Chủ động phòng, chống thiên tai ở vùng cao Lào Cai trước mùa mưa lũ

Tại thôn Sá Nhù, xã Tà Xi Láng, gia đình anh Thào A Lềnh từng sống trong cảnh thấp thỏm mỗi khi mưa lớn kéo dài. Ngôi nhà cũ của gia đình nằm ngay dưới taluy dương, khu vực tiềm ẩn nguy cơ sạt lở đất đá. Mỗi trận mưa lớn kéo dài đều khiến cả gia đình mất ăn, mất ngủ vì lo đất đá có thể đổ xuống bất cứ lúc nào.

Dân cư sinh sống phân tán trên địa hình đồi núi dốc, vì vậy trong mùa mưa luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn

Sau khi được địa phương rà soát và đưa vào diện cần di dời khẩn cấp, gia đình anh Lềnh được Nhà nước hỗ trợ 110 triệu đồng để chuyển đến nơi ở an toàn hơn. Từ nguồn hỗ trợ này cùng sự giúp đỡ của người thân, gia đình đã xây dựng được ngôi nhà mới khang trang, kiên cố hơn.

Ngôi nhà của anh Thào A Lềnh ở thôn Sá Nhù, xã Tà Xi Láng được chuyển đến nơi ở an toàn.

Anh Thào A Lềnh chia sẻ: "Từ khi chuyển đến nhà mới, gia đình tôi yên tâm hơn rất nhiều. Trước đây cứ mưa to là lo sạt lở, không ngủ được. Nay có nhà kiên cố rồi nên gia đình tập trung làm ăn, phát triển kinh tế".

Có nhà mới ở nơi an toàn giúp gia đình anh Thào A Lềnh yên tâm hơn trong lao động, sản xuất và ổn định cuộc sống.

Không chỉ gia đình anh Lềnh, nhiều hộ dân tại xã Tà Xi Láng cũng từng sinh sống ở khu vực có nguy cơ sạt lở cao. Là xã vùng cao với 5/5 thôn nằm trên địa hình đồi núi dốc, Tà Xi Láng luôn tiềm ẩn rủi ro thiên tai trong mùa mưa lũ. Tuy vậy, nhờ chủ động triển khai sớm các phương án phòng, chống thiên tai, nhiều năm qua địa phương đã hạn chế tối đa thiệt hại về nhà ở và tài sản của người dân.

Một góc trung tâm xã vùng cao Tà Xi Láng.

Qua rà soát, xã đã vận động và hỗ trợ di dời 5 hộ dân nằm trong vùng có nguy cơ sạt lở cao đến nơi ở mới an toàn, giúp các hộ xây dựng nhà ở kiên cố, ổn định cuộc sống. Cùng với đó, công tác kiểm tra các điểm xung yếu, theo dõi diễn biến thời tiết, chuẩn bị lực lượng ứng trực cũng được địa phương thực hiện thường xuyên trước mùa mưa.

Lãnh đạo xã Tà Xi Láng đi kiểm tra các điểm có nguy cơ sạt lở trên địa bàn.

Ông Mùa A Sùng - Phó Chủ tịch UBND xã Tà Xi Láng cho biết: Địa phương thường xuyên rà soát các điểm có nguy cơ sạt lở, đồng thời tuyên truyền vận động người dân chủ động di dời khi cần thiết. Cùng với đó, xã chuẩn bị lực lượng, phương tiện theo phương châm "4 tại chỗ" nhằm ứng phó kịp thời khi có thiên tai xảy ra.

Ngôi nhà của gia đình anh Hảng A Cháng ở thôn Khấu Chu, xã Hạnh Phúc sau khi di dời đến nơi ở an toàn.

Không chỉ Tà Xi Láng, tại xã Hạnh Phúc, công tác phòng chống thiên tai cũng được địa phương đặc biệt quan tâm. Mùa mưa năm 2025, sạt lở đất đã khiến ngôi nhà cũ của gia đình anh Hảng A Cháng ở thôn Khấu Chu bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Không riêng gia đình anh Cháng, 6 hộ dân trong thôn cũng phải di dời khẩn cấp để đảm bảo an toàn tính mạng và tài sản.

Sau khi được chính quyền địa phương tuyên truyền, vận động cùng với nguồn hỗ trợ 80 triệu đồng, gia đình anh Cháng đã xây dựng được ngôi nhà mới tại nơi ở an toàn hơn. Từ khi chuyển đến nơi ở mới, cuộc sống của gia đình dần ổn định.

Anh Hảng A Cháng (phải) đang giới thiệu về ngôi nhà mới.

Anh Hảng A Cháng chia sẻ: "Ngày trước nhà ở gần suối nên trời mưa là gia đình rất lo vì nước lũ có thể tràn vào nhà. Được Nhà nước hỗ trợ làm nhà mới ở nơi an toàn, giờ gia đình yên tâm sinh sống hơn rất nhiều".

Xã Hạnh Phúc hiện có 19 thôn, phần lớn dân cư sinh sống trên địa hình đồi núi dốc. Đây là khu vực thường xuyên đối mặt với nguy cơ sạt lở đất, lũ ống, lũ quét trong mùa mưa. Qua rà soát, địa phương xác định có 51 hộ dân nằm trong khu vực có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi thiên tai.

Nhiều ngôi nhà ở xã Hạnh Phúc đã được di dời và xây dựng kiên cố.

Để chủ động ứng phó, xã đã xây dựng phương án di dời các hộ dân ra khỏi vùng nguy hiểm, đồng thời triển khai xây dựng khu tái định cư để người dân ổn định cuộc sống lâu dài. Bên cạnh đó, địa phương cũng rà soát, thống kê lực lượng, vật tư, phương tiện tại chỗ, sẵn sàng ứng phó khi có tình huống thiên tai xảy ra.

Ông Giàng A Súa - Phó Chủ tịch UBND xã Hạnh Phúc cho biết: "Chúng tôi chủ động rà soát các hộ nằm trong vùng nguy hiểm, xây dựng phương án di dời trước mùa mưa lũ. Đồng thời, huy động các lực lượng tại chỗ, chuẩn bị đầy đủ vật tư, phương tiện để hạn chế thấp nhất thiệt hại do thiên tai gây ra".

Những ngôi nhà nằm ven suối đã được di dời đến vị trí an toàn hơn.

Thực tế cho thấy, tại các xã vùng cao, việc chủ động phòng ngừa, không để bị động trước mùa mưa lũ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Bởi chỉ cần một trận mưa lớn kéo dài cũng có thể gây ra sạt lở đất, lũ quét, đe dọa trực tiếp đến tính mạng và tài sản của người dân.

Việc rà soát, di dời các hộ dân ra khỏi vùng nguy hiểm không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra mà còn giúp người dân yên tâm ổn định cuộc sống, tập trung phát triển kinh tế. Cùng với sự chủ động của chính quyền địa phương, ý thức phòng tránh thiên tai của người dân cũng đang từng bước được nâng lên.

Những bản làng vùng cao bình yên.

Khi công tác phòng, chống thiên tai được chuẩn bị từ sớm và từ xa, các xã vùng cao sẽ chủ động hơn trước mùa mưa lũ, góp phần bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản và giữ gìn cuộc sống bình yên cho người dân ở những khu vực còn nhiều khó khăn.