Chủ động nhận diện nguy cơ mất an toàn trường học

Không chỉ ở hệ thống phòng cháy, chữa cháy, cơ sở vật chất, an toàn trường học còn cần được chú trọng từ những việc nhỏ trong từng hoạt động dạy và học hằng ngày, qua đó chủ động phòng ngừa, phát hiện và kịp thời xử lý các nguy cơ có thể xảy ra.

Hiện trường vụ cháy. Ảnh: Phạm Kiên/TTXVN

Đảm bảo an toàn trong từng hoạt động

Bảo đảm an toàn trường học không chỉ nằm ở những hạng mục lớn như phòng học, hệ thống điện hay thiết bị phòng cháy, chữa cháy mà còn cần được thực hiện trong từng hoạt động dạy và học hằng ngày. Nhà giáo Tô Văn Nhân, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Cầu Giấy (phường Nghĩa Đô, Hà Nội) cho rằng, bên cạnh việc bảo đảm an toàn giao thông, cơ sở vật chất, trang thiết bị và phòng, chống bạo lực học đường, nhà trường còn chú trọng những nguy cơ trong các giờ học thực hành, thí nghiệm của học sinh.

Theo thầy giáo Tô Văn Nhân, để đảm bảo an toàn cho giáo viên và học sinh trước mỗi giờ học thí nghiệm, công việc chuẩn bị phải được thực hiện từ trước giờ học, với sự phối hợp giữa nhân viên phụ trách thiết bị, thí nghiệm và giáo viên bộ môn. Căn cứ yêu cầu bài dạy, nhân viên chuẩn bị đồ dùng, thiết bị, dụng cụ, hóa chất đúng chủng loại, số lượng, sau đó kiểm tra lại và sắp xếp lên bàn hoặc khay thí nghiệm. Quy trình này giúp giáo viên thuận tiện tổ chức hoạt động, hạn chế tình trạng thiếu, nhầm hoặc sử dụng không đúng dụng cụ.

Ở các tiết thí nghiệm liên quan đến hóa chất, khâu chuẩn bị càng được chú trọng tối đa. Cô Nguyễn Thị Loan, nhân viên thí nghiệm Hóa học và Sinh học của nhà trường cho biết, căn cứ vào bài học và nội dung giáo viên đăng ký, cô chuẩn bị, pha hóa chất theo đúng nồng độ, liều lượng quy định, bảo đảm yêu cầu của thí nghiệm. Đồng thời, cô kiểm tra kỹ nhãn ghi tên hóa chất, nồng độ trên các dụng cụ chứa, tránh tình trạng học sinh sử dụng nhầm hóa chất trong quá trình thực hành.

Cô Nguyễn Thị Liên, nhân viên thí nghiệm Vật lý cho biết thêm, nhân viên thí nghiệm sẽ hỗ trợ giáo viên hướng dẫn học sinh sử dụng thiết bị thực hành đúng cách, bảo đảm an toàn và hiệu quả trong suốt giờ học thí nghiệm, hạn chế nguy cơ mất an toàn trong hoạt động dạy và học.

Đối với các trường đang tổ chức học tạm hoặc có công trình xây dựng, cải tạo, yêu cầu bảo đảm an toàn còn đặt ra cụ thể hơn. Đây là những cơ sở cần rà soát kỹ điều kiện thực tế, chủ động điều chỉnh cách bố trí lớp học, thiết bị và không gian sinh hoạt để hạn chế nguy cơ phát sinh.

Mới đây, Trường Tiểu học Bế Văn Đàn (phường Đống Đa, Hà Nội) đã di dời cơ sở vật chất khỏi địa điểm học tạm tại số 22 Đặng Tiến Đông đến số 2, ngõ 14 Hồ Đắc Di. Cơ sở học tạm có 8 phòng học và 4 phòng dành cho cán bộ, giáo viên. Số học sinh còn lại học nhờ tại Trường Trung học cơ sở Thịnh Quang cũ, nơi có các phòng học là công trình kiên cố. Hiện, công trình trường mới đã hoàn thành phần thô, dự kiến hoàn thiện trong năm học tới.

Rà soát, nhận diện sớm các nguy cơ

Trong khi chờ công trình mới hoàn thiện và đưa vào sử dụng, các trường phải tổ chức dạy học tại địa điểm tạm hoặc dạy học theo hình thức cuốn chiếu nếu điều kiện cho phép.

Trường Trung học phổ thông Nhân Chính (phường Thanh Xuân, Hà Nội) hiện có khoảng 40 lớp với hơn 1.800 học sinh. Trong thời gian chờ công trình mới dự kiến hoàn thành vào tháng 7/2027, nhà trường đang tổ chức dạy học tại các phòng tạm. Việc rà soát, bổ sung các điều kiện an toàn tại địa điểm này được địa phương và nhà trường quan tâm.

Nhà giáo Nguyễn Phương Lan, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Nhân Chính cho biết, nhà trường đã tổ chức tuyên truyền, tập huấn về công tác an toàn phòng cháy, chữa cháy cho giáo viên, nhân viên hằng năm theo quy định; tuyên truyền, tập huấn cho đội học sinh xung kích theo chương trình của Công an thành phố ngày 13/9/2026 và tích hợp giáo dục pháp luật về phòng cháy, chữa cháy vào tiết hoạt động trải nghiệm đầu năm học; đồng thời trang bị hệ thống tiêu lệnh, bình chữa cháy trước cửa các lớp học, dãy nhà, khu hiệu bộ; lắp đặt camera an ninh trong các phòng học, theo dõi tại phòng trực bảo vệ nhằm phát hiện sớm nguy cơ mất an toàn.

Nhà trường cũng đã khẩn trương triển khai bổ sung, hoàn thiện các điều kiện bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy; tăng cường tuyên truyền, tập huấn cho học sinh kỹ năng thoát hiểm, xử lý tình huống khi có cháy, nổ; đưa các tiết dạy kỹ năng thoát hiểm khi xảy ra sự cố cháy, nổ vào từng lớp học. Bên cạnh đó, nhà trường còn phối hợp với Ban Quản lý dự án phường Thanh Xuân kiểm tra, rà soát toàn bộ hệ thống điện và thiết bị phòng cháy, chữa cháy tại khu học tạm, bổ sung những thiết bị còn thiếu hoặc chưa bảo đảm, phù hợp với điều kiện thực tế. Bãi gửi xe của học sinh được bố trí ra khỏi sân trường nhằm giảm nguy cơ cháy, nổ từ xe điện, xe máy và tạo lối thoát hiểm thông thoáng.

“Tới đây, nhà trường sẽ mời Công an thành phố xây dựng phương án, kịch bản diễn tập thực tế về thoát hiểm khi có sự cố và xử lý tình huống phòng cháy, chữa cháy tại cơ sở. Cùng với đó, nhà trường tăng cường phân công tuần tra, kiểm tra an toàn thiết bị điện hằng ngày, hướng dẫn, yêu cầu giáo viên và học sinh sử dụng thiết bị điện an toàn, tiết kiệm điện”, cô Phương Lan chia sẻ.

Theo Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền, các nhà trường phải coi trọng công tác bảo đảm an toàn, từ điều kiện cơ sở vật chất trước khi đưa vào sử dụng đến quá trình quản lý, vận hành. Nhà trường cần thường xuyên kiểm tra công trình, phát hiện hư hỏng, xuống cấp hoặc nguy cơ mất an toàn để khắc phục. Việc rà soát không chỉ thực hiện theo kế hoạch mà cần duy trì hằng ngày, trách nhiệm người đứng đầu phải gắn với an toàn của giáo viên, học sinh trong mọi hoạt động.

Đối với các trường đang xây dựng, cải tạo, ông Nguyễn Văn Hiền cho rằng, thuận lợi nhất là thi công tại khu đất độc lập, không ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục. Tuy nhiên, tại Hà Nội, nhiều công trình phải triển khai theo hình thức cuốn chiếu, vừa xây dựng vừa duy trì việc dạy và học. Vì vậy, chính quyền địa phương, nhà trường và chủ đầu tư phải phối hợp chặt chẽ, phân định rõ phạm vi thi công và khu vực học tập, sinh hoạt; thường xuyên rà soát điều kiện an toàn trong từng giai đoạn, chủ động phát hiện và xử lý nguy cơ có thể ảnh hưởng đến thầy, trò.

Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội sẽ tiếp tục phối hợp với địa phương, nhà trường và chủ đầu tư rà soát, đôn đốc thực hiện phương án bảo đảm an toàn tại các công trình trường học đang xây dựng, cải tạo. Bên cạnh các đoàn kiểm tra chuyên môn, Sở sẽ tổ chức kiểm tra điều kiện an toàn đối với hoạt động dạy và học tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn thành phố, kịp thời ghi nhận vấn đề phát sinh để phối hợp với các đơn vị liên quan chấn chỉnh, khắc phục…