Chuẩn hóa danh mục kỹ thuật, tạo căn cứ để cơ sở y tế triển khai

Danh mục kỹ thuật được phân loại theo chuyên khoa

Việc ban hành Danh mục kỹ thuật trong khám bệnh, chữa bệnh gắn với đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của dịch vụ là căn cứ quan trọng để các cơ sở y tế tổ chức thực hiện các kỹ thuật chuyên môn theo quy định. Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có trách nhiệm bảo đảm điều kiện về cơ sở vật chất, nhân lực, trang thiết bị và chuẩn bị cho việc áp dụng danh mục kỹ thuật theo lộ trình.

Theo Văn bản hợp nhất số 13/2026/VBHN-TT-BYT ngày 30/7/2026 của Bộ Y tế, Danh mục kỹ thuật trong khám bệnh, chữa bệnh được quy định tại hai phụ lục với lộ trình thực hiện khác nhau. Danh mục tại Phụ lục số 01 được thực hiện đến hết ngày 31/12/2027; danh mục tại Phụ lục số 02 được thực hiện từ ngày 1/1/2028.

Chuẩn hóa danh mục kỹ thuật, tạo căn cứ để cơ sở y tế triển khai. Ảnh: T.A

Đáng chú ý, đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của dịch vụ kỹ thuật trong khám bệnh, chữa bệnh được xác định theo chuyên khoa tại các phụ lục. Cách sắp xếp này gắn danh mục kỹ thuật với lĩnh vực chuyên môn tương ứng, tạo cơ sở để các đơn vị tra cứu và xác định kỹ thuật thuộc phạm vi chuyên môn.

Theo quy định, một kỹ thuật trong Phụ lục số 01 được sắp xếp ở chuyên khoa, chuyên ngành phù hợp nhất nhưng có thể được thực hiện ở nhiều chuyên khoa, chuyên ngành khác nhau. Trong khi đó, các kỹ thuật tại Phụ lục số 02 được sắp xếp theo hệ cơ quan và cấu trúc giải phẫu của cơ thể.

Việc quy định danh mục theo từng phụ lục, đồng thời xác định rõ thời điểm áp dụng, đặt ra yêu cầu đối với các cơ sở y tế trong việc rà soát danh mục kỹ thuật và chủ động chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai theo đúng lộ trình.

Văn bản hợp nhất quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan quản lý và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong tổ chức thực hiện. Theo đó, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh là đầu mối chỉ đạo, tổ chức triển khai và hướng dẫn nội dung chuyên môn thuộc chức năng, nhiệm vụ được giao; đồng thời theo dõi, đôn đốc các cơ sở thuộc thẩm quyền quản lý chuẩn bị điều kiện thực hiện danh mục tại Phụ lục số 02 từ ngày 1/1/2028.

Sở Y tế các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thuộc thẩm quyền quản lý thực hiện quy định. Các sở cũng phải theo dõi, đôn đốc việc chuẩn bị điều kiện để triển khai danh mục kỹ thuật theo lộ trình.

Đối với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, văn bản yêu cầu bảo đảm cơ sở vật chất, nhân lực và trang thiết bị để thực hiện danh mục kỹ thuật đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt; đồng thời chuẩn bị các điều kiện để thực hiện danh mục tại Phụ lục số 02 từ ngày 1/1/2028.

Như vậy, việc triển khai danh mục kỹ thuật không chỉ là yêu cầu về cập nhật văn bản chuyên môn mà còn gắn với trách nhiệm chuẩn bị điều kiện thực hiện tại từng cơ sở. Sự phối hợp giữa cơ quan quản lý và đơn vị cung cấp dịch vụ là một phần trong quá trình đưa quy định vào thực tiễn.

Trong quá trình thực hiện nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc, cơ quan, tổ chức, cá nhân phản ánh kịp thời về Bộ Y tế, thông qua Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, để được xem xét, giải quyết.

Giá dịch vụ có thể thay đổi như thế nào?

Theo Thông tư 19/2022/TT-BYT của Bộ Y tế, định mức kinh tế - kỹ thuật của dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh gồm ba nhóm: định mức lao động trực tiếp; định mức thuốc, vật tư y tế; và định mức trang thiết bị. Đây là căn cứ để xác định chi phí tiền lương, chi phí trực tiếp và chi phí khấu hao thiết bị trong giá dịch vụ.

Theo Thông tư 21/2024/TT-BYT về phương pháp định giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh, khi xác định chi phí dựa trên định mức kinh tế - kỹ thuật, công thức là: Chi phí = Định mức kinh tế - kỹ thuật × Đơn giá.

Thông tư cũng quy định trường hợp chi phí thực tế thấp hơn định mức được ban hành, cơ sở lập phương án giá có thể xác định theo chi phí thực tế, nhưng phải bảo đảm dịch vụ đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng. Nếu chi phí thực tế cao hơn định mức, việc tính toán thực hiện theo định mức do cấp có thẩm quyền ban hành.

Giá dịch vụ y tế sẽ thay đổi theo hướng:

Thứ nhất, tạo căn cứ tính giá sát với nguồn lực cần thiết để thực hiện dịch vụ. Khi có định mức cụ thể về nhân lực, thuốc, vật tư và thiết bị, cơ sở y tế có căn cứ xác định các khoản chi phí tương ứng, thay vì chỉ dựa vào số liệu chi phí tổng hợp hoặc cách phân bổ chi phí.

Thứ hai, hỗ trợ lộ trình tính đúng, tính đủ chi phí. Theo thông tin đăng trên Cổng thông tin Bộ Y tế, giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh cần được xây dựng trên cơ sở các yếu tố chi phí, trong đó có chi phí nhân công, chi phí trực tiếp, chi phí quản lý và chi phí khấu hao tài sản cố định. Bộ Y tế cũng nhấn mạnh việc điều chỉnh giá cần có lộ trình phù hợp, tính đến khả năng chi trả của người dân, khả năng cân đối quỹ bảo hiểm y tế và mục tiêu kiểm soát lạm phát.

Thứ ba, không đồng nghĩa tất cả dịch vụ đều tăng giá. Mức giá cụ thể còn phụ thuộc vào cơ cấu chi phí, đơn giá đầu vào, phương pháp định giá và thẩm quyền phê duyệt. Bộ Y tế cho biết phương án giá do cơ sở xây dựng, trình thẩm định và cơ quan có thẩm quyền xem xét, phê duyệt theo phân cấp.

Như vậy, định mức kinh tế - kỹ thuật không chỉ là căn cứ chuyên môn để tổ chức thực hiện dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà còn có vai trò quan trọng trong xác định chi phí và xây dựng giá dịch vụ y tế. Việc xác định cụ thể định mức lao động, thuốc, vật tư y tế và trang thiết bị giúp cơ sở y tế có cơ sở tính toán các khoản chi phí cần thiết cho từng dịch vụ, đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý trong quá trình thẩm định, xem xét phương án giá.

Tuy nhiên, việc ban hành định mức không đồng nghĩa giá dịch vụ y tế sẽ tự động tăng hoặc giảm. Mức giá còn phụ thuộc vào đơn giá đầu vào, cơ cấu chi phí, phương pháp định giá và quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Quá trình điều chỉnh giá cần thực hiện theo lộ trình phù hợp, gắn với yêu cầu bảo đảm chất lượng dịch vụ, khả năng chi trả của người dân và cân đối quỹ bảo hiểm y tế. Đây cũng là cơ sở để tăng tính minh bạch trong xác định chi phí, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý tài chính tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.