Cắt giảm hồ sơ giấy, rút ngắn thời gian giải quyết 8 thủ tục bảo hiểm xã hội

Người lao động làm thủ tục nhận chế độ về bảo hiểm xã hội. Ảnh: Thu Hằng.

Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 3040/QĐ-BTC phê duyệt phương án tái cấu trúc quy trình 8 thủ tục hành chính lĩnh vực bảo hiểm xã hội, nhằm cắt giảm hồ sơ giấy, tăng cường khai thác dữ liệu liên thông và rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục cho người dân, doanh nghiệp.

Theo Quyết định, 8 thủ tục hành chính được tái cấu trúc gồm: Giải quyết hưởng chế độ ốm đau, thai sản, trợ cấp dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; thay đổi hình thức nhận, nơi nhận lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng; giải quyết hưởng lương hưu, trợ cấp hằng tháng đối với cán bộ xã; giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội một lần.

Các thủ tục nữa là đăng ký, điều chỉnh đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và cấp sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế; đăng ký, đăng ký lại, điều chỉnh đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm tai nạn lao động theo hình thức tự nguyện và cấp sổ bảo hiểm xã hội.

Thủ tục đăng ký đóng, cấp thẻ bảo hiểm y tế đối với người chỉ tham gia bảo hiểm y tế; cấp lại, đổi, điều chỉnh thông tin trên sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế.

Trọng tâm của phương án là khai thác, sử dụng và tái sử dụng dữ liệu đã được kết nối, chia sẻ giữa các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành để tự động điền thông tin vào biểu mẫu điện tử (E-Form).

Theo đó, người dân, doanh nghiệp giảm các thông tin phải kê khai và giấy tờ phải cung cấp; chỉ cần bổ sung những thông tin hệ thống chưa khai thác được.

Các thủ tục được thiết kế theo hướng tăng cường sử dụng dữ liệu từ cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm, dữ liệu cư trú, hộ tịch điện tử, khám bệnh chữa bệnh và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành liên quan.

Khi cơ quan Bảo hiểm xã hội khai thác được dữ liệu điện tử có đầy đủ giá trị pháp lý, người dân không phải nộp lại những giấy tờ tương ứng.

Đối với thủ tục đăng ký tham gia bảo hiểm y tế và cấp lại, đổi, điều chỉnh thông tin trên sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế, người tham gia không phải cung cấp bản chụp giấy tờ chứng minh để hưởng quyền lợi bảo hiểm y tế cao hơn nếu cơ quan Bảo hiểm xã hội khai thác được thông tin từ các cơ sở dữ liệu được kết nối, chia sẻ.

Tương tự, dữ liệu hộ tịch điện tử được sử dụng để xác minh thông tin khai sinh, khai tử trong giải quyết chế độ và đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Qua đó, giảm yêu cầu nộp giấy tờ đã có trong hệ thống dữ liệu.

Quy trình giải quyết thủ tục được tổ chức theo 5 bước, gồm: Kê khai biểu mẫu điện tử và truy xuất dữ liệu; tự động kiểm tra, xác thực dữ liệu; tiếp nhận, phân luồng hồ sơ; thẩm định, giải quyết và ban hành quyết định hoặc thông báo; trả kết quả số hóa, đồng bộ dữ liệu.

Người dân thực hiện thủ tục qua Cổng Dịch vụ công quốc gia bằng tài khoản định danh điện tử VNeID mức độ 2. Tổ chức, doanh nghiệp sử dụng tài khoản định danh điện tử theo quy định.

Các thông tin định danh được hệ thống tự động truy xuất, điền vào biểu mẫu. Với những trường thông tin chưa có trong cơ sở dữ liệu, cá nhân, tổ chức tiếp tục kê khai bổ sung.

Trường hợp thông tin không hợp lệ, hệ thống thông báo lý do để người nộp điều chỉnh; nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa chính xác, cơ quan tiếp nhận hướng dẫn bổ sung, hoàn thiện theo quy định.

Kết quả giải quyết được trả dưới dạng số vào kho dữ liệu điện tử của cá nhân, tổ chức trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Riêng sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử còn được trả trên ứng dụng VssID, gửi qua email của người tham gia, và đồng bộ với tài khoản VNeID mức độ 2.

Quyết định cũng quy định phương án xử lý khi trục liên thông dữ liệu gặp sự cố hoặc nghẽn mạng. Trong trường hợp này, hệ thống cho phép nộp bản sao điện tử đính kèm hoặc tiếp nhận hồ sơ giấy đã được số hóa, bảo đảm việc giải quyết thủ tục không bị gián đoạn và tuân thủ thời hạn theo quy định.