Chính phủ yêu cầu ngành thép tự chủ phục vụ đường sắt cao tốc

Ngành thép được định hướng từng bước chuyển đổi sang sản phẩm có giá trị gia tăng cao, đáp ứng cơ bản nhu cầu trong nước, giảm dần phụ thuộc vào nhập khẩu. Ảnh minh họa: POM.

Phó thủ tướng Bùi Thanh Sơn vừa ký Quyết định số 261/QĐ-TTg ngày phê duyệt Chiến lược phát triển ngành thép giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, nhằm phát triển ngành thép theo hướng tập trung vào sản phẩm thép có chất lượng cao phù hợp với tiêu chuẩn quốc gia và tiêu chuẩn quốc tế.

Theo đó, ngành thép được định hướng từng bước chuyển đổi sang sản phẩm có giá trị gia tăng cao, đáp ứng cơ bản nhu cầu trong nước, giảm dần phụ thuộc vào nhập khẩu, đặc biệt là thép hợp kim, thép dụng cụ và các loại thép đặc biệt phục vụ ngành chế tạo.

Mục tiêu đến năm 2030, sản lượng thép thô tăng trưởng bình quân khoảng 7-8%/năm, đạt 25-26 triệu tấn/năm; thép thành phẩm tăng trưởng 5,5-6,5%/năm, đạt 32-33 triệu tấn/năm. Mức tiêu thụ thép bình quân đạt khoảng 270-280 kg/người/năm.

Sản phẩm thép trong nước đáp ứng khoảng 80-85% nhu cầu sử dụng và từng bước tăng tỷ trọng xuất khẩu. Đồng thời, tăng dần tỷ lệ các sản phẩm thép giá trị gia tăng cao như thép hợp kim, thép không gỉ, thép chất lượng cao phục vụ ngành chế tạo, giao thông vận tải (ôtô, đóng tàu, đường sắt) và năng lượng.

Giai đoạn đến năm 2035, sản lượng thép thô dự kiến tăng trưởng bình quân 6-7%/năm, đạt 33-36 triệu tấn/năm; thép thành phẩm tăng 4,5-5,5%/năm, đạt 40-43 triệu tấn/năm. Tiêu thụ thép bình quân đạt 340-360 kg/người/năm.

Sản phẩm trong nước đáp ứng khoảng 85-90% nhu cầu và tiếp tục nâng tỷ trọng xuất khẩu, mở rộng sản xuất thép hợp kim, thép không gỉ, thép chất lượng cao cho ngành chế tạo, giao thông vận tải, năng lượng và thép phục vụ quốc phòng, an ninh.

Tầm nhìn đến năm 2050, sản lượng thép thô tăng trưởng bình quân 4-4,5%/năm, đạt 65-70 triệu tấn/năm; thép thành phẩm tăng 3,5-4%/năm, đạt 75-80 triệu tấn/năm. Tiêu thụ thép bình quân đạt 570-650 kg/người/năm.

Ngành thép cơ bản đáp ứng tối đa nhu cầu trong nước, đẩy mạnh xuất khẩu và tham gia ngày càng sâu vào chuỗi cung ứng thép toàn cầu.

Về định hướng phát triển, Chiến lược phát triển ngành thép ưu tiên các sản phẩm thép có lợi thế cạnh tranh, có nhu cầu sử dụng lớn nhưng hiện trong nước chưa sản xuất được. Nhà nước khuyến khích đầu tư vào các dự án thép công nghệ tiên tiến, hiện đại, phát triển thép xanh, thép hợp kim, thép phục vụ ngành chế tạo và các sản phẩm có khả năng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu. Đồng thời, tăng hàm lượng khoa học - công nghệ nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm theo tiêu chuẩn quốc tế.

Không gian sản xuất ngành thép được quy hoạch hợp lý theo lợi thế địa lý, tập trung các dự án quy mô lớn tại những địa phương có cảng nước sâu, hạ tầng đồng bộ, nguồn năng lượng tái tạo và điều kiện thuận lợi về logistics. Chiến lược cũng nhấn mạnh việc tăng cường liên kết chuỗi giá trị từ nghiên cứu, cung ứng nguyên liệu đến sản xuất và tiêu thụ sản phẩm...

Để hiện thực hóa các mục tiêu nêu trên, Chính phủ đề nghị tiếp tục đầu tư nâng cấp công nghệ, thiết bị đối với các nhóm sản phẩm chủ lực như thép xây dựng, thép hợp kim, thép chế tạo, thép hình, tôn mạ kim loại, ống thép, thép cán nóng nhằm ổn định tiêu thụ trong nước và phục vụ xuất khẩu.

Đồng thời, phát triển công nghệ trong nước để sản xuất thép tấm cường độ cao, thép dự ứng lực, thép dùng trong bê tông cốt thép ứng suất trước, thép không gỉ chống ăn mòn cho công trình biển - đảo, thép siêu nhẹ cho ngành giao thông vận tải, thép cán nguội và thép đóng tàu.

Bên cạnh đó, nghiên cứu sản xuất thép phục vụ hạ tầng năng lượng, thép thanh ray cho đường sắt cao tốc, thép ống đúc để vận chuyển khí hóa lỏng, ống thép không hàn cho đóng tàu, trụ điện gió và thép chế tạo cho lĩnh vực quốc phòng - an ninh.

Liên Phạm