Chính phủ điều chỉnh quy định khai, quyết toán thuế thu nhập cá nhân

Những điều chỉnh lần này tập trung vào thủ tục khai và quyết toán thuế thu nhập cá nhân theo hướng linh hoạt, rõ ràng hơn, nhằm tháo gỡ vướng mắc phát sinh trong thực tiễn và giảm gánh nặng hành chính cho người nộp thuế.

Theo quy định trước đây, người nộp thuế thuộc diện khai thuế thu nhập cá nhân theo tháng nhưng đủ điều kiện khai thuế giá trị gia tăng theo quý được lựa chọn khai thuế thu nhập cá nhân theo quý. Việc lựa chọn này phải được xác định ngay từ quý đầu tiên phát sinh nghĩa vụ thuế và áp dụng ổn định trong suốt năm dương lịch.

Tuy nhiên, trên thực tế, doanh thu, quy mô hoặc điều kiện kinh doanh của người nộp thuế có thể thay đổi trong năm, khiến họ không còn đáp ứng điều kiện khai theo quý. Điều này dẫn đến lúng túng trong việc chuyển đổi kỳ khai thuế và tiềm ẩn nguy cơ bị xử phạt hành chính.

Chính phủ điều chỉnh quy định khai, quyết toán thuế thu nhập cá nhân

Để khắc phục, Nghị định 373/2025/NĐ-CP tiếp tục cho phép người nộp thuế đủ điều kiện được lựa chọn khai thuế thu nhập cá nhân theo quý, đồng thời bổ sung cơ chế xử lý cụ thể khi không còn đáp ứng điều kiện. Theo đó, nếu người nộp thuế tự phát hiện không đủ điều kiện khai theo quý, phải chuyển sang khai theo tháng kể từ tháng đầu của quý tiếp theo; đồng thời nộp lại hồ sơ khai thuế theo tháng của các quý trước và thực hiện nghĩa vụ tính tiền chậm nộp theo quy định.

Trường hợp cơ quan thuế qua rà soát, đối chiếu dữ liệu phát hiện người nộp thuế không đủ điều kiện khai theo quý, cơ quan quản lý thuế sẽ ban hành văn bản yêu cầu chuyển sang khai theo tháng từ tháng đầu của quý tiếp theo và nộp lại hồ sơ khai thuế theo tháng của các kỳ trước đó. Đáng chú ý, nghị định mới quy định rõ người nộp thuế không bị xử phạt vi phạm hành chính đối với việc chậm nộp hồ sơ khai thuế phát sinh do thay đổi kỳ tính thuế.

Một nội dung điều chỉnh quan trọng khác liên quan đến việc xác định nơi nộp hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân đối với cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công tại từ hai nơi trở lên.

Theo quy định mới, cá nhân sẽ nộp hồ sơ quyết toán tại cơ quan thuế quản lý trực tiếp tổ chức chi trả nguồn thu nhập lớn nhất trong năm. Trường hợp có từ hai nguồn thu nhập trở lên và các khoản thu nhập lớn nhất bằng nhau, người nộp thuế được lựa chọn nộp hồ sơ tại một trong các cơ quan thuế quản lý các tổ chức chi trả thu nhập đó.

So với quy định trước đây, cách xác định nơi quyết toán đã được đơn giản hóa đáng kể. Trước đó, việc xác định cơ quan thuế tiếp nhận hồ sơ phụ thuộc vào nhiều tiêu chí như việc tính giảm trừ gia cảnh, tình trạng làm việc tại thời điểm quyết toán hoặc loại hợp đồng lao động, gây không ít khó khăn cho người nộp thuế.

Nghị định mới cũng bổ sung cơ chế xử lý trong trường hợp cá nhân nộp hồ sơ quyết toán không đúng nơi quy định. Theo đó, cơ quan thuế đã tiếp nhận hồ sơ sẽ căn cứ dữ liệu trên hệ thống quản lý thuế để chuyển hồ sơ đến đúng cơ quan thuế có thẩm quyền, thay vì yêu cầu người nộp thuế rút hồ sơ và nộp lại từ đầu.

Những điều chỉnh này được kỳ vọng sẽ giúp người nộp thuế thu nhập cá nhân dễ dàng hơn trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế, tiết kiệm thời gian, chi phí tuân thủ, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý và cải cách hành chính trong lĩnh vực thuế.

Văn Tùng