Chạy đua với thời gian trong 'Chiến dịch 500 ngày đêm' tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ

Đặc biệt, việc mở màn “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” hướng tới kỷ niệm 80 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027) đang được Thủ đô cụ thể hóa bằng những hành động, kế hoạch hết sức bài bản và nhân văn.

Chủ động hoàn thiện hành lang pháp lý

Để đáp ứng kịp thời yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, ngay trong 6 tháng đầu năm 2026, UBND thành phố đã thường xuyên kiện toàn Ban Chỉ đạo thành phố.

Cùng với đó, công tác tham mưu, ban hành các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo được thực hiện một cách ráo riết và toàn diện. Thành phố đã ban hành đầy đủ Quy chế hoạt động, Chương trình hoạt động của Ban Chỉ đạo, cùng các kế hoạch chuyên sâu như: Kế hoạch triển khai thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm”; Kế hoạch khảo sát thực trạng mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin; và Kế hoạch tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đối với các mộ chưa xác định được thông tin trong nghĩa trang liệt sĩ để phục vụ giám định ADN.

Đồng thời, thành phố cũng đã thành lập Tổ công tác liên ngành giúp Ban Chỉ đạo theo dõi, triển khai chiến dịch, cùng các Tổ (đội) chuyên trách thực hiện việc lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ. Sự vào cuộc đồng bộ này thể hiện quyết tâm chính trị cao nhất của Thủ đô nhằm không bỏ sót, không chậm trễ trong công tác tri ân.

Để chuẩn bị cho công tác lấy mẫu hài cốt liệt sĩ trên diện rộng, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đã chủ động triển khai Kế hoạch số 937/KH-BTL ngày 22-4-2026 về tập huấn công tác lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ cho 399 đồng chí. Thành phần tham gia được mở rộng từ các sở, ban, ngành đến cấp xã, phường (bao gồm Phó Chủ tịch UBND, cán bộ quân sự có chuyên môn công nghệ thông tin và cán bộ y tế địa phương) nhằm bảo đảm quy trình thực hiện chuẩn xác, khoa học.

Qua kết quả rà soát, thống kê toàn diện tính đến tháng 1/2026, trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện có 340 nghĩa trang liệt sĩ (bao gồm 3 nghĩa trang cấp Thành phố và 337 nghĩa trang cấp xã) đã được gắn định danh. Tổng số mộ liệt sĩ tại các nghĩa trang này là 54.200 mộ (trong đó có 54.191 mộ đơn và 9 mộ tập thể). Qua phân loại dữ liệu cụ thể: Số mộ có đầy đủ thông tin: 23.202 mộ. Số mộ có một phần thông tin: 25.808 mộ. Số mộ cần lấy mẫu hài cốt liệt sĩ để giám định ADN: 8.059 mộ (bao gồm nhu cầu rà soát ban đầu là 5.820 mộ và số lượng bổ sung là 2.239 mộ liệt sĩ thiếu thông tin).

Tổ chức đón nhận, truy điệu và an táng trang nghiêm Liệt sĩ Phạm Đức Bình (hy sinh tại Lào Cai, an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Nhổn, phường Tây Tựu. Ảnh: PV

Cũng trong 6 tháng đầu năm, sự phối hợp nhịp nhàng giữa cơ quan quân sự và Sở Nội vụ đã mang lại những kết quả rất cụ thể. Thành phố đã tổ chức đón nhận, truy điệu và an táng trang nghiêm 2 hài cốt liệt sĩ quy tập từ nước bạn và tỉnh bạn về đất mẹ. Đó là Liệt sĩ Hà Văn Ân (hy sinh tại Lào, an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Thanh Lâm, xã Quang Minh) và Liệt sĩ Phạm Đức Bình (hy sinh tại Lào Cai, an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Nhổn, phường Tây Tựu). Ngoài ra, cơ quan chức năng đã ban hành 1 Quyết định về việc xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin và 1 Giấy báo tin mộ liệt sĩ đầy nghĩa tình.

Gắn liền với tầm nhìn dài hạn, Hà Nội đang triển khai Dự án cải tạo Nghĩa trang liệt sĩ Nhổn (phường Tây Tựu) nhằm chủ động chuẩn bị quỹ đất, quỹ mộ phục vụ cho việc đón nhận, an táng các hài cốt liệt sĩ được tìm kiếm, xác định danh tính trong suốt "Chiến dịch 500 ngày đêm".

Thực hiện mệnh lệnh từ trái tim

Mặc dù đạt được những kết quả khích lệ, Ban Chỉ đạo Thành phố cũng thẳng thắn nhìn nhận những khó khăn, vướng mắc hiện tại. Kinh phí thực hiện cho chiến dịch cao điểm chưa được phân bổ kịp thời. Đặc biệt, phần lớn các mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin trên địa bàn Hà Nội chủ yếu thuộc thời kỳ kháng chiến chống Pháp và giai đoạn năm 1972 của cuộc kháng chiến chống Mỹ, khiến quá trình khảo sát, đánh giá, phân loại gặp không ít trở ngại do thời gian lùi xa, nhân chứng không còn nhiều.

Để hóa giải thách thức, hướng tới hoàn thành mục tiêu, phương hướng nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026 của Ban Chỉ đạo đã vạch rõ lộ trình lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định thông tin trên địa bàn theo 3 giai đoạn:

Giai đoạn 1 (Tháng 6/2026): Tổ chức làm trước để rút kinh nghiệm tại 1 nghĩa trang cấp xã, dự kiến lựa chọn Nghĩa trang liệt sĩ Yên Viên, xã Phù Đổng.
Giai đoạn 2 (Từ tháng 8 đến tháng 9/2026): Đồng loạt triển khai thực hiện tại các nghĩa trang liệt sĩ tại 103 xã, phường trên địa bàn.
Giai đoạn 3 (Từ tháng 10 đến tháng 12/2026): Tập trung thực hiện tại các nghĩa trang lớn do Thành phố quản lý, gồm: Nghĩa trang Mai Dịch, Nghĩa trang liệt sĩ Nhổn và Nghĩa trang liệt sĩ Ngọc Hồi.

Để lộ trình trên đạt hiệu quả cao nhất, Hà Nội kiến nghị các cơ quan chuyên môn cấp trên sớm ban hành hướng dẫn cụ thể, cấp phát ngân sách và trang thiết bị kịp thời. Đồng thời, trong những tháng cuối năm, thành phố sẽ đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng ; phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn, không để xảy ra "điểm nóng" trong quá trình triển khai. Việc tổng hợp, thẩm định ngân sách, trang bị vật tư sẽ được thực hiện áp chót để bảo đảm tiến độ lấy mẫu.

Hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt các anh hùng liệt sĩ là một cuộc chạy đua với thời gian. Với sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng bộ, chính quyền và sự vào cuộc trách nhiệm của Bộ Tư lệnh Thủ đô, Hà Nội quyết tâm thực hiện thắng lợi “Chiến dịch 500 ngày đêm”. Đây không chỉ là trách nhiệm chính trị, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim của thế hệ hôm nay gửi tới những người đã hiến dâng xương máu cho độc lập, tự do của Tổ quốc.