'Chữ tài liền với chữ tai một vần'!

Cơ quan chức năng làm việc với em N.H.A. trước sự chứng kiến của người giám hộ.

Ngày 11-6, Công an tỉnh Lâm Đồng cho biết, đã điều tra làm rõ và khởi tố bị can đối với N.H.A. (2010, trú xã Quan Thành, Nghệ An) về các hành vi: “Đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông” và “Xâm nhập trái phép vào mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử của người khác”.

Trước đó, qua công tác nắm tình hình trên không gian mạng, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Phòng ANM)- Công an tỉnh Lâm Đồng phát hiện trên nhiều hội, nhóm kín xuất hiện các tài khoản đăng tải, rao bán dữ liệu cá nhân của người dân với số lượng rất lớn. Thông tin được Phòng ANM tập hợp, báo cáo Ban Giám đốc Công an tỉnh Lâm Đồng và lên kế hoạch đấu tranh.

Phòng ANM đã phối hợp cùng Phòng Cảnh sát hình sự- Công an tỉnh Lâm Đồng, tập trung lực lượng, phương tiện, áp dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ tiến hành thu thập tài liệu, chứng cứ phục vụ công tác đấu tranh.

Nam sinh N.H.A. mở các file dữ liệu đã chiếm đoạt dưới sự chứng kiến của cơ quan chức năng.

Quá trình điều tra cơ quan Công an xác định, N.H.A. là học sinh lớp 10 tại một trường THPT trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Nam sinh này tự học kiến thức trên Internet, viết các thuật toán lập trình, lợi dụng lỗ hổng bảo mật để xâm nhập trái phép vào Hệ thống thông tin tiêm chủng quốc gia do Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) quản lý. Từ đó, N.H.A. thu thập được dữ liệu cá nhân của nhiều người dân trên phạm vi cả nước.

Sau khi chiếm đoạt dữ liệu, A. đăng tải và rao bán trên các hội, nhóm mua bán dữ liệu cá nhân. Cơ quan điều tra cũng xác định N.H.A. đã bán khoảng 20 triệu thông tin dữ liệu cá nhân, thu lợi bất chính hơn 100 triệu đồng.

Đến ngày 5-6, Phòng ANM và Phòng Cảnh sát hình sự đã làm rõ và khởi tố đối tượng N.H.A. về các hành vi “Đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông” và “Xâm nhập trái phép vào mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử của người khác”.

Vụ việc tưởng chừng đơn giản nhưng theo quy định của pháp luật, dữ liệu cá nhân của công dân được bảo vệ và mọi hành vi thu thập, mua bán, trao đổi hoặc công khai trái phép dữ liệu cá nhân đều bị nghiêm cấm. Đồng thời, tùy theo tính chất, mức độ vi phạm, cá nhân, tổ chức thực hiện hành vi mua bán dữ liệu cá nhân có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Cụ thể, Điều 288 Bộ luật Hình quy định, hành vi đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông có thể bị phạt tiền đến 1 tỷ đồng hoặc phạt tù đến 7 năm.

Còn đối với hành vi xâm nhập trái phép vào mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử của người khác, Bộ luật Hình sự quy định, người vi phạm có thể bị phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 300 triệu đồng hoặc phạt tù từ 1 năm đến 5 năm. Trường hợp phạm tội có tổ chức, thu lợi bất chính lớn, gây thiệt hại nghiêm trọng hoặc chiếm đoạt lượng lớn dữ liệu thì mức phạt tù có thể lên đến 12 năm.

Quy định của pháp luật là như vậy nhưng do thiếu hiểu biết, bị lôi kéo hoặc chạy theo lợi ích vật chất trước mắt, một bộ phận thanh thiếu niên đã có hành vi xâm nhập trái phép vào hệ thống thông tin thu thập dữ liệu cá nhân rồi bán cho bên thứ 3 với suy nghĩ đơn giản rằng đây chỉ là hình thức “kiếm tiền trên mạng”.

Để bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân, cơ quan Công an khuyến cáo, các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp thường xuyên rà soát, nâng cao năng lực bảo mật hệ thống; kịp thời khắc phục các lỗ hổng an ninh mạng. Các đơn vị quản lý dữ liệu cần tăng cường trách nhiệm trong bảo vệ thông tin công dân. Nhà trường và phụ huynh đẩy mạnh giáo dục pháp luật, định hướng thanh thiếu niên sử dụng internet an toàn, lành mạnh.

Đối với người dân, cần chủ động bảo vệ dữ liệu cá nhân, không cung cấp thông tin cho các website, ứng dụng không rõ nguồn gốc; thường xuyên thay đổi mật khẩu, kích hoạt xác thực nhiều lớp; kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn liên quan đến việc thu thập, mua bán dữ liệu trái phép.