Châu Phi cận Sahara: Động lực tăng trưởng mới của nông nghiệp toàn cầu

Châu Phi cận Sahara được đánh giá sẽ giữ vai trò then chốt đối với nguồn cung nông sản toàn cầu trong tương lai khi sở hữu khoảng 60% diện tích đất canh tác chưa được khai thác của thế giới.

Báo cáo mới nhất của tổ chức nghiên cứu thị trường và phân tích rủi ro kinh tế vĩ mô BMI cho biết, khu vực này có tiềm năng rất lớn với khoảng 200 triệu ha đất nông nghiệp có thể được đưa vào khai thác. Tuy nhiên, năng suất sản xuất hiện vẫn ở mức thấp, khi sản lượng các cây trồng chủ lực như lúa gạo và ngũ cốc thấp hơn đáng kể so với mức trung bình toàn cầu.

Chuyên gia phân tích hàng hóa của BMI Bin Hui Ong cho rằng, những rào cản chính đối với tăng trưởng nông nghiệp tại châu Phi cận Sahara là tỷ lệ diện tích được tưới tiêu còn thấp, mức sử dụng phân bón hạn chế và sự phụ thuộc lớn vào lượng mưa tự nhiên. Cùng với đó, biến đổi khí hậu được dự báo sẽ tác động mạnh đến khu vực này.

Dù vậy, bà Bin Hui Ong nhận định, nếu cải thiện phương thức canh tác và đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng, quỹ đất chưa được khai thác sẽ tạo ra bước nhảy vọt về sản lượng, đóng vai trò quan trọng đối với nguồn cung lương thực toàn cầu trong nhiều thập kỷ tới.

BMI cũng nhận định ngành nông nghiệp thế giới đang phải đồng thời đáp ứng các mục tiêu về an ninh lương thực, khử carbon và an ninh năng lượng.

Trong bối cảnh quỹ đất nông nghiệp toàn cầu ngày càng thu hẹp, sự cạnh tranh về đất canh tác, nguồn nước và nguyên liệu thô đang trở nên gay gắt hơn. Đơn cử, các quy định bắt buộc sử dụng nhiên liệu sinh học tại Brazil, Ấn Độ và Indonesia đã làm gia tăng nhu cầu đối với ngô, đậu nành và mía.

Theo BMI, xu hướng này sẽ hạn chế tốc độ tăng sản lượng nông nghiệp toàn cầu trong thập kỷ tới, khiến việc phân bổ nguồn lực trở thành một trong những thách thức lớn nhất.

Một xu hướng đáng chú ý khác là lực lượng lao động nông nghiệp đang thu hẹp do quá trình đô thị hóa và già hóa dân số. Khi độ tuổi trung bình của nông dân đã vượt 55 tuổi, trí tuệ nhân tạo (AI) và tự động hóa được kỳ vọng sẽ góp phần giải quyết tình trạng thiếu hụt nhân lực.

Bên cạnh đó, sự thay đổi trong thị hiếu tiêu dùng theo hướng ưu tiên thực phẩm giàu protein và bền vững cũng đang định hình nhu cầu đối với các loại cây trồng đến năm 2050.

Đối với biến đổi khí hậu, BMI cho rằng năng lực thích ứng sẽ là yếu tố quyết định, tạo ra sự phân hóa ngày càng rõ giữa các khu vực. Trong khi Canada và Nga có thể hưởng lợi từ những thay đổi về điều kiện thời tiết giúp mở rộng khả năng canh tác, thì châu Phi cận Sahara, Bắc Phi và Trung Đông sẽ đối mặt nhiều thách thức hơn do tỷ lệ tưới tiêu thấp và tốc độ ứng dụng các công nghệ thích ứng với khí hậu còn chậm.

Theo BMI, những thị trường sở hữu nguồn tài nguyên dồi dào, thể chế vững mạnh, cơ sở hạ tầng hiện đại và khả năng linh hoạt trong ứng dụng công nghệ mới sẽ có lợi thế lớn nhất để nắm bắt các cơ hội phát triển và bảo đảm tương lai bền vững cho ngành nông nghiệp.

Bảo Minh

Nguồn TG&VN: https://baoquocte.vn/chau-phi-can-sahara-dong-luc-tang-truong-moi-cua-nong-nghiep-toan-cau-417265.html