịp độ giao thương hối hả tại ngã tư đại dương này, có thể thấy rõ sự chủ động và khát vọng đưa hàng Việt vươn xa trên những hải trình mới.
Nhịp đập hối hả tại "siêu cảng" lớn nhất khu vực
Đặt chân tới Cảng Cửa ngõ Durban (Durban Gateway Terminal - DGT) vào những ngày giữa tháng 11, mới cảm nhận hết quy mô đồ sộ và guồng quay sôi động của dòng chảy thương mại toàn cầu.
Những chiếc cần cẩu khổng lồ vươn mình lên nền trời, liên tục bốc dỡ hàng nghìn container đủ màu sắc. Dưới mặt đất, hàng dài xe tải nối đuôi nhau ngược xuôi không ngớt, tạo nên bức tranh giao thương sôi động bên bờ Ấn Độ Dương.
Nằm ở vị trí chiến lược của Nam Bán cầu, Durban hiện là cảng container bận rộn nhất khu vực châu Phi cận Sahara, xử lý khoảng 60% tổng sản lượng container của Nam Phi - trong đó riêng Cầu tàu số 2 (DGT) đảm nhận tới 46% - và là cửa ngõ hàng hải thiết yếu cho các quốc gia không giáp biển như Zambia, Zimbabwe hay phía Đông Cộng hòa Dân chủ Congo.

Khu vực tập kết container với hệ thống giàn kỹ thuật chuyên dụng cùng dòng xe vận tải hoạt động liên tục, đảm bảo mạch lưu thông hàng hóa thông suốt trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu nhiều biến động. (Ảnh: Đặng Huyền/TTXVN)
Sự dịch chuyển của dòng chảy thương mại toàn cầu đang đặt Nam Phi trước cơ hội vàng, nhưng cũng đi kèm với áp lực khổng lồ về năng lực logistics. Để hóa giải bài toán ách tắc từng làm đau đầu các hãng tàu quốc tế, Chính phủ Nam Phi và Tập đoàn vận tải nhà nước Transnet đang thực hiện những cuộc cải tổ mạnh mẽ.
Việc mở cửa, hợp tác với khu vực tư nhân quốc tế để hiện đại hóa hạ tầng và số hóa thủ tục đang từng bước phác họa lại diện mạo của Durban.
Tại buổi làm việc với đoàn công tác, đại diện ban lãnh đạo DGT ví quá trình vừa duy trì hoạt động thông suốt 24/7, vừa cải tổ sâu rộng tại Cầu tàu số 2 như một ca "phẫu thuật tim hở."
Với việc hệ điều hành cảng cốt lõi chính thức vận hành từ giữa tháng 8, mở đường cho công nghệ nhận diện tự động và quản trị nguồn lực, mục tiêu của Nam Phi rất rõ ràng: biến Durban thành trung tâm logistics thông minh, an toàn và hiệu quả hàng đầu khu vực.
Dấu ấn ASEAN và cái bắt tay chiến lược tại ngã tư châu lục
Không phải ngẫu nhiên mà giữa tháng 11/2026, Ủy ban ASEAN tại Pretoria lại chọn tỉnh KwaZulu-Natal, với trọng tâm là Cảng Durban, làm điểm đến cho chuyến công tác chiến lược.
Khi Hiệp định Thương mại Tự do Lục địa châu Phi (AfCFTA) đang dần hợp nhất thị trường chung của hơn 1,4 tỷ dân, Durban chính là "chiếc chìa khóa" để ASEAN đa dạng hóa chuỗi cung ứng và thâm nhập sâu vào nội địa châu Phi.

Những dãy container quốc tế xếp tầng dày đặc tại bãi cảng Durban, phản ánh nhịp độ giao thương sôi động tại ngã tư hàng hải bên bờ Ấn Độ Dương. (Ảnh: Đặng Huyền/TTXVN)
Điểm nhấn đáng chú ý nhất tại ngã tư đại dương này chính là sự hiện diện của Tập đoàn Dịch vụ Cảng Container Quốc tế (ICTSI) đến từ Philippines.
Việc ICTSI liên doanh cùng Transnet vận hành Cảng Cửa ngõ Durban trong thời hạn 25 năm đã tạo nên dấu mốc lịch sử: lần đầu tiên một nhà khai thác cảng biển từ Đông Nam Á đảm nhận dự án đối tác công tư (PPP) hạ tầng quy mô lớn nhất tại Nam Phi.
ASEAN giờ đây không chỉ đưa hàng hóa vượt đại dương, mà còn mang theo công nghệ, tư duy quản trị và nguồn vốn để trực tiếp tái thiết "trái tim" logistics của khu vực.
Chia sẻ trong chuyến khảo sát, đại diện các nhà ngoại giao ASEAN nhấn mạnh việc ICTSI trúng thầu không chỉ là niềm tự hào của riêng Philippines mà còn là thành tựu chung, giúp nâng tầm vị thế của cả khối.
Sự hiện diện của một doanh nghiệp Đông Nam Á ngay tại cửa ngõ Durban đang tạo ra lợi thế tham chiếu quý giá, mở ra hành lang kinh doanh thuận lợi hơn cho hàng hóa và nhà đầu tư ASEAN, trong đó có Việt Nam.
Định vị hàng Việt: Vươn xa trên những con sóng lớn
Trong bức tranh hội nhập sôi động ấy, Việt Nam đang xác lập một vị thế ngày càng rõ nét. Nam Phi hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam tại châu Phi, và phần lớn những chuyến tàu chở gạo, cà phê, dệt may, da giày cho đến thiết bị điện tử, điện thoại di động mang thương hiệu "Made in Vietnam" đều cập bến qua cửa ngõ Durban.
Cơ hội mở ra rất lớn, nhưng đi kèm là những thách thức không nhỏ từ quãng đường hải hành xa xôi, biến động cước vận tải biển và sức ép cạnh tranh khốc liệt.

Hệ thống cần cẩu giàn và bãi tập kết container quy mô lớn tại Cảng Durban, khẳng định vị thế "trái tim" vận hành logistics trên tuyến hải trình chiến lược vòng qua Mũi Hảo Vọng. (Ảnh: Đặng Huyền/TTXVN)
Trao đổi về chiến lược định vị hàng hóa Việt Nam tại các phiên làm việc với giới chức thương mại và đầu tư Durban, Đại sứ Việt Nam tại Nam Phi Nguyễn Trọng Kiên khẳng định: "Hàng xuất khẩu của Việt Nam như điện tử, dệt may, da giày, vật liệu xây dựng có thể bổ trợ hoàn hảo cho các mặt hàng thế mạnh của Nam Phi như than đá, khoáng sản, nông sản. Tuy nhiên, hai bên không nên chỉ coi nhau như những thị trường tiêu thụ đơn thuần, mà hãy nhìn nhận nhau như những đối tác chiến lược để cùng đầu tư, sản xuất, đổi mới và phát triển."
Để trụ vững và bứt phá, hàng Việt không thể chỉ cạnh tranh bằng giá, mà cần nâng cao chất lượng, đáp ứng các tiêu chuẩn xanh và tận dụng triệt để hệ thống kho bãi, logistics hiện đại mà Nam Phi đang xây dựng để làm bàn đạp tiến sâu vào thị trường Cộng đồng Phát triển miền Nam châu Phi (SADC).
Trên cầu cảng Durban lộng gió, những con tàu khổng lồ mang quốc kỳ nhiều nước nối đuôi nhau rẽ sóng vươn khơi, mở ra những hành trình kết nối không ngừng nghỉ giữa các châu lục. Không một đứt gãy nào có thể cản bước dòng chảy thương mại nếu các quốc gia biết chủ động tìm kiếm và khai mở những hải trình mới.
Bức tranh tại Cảng Durban không chỉ là câu chuyện của logistics hay những khối container khổng lồ, mà là minh chứng sinh động cho tâm thế chủ động hội nhập của Việt Nam.
Vượt qua những cơn gió ngược của kinh tế toàn cầu, hàng hóa Việt Nam đang kiên cường vươn khơi, bám rễ sâu vào những thị trường mới, mang theo khát vọng thịnh vượng hòa vào dòng chảy chung của thế giới./.

