Chi tiền triệu mua quần áo mặc 1 lần rồi cất xó

Quần áo chỉ mặc một lần có thể trở thành khoản chi lãng phí nếu không được tái sử dụng. Ảnh minh họa: Phương Lâm.

Suốt 4 năm qua, Phương Anh (30 tuổi, phường Tương Mai, Hà Nội) thường tìm mua quần áo trên Shein, nền tảng bán lẻ thời trang trực tuyến có nguồn gốc từ Trung Quốc, mỗi dịp du lịch hoặc sự kiện đặc biệt. Cô chủ yếu chọn váy áo và phụ kiện giá rẻ, xác định nhiều món chỉ được mặc tối đa 1-2 lần.

Theo Phương Anh, giá rẻ là lý do chính khiến cô thường xuyên mua sắm trên nền tảng này. Phần lớn trang phục có giá dưới 100.000 đồng/món, thậm chí chỉ khoảng 30.000 đồng, thấp hơn tới 50% so với sản phẩm tương tự trên một số sàn thương mại điện tử khác.

Với thu nhập 15-17 triệu đồng/tháng, cô sẵn sàng chi 500.000-600.000 đồng mua quần áo, khoảng 2-3 triệu đồng/năm dù biết nhiều món chỉ được mặc một lần rồi vứt bỏ.

“Tôi chỉ cần trang phục đẹp để chụp ảnh hoặc dự sự kiện. Những món đồ này khó mặc hàng ngày, còn tôi không thích diện lại những bộ đã xuất hiện trong ảnh trước đó”, cô nói với Tri Thức - Znews.

Ngoài giá rẻ, mẫu mã và kích cỡ đa dạng cũng khiến Phương Anh ưu tiên mua sắm trên nền tảng thời trang nhanh này. Tuy nhiên, cô thừa nhận phần lớn sản phẩm thời trang dễ mất phom sau khi giặt, hoặc khó sử dụng trong đời sống hàng ngày.

Dù biết tác hại của thời trang nhanh tới môi trường, Phương Anh chưa có ý định thay đổi thói quen. Cô vẫn ưu tiên trang phục chất lượng tốt để mặc hàng ngày, còn những dịp du lịch hoặc sự kiện sẽ chọn mua đồ giá rẻ.

“Tôi biết những món đồ này không bền, nhưng với nhu cầu chỉ mặc một hoặc hai lần, mức giá đó vẫn phù hợp”, cô nói.

Một đơn hàng mua sắm của Phương Anh trên sàn TMĐT Shein, gồm 5 sản phẩm, tổng trị giá 238.800 đồng đã bao gồm phí vận chuyển. Ảnh: NVCC.

Không riêng Phương Anh, thói quen mua quần áo giá rẻ chỉ để mặc một vài lần khi du lịch, dự tiệc hoặc chụp ảnh đang được một bộ phận người trẻ lựa chọn. Dù đáp ứng nhu cầu liên tục làm mới diện mạo với chi phí thấp, cách mua sắm này cũng đặt ra những vấn đề về chất lượng, khả năng tái sử dụng và nguy cơ lãng phí.

Mua quần áo chỉ để chụp ảnh

Săn quần áo giá rẻ để có nhiều bộ trang phục khác nhau khi chụp ảnh cũng là thói quen của Việt Nga (30 tuổi, phường Trung Mỹ Tây, TP.HCM). Cô thường dành 500.000 đồng đến 1 triệu đồng, tương đương 10-15% tổng ngân sách mỗi chuyến du lịch, để mua quần áo mới.

Nga ưu tiên sản phẩm giá 100.000-300.000 đồng để dễ dàng thử nghiệm các xu hướng thời trang. Theo cô, với 1 triệu đồng, số tiền mua một chiếc váy đắt tiền, cô có thể sở hữu ít nhất 3 chiếc váy giá rẻ để thay đổi phong cách trong cùng chuyến đi.

Do chủ yếu làm việc tại nhà, Nga ít có dịp sử dụng trang phục cầu kỳ. Những chiếc váy, áo kiểu mua để đi du lịch thường chỉ được mặc một lần để chụp ảnh rồi bán lại.

Cô từng chọn chiếc áo khoác giá 300.000 đồng của một thương hiệu nội địa có kiểu dáng tương tự sản phẩm 900.000 đồng của thương hiệu Nhật Bản. Dù chất liệu và đường may khó sánh bằng, Nga cho rằng sự khác biệt không quá rõ khi lên ảnh, trong khi chi phí chỉ bằng 1/3.

Tuy nhiên, việc ưu tiên quần áo giá rẻ cũng khiến Nga nhiều lần tốn tiền và công sức ngoài dự tính. Cô từng đặt chiếc áo khoác mỏng phong cách Hàn Quốc giá chưa đến 100.000 đồng trên sàn thương mại điện tử nhưng nhận về sản phẩm có chất liệu và phom dáng khác xa hình quảng cáo. Dù được hoàn tiền, Nga vẫn mất thời gian đổi trả. Sự cố xảy ra sát ngày khởi hành khiến cô không kịp chuẩn bị trang phục mong muốn.

“Dù chỉ mua để mặc một lần, chụp ảnh rồi bán lại, tôi vẫn phải chú ý đến chất liệu, đường may và mức giá hợp lý, chứ không thể cứ thấy rẻ là mua”, Nga chia sẻ.

Việt Nga thường chỉ mặc trang phục du lịch một lần rồi bán lại. Ảnh: NVCC.

Trong khi đó, Xuân Nhi (29 tuổi, phường Phú Nhuận, TP.HCM) từng chi gần 10 triệu đồng mỗi năm để mua quần áo dự đám cưới, sinh nhật và tiệc cuối năm (YEP). Mỗi lần tham dự sự kiện, cô thường mua một bộ đồ mới vì ngại mặc lại trang phục đã xuất hiện trong ảnh đăng trên mạng xã hội, nhất là khi gặp cùng nhóm bạn bè hoặc đồng nghiệp.

Sau một thời gian, tủ quần áo của Nhi chất đầy những chiếc váy chỉ mặc một lần. Nhi nhận thấy mình tốn nhiều tiền mua sắm, trong khi phần lớn trang phục vẫn còn mới và có thể tiếp tục sử dụng. Cô cũng cảm thấy mệt mỏi vì phải tìm mua quần áo cho mỗi buổi tiệc.

Để giảm chi tiêu, Nhi bắt đầu chọn những bộ đồ đơn giản, có màu đen, trắng hoặc be để dễ phối và mặc trong nhiều dịp. Khi muốn thay đổi diện mạo, cô kết hợp thêm túi xách, trang sức, giày hoặc đổi kiểu tóc.

Theo Nhi, cùng một chiếc váy vẫn có thể mặc đi nhiều buổi tiệc nếu kết hợp với các phụ kiện khác nhau. Nhờ đó, cô không còn phải mua quần áo mới cho mỗi sự kiện và cũng bớt ngại khi mặc lại những bộ đồ từng xuất hiện trên mạng xã hội.

Mặt trái của trào lưu

Không riêng Việt Nam, thói quen mua quần áo chỉ để mặc một vài lần đang trở thành xu hướng đáng chú ý tại Trung Quốc. Theo Sixth Tone, người tiêu dùng nước này gọi những sản phẩm như vậy là "cipaoyi" (quần áo dùng một lần).

Các sản phẩm thường có giá dưới 50 NDT (khoảng 7 USD)/món, chủ yếu phục vụ nhu cầu du lịch, chụp ảnh hoặc đăng bài trên mạng xã hội. Sau một vài lần sử dụng, người mua có thể bán lại hoặc bỏ đi.

Xu hướng này còn được ghi nhận ở nhiều thị trường khác. Theo báo cáo công bố tháng 3/2026 của WRAP, tổ chức phi lợi nhuận về kinh tế tuần hoàn và giảm rác thải tại Anh, 23% người tiêu dùng được khảo sát cho biết thường xuyên mua quần áo với ý định chỉ sử dụng trong thời gian ngắn.

Tương tự, khảo sát năm 2026 của ThredUp, nền tảng mua bán quần áo đã qua sử dụng tại Mỹ, cho thấy 87% khách dự đám cưới được hỏi từng mua ít nhất một bộ trang phục chỉ để mặc một lần. Những số liệu này phản ánh nhu cầu làm mới diện mạo trong các dịp đặc biệt, dù nhiều món đồ có thể ít được sử dụng sau đó.

Chiếc áo giá rẻ sai mẫu (phải) so với ảnh shop online đăng (trái) khiến Nga mất thêm thời gian đổi trả ngay trước chuyến du lịch. Ảnh: NVCC.

Song, điều này cũng làm dấy lên lo ngại về chất lượng sản phẩm, đặc biệt với những trang phục có giá quá thấp.

Nói với Sixth Tone, Zhang Bingquan, người điều hành một nhà máy may mặc tại Hàng Châu (Chiết Giang, Trung Quốc), cho biết chi phí sản xuất quần áo dùng một lần có thể được cắt giảm nhờ thiết kế đơn giản và quy trình may ít phức tạp. Tuy nhiên, áp lực cạnh tranh về giá cũng khiến một số nhà sản xuất sử dụng vải chất lượng thấp, giảm độ dày của vật liệu hoặc sử dụng vải, thuốc nhuộm không đạt tiêu chuẩn.

Zhong Jianbo, Phó trưởng khoa Da liễu tại Bệnh viện Nhân dân số 1 Hàng Châu, cho rằng chất liệu là một trong những rủi ro sức khỏe đáng chú ý của quần áo giá rẻ. Một số loại vải và thuốc nhuộm kém chất lượng có thể chứa lượng hóa chất tồn dư cao.

Sun Weiling, bác sĩ da liễu tại Bệnh viện Nhân dân tỉnh Giang Tô (Trung Quốc), cũng cảnh báo những sản phẩm sử dụng chất liệu cứng có thể gây kích ứng hoặc tổn thương da, đặc biệt tại các vùng nhạy cảm như nách, ngực, eo, bụng và mặt trong đùi.

Bên cạnh những lo ngại về sức khỏe, vòng đời sử dụng ngắn của các sản phẩm này còn đặt ra vấn đề về lượng rác thải thời trang ngày càng lớn.

Theo Hiệp hội Kinh tế Tuần hoàn Trung Quốc, lượng quần áo bị thải bỏ tại nước này được dự báo đạt 50 triệu tấn/năm vào năm 2030, với trung bình khoảng 16 món đồ bị loại bỏ trên mỗi người mỗi năm.

Tận dụng quần áo có sẵn và phối lại phụ kiện giúp người trẻ làm mới phong cách mà không cần liên tục mua đồ mới. Ảnh minh họa: Phương Lâm.

Tình trạng rác thải dệt may cũng là thách thức tại nhiều quốc gia. Theo nghiên cứu công bố trên Cổng thông tin Nghiên cứu Chính sách Quốc gia Hàn Quốc (NKIS), nước này phát sinh khoảng 800.000 tấn rác thải dệt may, bao gồm quần áo, trong năm 2023. Trong đó, khoảng 51% bị trộn lẫn với rác thải thông thường.

Tại Nhật Bản, Bộ Môi trường ước tính khoảng 460.000 tấn quần áo mỗi năm không được tái sử dụng hoặc tái chế, tương đương khoảng 1.300 tấn/ngày. Trước thực trạng này, chính phủ Nhật Bản đặt mục tiêu giảm 25% lượng quần áo thải bỏ từ các hộ gia đình vào năm tài khóa 2030, so với năm tài khóa 2020.

Trong khi đó, số liệu của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) cho thấy khoảng 17 triệu tấn rác thải dệt may phát sinh tại nước này trong năm 2018, trong đó 11,3 triệu tấn được đưa đến các bãi chôn lấp.