Chương trình thời sự đặc biệt: Hướng tới ngày hội toàn dân: Kỷ cương - nghiêm túc - đồng bộ

Chủ nhật ngày 15-3-2026, cử tri Thủ đô Hà Nội sẽ cùng cử tri cả nước thực hiện quyền và nghĩa vụ thiêng liêng: Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Đến thời điểm này, không khí chuẩn bị đã lan tỏa rộng khắp từ khu dân cư nội đô đến các thôn, làng ngoại thành. Thành phố Hà Nội khẳng định đã sẵn sàng mọi điều kiện để ngày bầu cử thực sự là Ngày hội của toàn dân.

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra ngay sau thành công của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều yêu cầu và kỳ vọng. Với vị thế là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, Hà Nội xác định công tác bầu cử không chỉ là nhiệm vụ pháp lý mà còn là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, là đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng để cử tri phát huy quyền làm chủ, trực tiếp lựa chọn những đại biểu tiêu biểu về đức, tài, đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân.

Các đại biểu tham dự Chương trình thời sự đặc biệt “HƯỚNG TỚI NGÀY HỘI TOÀN DÂN: KỶ CƯƠNG - NGHIÊM TÚC - ĐỒNG BỘ”. Ảnh Phạm Hùng

Thực hiện chỉ đạo của Trung ương, trong đó có yêu cầu Hà Nội phải gương mẫu, đi đầu tổ chức một kỳ bầu cử tuyệt đối an toàn, đúng luật, chất lượng, Ban Thường vụ Thành ủy đã ban hành Chỉ thị số 47-CT/TU ngày 26-9-2025 về lãnh đạo cuộc bầu cử; đồng thời thành lập Ban Chỉ đạo do đồng chí Bí thư Thành ủy làm Trưởng ban. Các cơ quan: Thành ủy, HĐND-UBND, Ủy ban Bầu cử và Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố đã phối hợp chặt chẽ, triển khai nhiệm vụ với tinh thần chủ động, “đi trước một bước”.

Đến nay, thành phố đã ban hành 186 văn bản chỉ đạo, hướng dẫn; kiện toàn tổ chức Ủy ban Bầu cử các cấp; xây dựng hệ thống kế hoạch cụ thể cho từng giai đoạn. Các nhiệm vụ được phân công theo phương châm “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền”, bảo đảm mọi khâu đều được kiểm soát chặt chẽ, đúng quy trình.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền được đẩy mạnh bằng nhiều hình thức phong phú, thiết thực. Nội dung tập trung làm rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của cuộc bầu cử; quyền và nghĩa vụ của cử tri; tiêu chuẩn đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp. Danh sách cử tri được rà soát kỹ lưỡng, niêm yết công khai; các hội nghị hiệp thương, lấy ý kiến cử tri nơi cư trú được tổ chức nghiêm túc, dân chủ, đúng luật.

Song hành với việc phát huy dân chủ là yêu cầu giữ vững kỷ cương. Thành phố tăng cường kiểm tra, giám sát tại cơ sở. Qua đó yêu cầu các địa phương rà soát kỹ lưỡng cơ sở vật chất, phương án bảo đảm an ninh, trật tự, y tế, phòng, chống các tình huống phát sinh. Các xã/phường chủ động tập huấn nghiệp vụ cho tổ bầu cử, chuẩn bị đầy đủ trang thiết bị, điều kiện phục vụ cử tri.

Với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, Hà Nội đang vận hành một quy trình thống nhất, chặt chẽ, bảo đảm mọi khâu diễn ra đúng kế hoạch. Từ công tác tổ chức, nhân sự đến tuyên truyền, bảo đảm an ninh, trật tự đều được chuẩn bị kỹ lưỡng, thận trọng.

Bà Nguyễn Phương Thủy - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội tham dự chương trình. Ảnh Phạm Hùng

Ông Ngô Sách Thực - nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tham dự chương trình. Ảnh Phạm Hùng

Để có thêm thông tin về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, mời quý vị theo dõi Chương trình Thời sự đặc biệt với chủ đề “Hướng tới Ngày hội toàn dân: Kỷ cương - Nghiêm túc - Đồng bộ”.

Chương trình có sự tham gia trao đổi của ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và bà Nguyễn Phương Thủy, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Việt Nam.

Hà Nội chủ động, bài bản trong triển khai bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp

Công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 được Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban Bầu cử, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam thành phố Hà Nội xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Việc triển khai được thực hiện với tinh thần “đi trước một bước”, khẩn trương, đồng bộ, bài bản, đúng quy định và bảo đảm tiến độ theo kế hoạch đề ra.

Đánh giá về công tác triển khai cuộc bầu cử tại Hà Nội, đặc biệt là việc thực hiện các điểm mới trong bối cảnh thời gian chuẩn bị rút ngắn 2 tháng so với các kỳ bầu cử trước, bà Nguyễn Phương Thủy, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội cho rằng, đây là kỳ bầu cử có nhiều yếu tố đặc biệt.

Đây là sự kiện chính trị trọng đại diễn ra sau khi chúng ta tổ chức thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng thời triển khai nhiều chính sách, quy định pháp luật mới; vừa hoàn thành việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy, triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

So với các cuộc bầu cử trước, thời hạn tiến hành công tác chuẩn bị cho cuộc bầu cử lần này được rút ngắn, sớm hơn 2 tháng. Nhiều công việc quan trọng như lấy ý kiến cử tri nơi cư trú, tổ chức hội nghị hiệp thương lần thứ ba… diễn ra trước và ngay sau Tết Nguyên đán, tạo áp lực lớn cho các cơ quan trong công tác chuẩn bị.

Các công việc được triển khai đúng tiến độ, nhiều nội dung hoàn thành sớm hơn yêu cầu, tạo điều kiện để các cơ quan, tổ chức và cử tri tiếp cận thông tin, hiểu rõ quyền và trách nhiệm của mình từ nay đến ngày bầu cử. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng đã góp phần củng cố niềm tin của cử tri khi thực hiện quyền bầu cử.

Ông Ngô Sách Thực - nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam chia sẻ tại chương trình. Ảnh: Phạm Hùng

Với kinh nghiệm nhiều năm tham gia công tác bầu cử, ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cũng đánh giá cao sự chủ động, đồng bộ và bài bản trong chỉ đạo, điều hành của thành phố Hà Nội. Các đồng chí lãnh đạo các cấp đã trực tiếp bám sát địa bàn, kiểm tra đến từng tổ bầu cử, địa điểm bỏ phiếu.

“Từ sự chuẩn bị tích cực, đồng bộ như vậy có thể khẳng định: Bước chuẩn bị tốt sẽ tạo nền tảng để các bước tiếp theo diễn ra thuận lợi. Tôi rất vui mừng khi các khâu triển khai đều đúng quy trình, đúng luật và đạt hiệu quả cao”, ông Thực chia sẻ.

Lan tỏa tinh thần "6 rõ"

Với tinh thần nghiêm túc, đồng bộ từ thành phố tới cơ sở, Hà Nội đã triển khai bài bản công tác bầu cử, nhiều nội dung đã hoàn thành sớm so với kế hoạch.

Thành phố còn tăng cường công tác kiểm tra, giám sát được tăng cường thông qua 16 đoàn công tác của Ban Thường vụ Thành ủy, 7 Đoàn giám sát của Thường trực HĐND thành phố. Lãnh đạo thành phố thường xuyên làm việc với các xã, phường; yêu cầu phân công nhiệm vụ theo tinh thần “6 rõ”.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Nguyễn Phương Thủy nhận định, Hà Nội là địa bàn có nhiều yếu tố đặc thù - là Thủ đô, trung tâm chính trị đầu não của cả nước; có diện tích lớn; dân số đứng thứ 2 cả nước với hơn 6 triệu cử tri với thành phần cơ cấu đa dạng từ các đô thị hiện đại cho đến các khu công nghiệp, khu dân cư truyền thống, địa bàn nông thôn được trải rộng..., tạo ra rất nhiều yếu tố phức tạp trong công tác bầu cử.

Đồng thời, Hà Nội cũng là địa phương có số đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND thành phố, đại biểu HĐND cấp xã, phường được bầu nhiều của cả nước. Do đó các đơn vị bầu cử, khu vực bỏ phiếu cũng có số lượng lớn hơn rất nhiều các địa phương khác. "Đây cũng là một yếu tố góp phần tăng thêm tính phức tạp, khó khăn trong công tác tổ chức bầu cử ở trên địa bàn" - bà Nguyễn Phương Thủy phân tích.

Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, Thành ủy, chính quyền và các ban, ngành của thành phố Hà Nội đã nhận thức được những khó khăn, thách thức trong công tác tổ chức bầu cử của thành phố trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo vừa qua, với phương châm "6 rõ": Rõ người; rõ việc; rõ quy trình; rõ trách nhiệm; rõ thời hạn; rõ kết quả. Vì vậy, công tác lãnh đạo chỉ đạo thì đã được tập trung đẩy mạnh và thông suốt từ cấp thành phố đến các xã phường, thậm chí là đến các thôn, tổ dân phố.

Qua công tác kiểm tra, giám sát bầu cử tại Hà Nội cho thấy, lãnh đạo thành phố rất thường xuyên quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo rất sát sao, làm việc với cả các cấp cơ sở.

Thành phố tổ chức họp giao ban trực tuyến với tất cả các xã phường trên địa bàn để cập nhật, hướng dẫn các nội dung liên quan đến công tác tổ chức bầu cử. Những hoạt động, công tác lãnh đạo chỉ đạo, kiểm tra giám sát đã góp phần giúp cho các địa phương ở cấp cơ sở có sự yên tâm, tự tin hơn trong việc triển khai bầu cử.

Thực tế cho thấy, Hà Nội gặp khó khăn do thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, sắp xếp tổ chức các cơ quan của hệ thống chính trị nên có đến 70% cán bộ tham gia vào công tác bầu cử lần đầu và chưa có kinh nghiệm. Nhưng với sự lãnh đạo, chỉ đạo cũng như kiểm tra, giám sát thường xuyên, đến thời điểm này, công tác chuẩn bị bầu cử của thành phố đều diễn ra một cách rất bài bản, đúng quy trình, phù hợp các quy định của pháp luật và đạt được những kết quả đáng được ghi nhận. Không có khó khăn, vướng mắc phát sinh nào lớn phải báo cáo đến các cấp có thẩm quyền ở trên.

Nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Ngô Sách Thực. Ảnh: Phạm Hùng

Còn nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Ngô Sách Thực cho rằng, tinh thần "6 rõ" người đứng đầu Thành ủy đã lan tỏa trên nhiều lĩnh vực, trong đó có công tác chuẩn bị bầu cử kỳ này.

Vì vậy, với khối lượng công việc chuẩn bị bầu cử rất nhiều mà mỗi khâu đã có người chủ trì và có người phối hợp nên mặc dù thời gian chuẩn bị ngắn nhưng các kết quả công việc Hà Nội triển khai đến thời điểm này rất bài bản, công phu, đúng quy trình, không xảy ra sai sót bởi từ hiệp thương ra được danh sách giới thiệu về các đơn vị bầu cử là cả một quá trình chuẩn bị rất bài bản, công phu.

Theo ông Nguyễn Sách Thực, tinh thần này thấm nhuần và đã hạn chế được sai sót, bảo đảm công khai dân chủ, bảo đảm chọn được người đủ tiêu chuẩn ứng cử vào Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Quá trình hiệp thương được tiến hành dân chủ, khách quan, đúng luật

Từ hội nghị cử tri nơi công tác, cư trú đến các cuộc tiếp xúc vận động bầu cử, Mặt trận Tổ quốc Hà Nội thể hiện vai trò xuyên suốt trong việc giữ nhịp dân chủ cho toàn bộ tiến trình bầu cử.

Khi các hội nghị được tổ chức đúng luật, đúng tinh thần dân chủ, tiếng nói của nhân dân được lắng nghe đầy đủ, sự tín nhiệm được đo bằng thực chất chứ không phải hình thức, thì mỗi hội nghị hiệp thương, mỗi cuộc tiếp xúc cử tri không chỉ là thủ tục bắt buộc mà trở thành cơ chế sàng lọc hiệu quả, củng cố niềm tin xã hội.

Các đại biểu trao đổi tại chương trình. Ảnh: Phạm Hùng

Chính ở điểm này, Mặt trận các cấp khẳng định vai trò “bộ điều hòa dân chủ” để cuộc bầu cử diễn ra công bằng, minh bạch. Nêu ý kiến về vấn đề này, ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhấn mạnh, ngày 4-12-2025, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội đã tổ chức Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất.

Hội nghị hiệp thương lần thứ hai được triển khai theo đúng tiến độ, và sau đó thành phố đã tổ chức Hội nghị hiệp thương lần thứ ba để lập danh sách những người đủ tiêu chuẩn ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Hội nghị Hiệp thương lần thứ hai do Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Tiến Thắng (Hà Nội) tổ chức tháng 2 vừa qua. Ảnh: Phạm Hùng

Việc Hà Nội chủ động hoàn thành hội nghị ngay từ sớm cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng, tinh thần chủ động và quyết tâm cao của thành phố, bảo đảm tiến độ chung, thậm chí sớm hơn khung thời gian quy định, trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán.

Đánh giá về quyết tâm này, ông Ngô Sách Thực cho rằng tinh thần chủ động, bài bản và tuân thủ nghiêm quy định pháp luật đã được quán triệt xuyên suốt trong toàn bộ quá trình chuẩn bị bầu cử. Trong đó, công tác hiệp thương được thực hiện đúng khung thời gian, đúng trình tự, với vai trò chủ trì rất rõ nét của Mặt trận Tổ quốc.

Ngay từ Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất, dù không bị bó buộc quá chặt về thời gian, Hà Nội đã tổ chức sớm để tạo thêm quỹ thời gian cho các bước tiếp theo, đặc biệt là để những người ứng cử có điều kiện chuẩn bị tốt hơn.

Đến Hội nghị hiệp thương lần thứ hai, việc lập danh sách sơ bộ được thực hiện trên cơ sở đầy đủ các bước: giới thiệu người ứng cử, lấy ý kiến nhận xét và tín nhiệm tại nơi công tác và nơi cư trú. Từ kết quả tín nhiệm đó, thành phố đã xây dựng danh sách sơ bộ bảo đảm số dư theo quy định. Riêng đối với các ứng cử viên đại biểu Quốc hội, tất cả đều đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện theo luật định. Quá trình hiệp thương được tiến hành dân chủ, khách quan, thực hiện bỏ phiếu kín theo đúng quy định.

Tại Hội nghị hiệp thương lần thứ ba, trên cơ sở rà soát toàn diện các tiêu chuẩn, điều kiện và kết quả lấy ý kiến cử tri, thành phố đã lập danh sách chính thức những người đủ tiêu chuẩn ứng cử để phân bổ về các đơn vị bầu cử. Theo đánh giá, các ứng cử viên đều bảo đảm tiêu chuẩn đại biểu theo quy định pháp luật, đồng thời đáp ứng yêu cầu cơ cấu, thành phần, góp phần bảo đảm chất lượng và tiến độ chung của công tác bầu cử.

Không hứa những điều vượt quá thẩm quyền

Theo dõi các chương trình hành động của ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, nhiều cử tri Thủ đô bày tỏ sự đồng tình, đánh giá cao tinh thần thực chất, rõ trách nhiệm, không hứa vượt quá thẩm quyền, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đại biểu phải kiên trì, bản lĩnh, theo đuổi đến cùng những vấn đề đã cam kết.

Đặc biệt, đối với Hà Nội, các ứng cử viên đã đề cập thẳng những điểm nghẽn mà cử tri và nhân dân quan tâm. Đây là tín hiệu đáng mừng, thể hiện đúng tinh thần “Hà Nội đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng”.

Theo bà Nguyễn Phương Thủy, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, khẩu hiệu mới của Hà Nội là một chuyển biến tích cực trong tư duy và hành động. Tinh thần “Hà Nội đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng” đã được lan tỏa đến công tác bầu cử hiện nay của thành phố Hà Nội, đặc biệt với các ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Bà Nguyễn Phương Thủy nhấn mạnh, “làm đến cùng” không có nghĩa là cơ quan dân cử làm thay chức năng của cơ quan hành chính nhà nước, mà là theo đuổi, giám sát và bảo đảm ý chí, nguyện vọng chính đáng của cử tri được lắng nghe, xem xét khách quan, công bằng và triển khai trên thực tế có kết quả.

Đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND trước hết phải lắng nghe và truyền tải đầy đủ, trung thực, kịp thời ý kiến, kiến nghị của cử tri đến cơ quan có thẩm quyền, đồng thời theo dõi, giám sát quá trình giải quyết và phản hồi lại với cử tri.

Theo bà Nguyễn Phương Thủy, chính tính thực chất trong chương trình hành động là căn cứ quan trọng để cử tri cân nhắc, lựa chọn người xứng đáng đại diện cho mình.

“Cử tri không kỳ vọng vào những khẩu hiệu quá to tát, mà đánh giá cao sự bền bỉ, kiên trì, nghiêm túc, nhất quán và bản lĩnh của đại biểu trong thực hiện nhiệm vụ”, bà Nguyễn Phương Thủy khẳng định.

Ông Ngô Sách Thực – nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam chia sẻ tại chương trình. Ảnh: Phạm Hùng

Đồng quan điểm, ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cho rằng, điều cử tri quan tâm không phải là những lời hứa dài dòng, mà là tinh thần “nói đi đôi với làm”.

“Chức trách của đại biểu là giám sát và theo đến cùng nội dung mình đã cam kết. Cử tri rất kỳ vọng vào tinh thần dám nghĩ, dám làm, thực hiện đúng trách nhiệm của mình”, ông Ngô Sách Thực nói.

Theo ông Ngô Sách Thực, một yêu cầu quan trọng đối với người đại biểu là phải giữ mối liên hệ thường xuyên, chặt chẽ với cử tri. Muốn hoàn thành nhiệm vụ, đại biểu phải lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của nhân dân, phản ánh trung thực và theo dõi việc giải quyết. Không chỉ chuyển tải ý kiến mà còn phải có trách nhiệm với kết quả cuối cùng.

Ông Ngô Sách Thực cũng cho rằng, cử tri Thủ đô có trình độ dân trí cao, quan tâm nhiều vấn đề lớn của đất nước, vì vậy càng đòi hỏi đại biểu phải có bản lĩnh và quyết tâm theo đuổi vấn đề đến cùng. “Chương trình hành động là bản cam kết chính trị, thể hiện danh dự của ứng cử viên trước nhân dân. Trong đó, đại biểu đã cam kết thì phải nỗ lực thực hiện bằng được trong phạm vi thẩm quyền của mình”, ông Ngô Sách Thực bày tỏ.

Mở rộng dân chủ, bảo đảm chất lượng người ứng cử

Danh sách người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI của thành phố Hà Nội là 39 người; người ứng cử đại biểu HĐND thành phố nhiệm kỳ 2026-2031 là 205 người và người ứng cử đại biểu HĐND cấp xã nhiệm kỳ 2026-2031 là 5.271 người.

Bà Nguyễn Phương Thủy - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội tham dự chương trình. Ảnh Phạm Hùng

Đánh giá về chất lượng, số lượng, cơ cấu, thành phần và số dư người ứng cử, bà Nguyễn Phương Thủy, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội khẳng định, công tác hiệp thương, giới thiệu người ứng cử do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội và các cấp Mặt trận tiến hành được thực hiện đúng quy định, bài bản, bảo đảm nguyên tắc dân chủ, khách quan theo đúng quy định của pháp luật. Qua quá trình đó đã lựa chọn, giới thiệu được danh sách người ứng cử đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND thành phố, đại biểu HĐND xã, phường bảo đảm đầy đủ tiêu chuẩn, đáp ứng định hướng về cơ cấu và có số dư cần thiết.

Theo báo cáo của Ủy ban Bầu cử thành phố, cơ cấu người ứng cử có nhiều điểm tích cực. Tiêu biểu như về tỷ lệ người ứng cử đại biểu Quốc hội tại các địa phương là nữ đạt 44,44%; đối với người ứng cử đại biểu HĐND thành phố, tỷ lệ nữ là gần 42%; và tỷ lệ nữ ứng cử đại biểu HĐND xã, phường đạt trên 44%. Đây là tỷ lệ cao, bảo đảm yêu cầu bình đẳng giới

Tỷ lệ người ứng cử là người trẻ, đặc biệt ở cấp xã, đạt trên 33%, cho thấy việc tạo điều kiện để người trẻ được thử sức, trưởng thành, tham gia các cơ quan dân cử. Tỷ lệ người ngoài Đảng ở cấp thành phố đạt gần 15%, ở cấp xã đạt trên 18%, thể hiện việc mở rộng dân chủ, tạo điều kiện cho các thành phần tham gia ứng cử đại biểu HĐND các cấp.

Tuy nhiên, theo bà Nguyễn Phương Thủy, điều quan trọng không chỉ là cơ cấu, tỷ lệ mà là bảo đảm chất lượng, năng lực của người ứng cử; phải lựa chọn được những người có đủ bản lĩnh, trí tuệ tham gia cơ quan dân cử, quyết định các vấn đề quan trọng của quốc gia, địa phương; thực hiện quyền giám sát và truyền tải đầy đủ ý kiến, nguyện vọng của cử tri đến cơ quan có thẩm quyền, đồng thời theo dõi quá trình giải quyết các kiến nghị của cử tri.

Danh sách người ứng cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp tại Hà Nội lần này, theo bà Nguyễn Phương Thủy, đã bảo đảm yêu cầu nâng cao chất lượng đại biểu cơ quan dân cử, hướng tới mục tiêu lâu dài của các cuộc bầu cử dân chủ, nghiêm túc.

Hà Nội rà soát hơn 6 triệu cử tri, đẩy mạnh chuyển đổi số phục vụ bầu cử

Đến thời điểm hiện nay, trên cơ sở danh sách cử tri được lập theo hệ thống VNeID do Công an cấp xã tham mưu, các địa phương đã rà soát, tổng số cử tri toàn thành phố Hà Nội là hơn 6 triệu cử tri. Hiện nay, các tổ bầu cử đang tiếp tục tổng hợp các kiến nghị về danh sách cử tri, số lượng biến động cử tri trên địa bàn để kịp thời cập nhật, triển khai in thẻ cử tri bảo đảm theo quy định.

Theo ông Ngô Sách Thực, việc thống kê đầy đủ danh sách cử tri có ý nghĩa rất quan trọng. Hà Nội đã rất tích cực và sẽ tiếp tục đi đầu trong chuyển đổi số trong thời gian còn lại để người dân có thể tìm hiểu các thông tin liên quan đến bầu cử trên các ứng dụng. Với những người bận rộn, việc tìm hiểu thông tin trên điện thoại sẽ tạo nhiều điều kiện thuận lợi.

Cần có phương án dự phòng trong cập nhật danh sách cử tri

Hiện còn nhiều công việc liên quan đến lập danh sách cử tri, trong đó điều quan trọng là phải triển khai cẩn thận, bảo đảm không trùng, không thừa, không sót cử tri - đặc biệt với cử tri đi làm ở nơi khác, cử tri lần đầu tham gia bầu cử...

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Nguyễn Phương Thủy cho rằng, thời điểm này các xã, phường cần lưu ý một số phương án triển khai công việc để bảo đảm quyền lợi của cử tri; trong đó có một số nội dung cũng cần đặc biệt lưu ý, như: Thời điểm này các thanh niên đang thực hiện nghĩa vụ quân sự và nhập ngũ. Đây nhóm cử tri có số lượng khá lớn, sẽ có sự thay đổi về địa bàn thực hiện quyền bầu cử. Vì vậy, các địa phương cần phải rà soát, cập nhật và phối hợp với các đơn vị quân đội, quốc phòng để cập nhật biến động của danh sách cử tri đối với nhóm đối tượng này.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Nguyễn Phương Thủy. Ảnh: Phạm Hùng

Hiện nay là đầu xuân nên nhu cầu du xuân, du lịch và những dịch chuyển về lao động trong thời kỳ đầu năm cũng rất lớn. "Đây cũng là yếu tố mà chúng ta cũng cần phải tính đến để xây dựng các phương án chuẩn bị sẵn cho những tình huống khi có sự thay đổi, biến động trong danh sách cử tri, cũng như là cập nhật những người đến đăng ký bỏ phiếu ở nơi mới" - bà Nguyễn Phương Thủy lưu ý.

Bên cạnh đó, việc khai thác cơ sở dữ liệu dân cư để kết nối với việc lập dữ liệu về danh sách cử tri là một yếu tố rất thuận lợi cuộc bầu cử lần này để người dân có thể chủ động nắm bắt các thông tin liên quan đến danh sách cử tri, đến khu vực bỏ phiếu của mình, cũng như khi thay đổi. Song, đây là lần đầu tiên chúng ta thực hiện việc này. Vì vậy, cần phải có những phương án dự phòng cho các tình huống, để bảo đảm an toàn.

"Tôi cho rằng nếu làm tốt những khâu này thì việc bảo đảm danh sách cử tri sẽ được tiến hành một cách rất hiệu quả và bảo đảm thành công cho cuộc bầu cử sắp tới" - bà Nguyễn Phương Thủy bày tỏ.

Chủ động vượt áp lực thời gian, sẵn sàng cho ngày bầu cử 15-3

Có thể thấy, thời gian tổ chức ngày bầu cử sớm hơn khoảng 2 tháng so với trước, dẫn đến khối lượng công việc lớn tập trung vào thời điểm cuối năm 2025 và đầu năm 2026. Đặc biệt, một số nội dung theo quy định của pháp luật có thời hạn thực hiện trùng với dịp Tết Nguyên đán năm 2026, tạo áp lực lớn trong tổ chức thực hiện, đặt ra yêu cầu các cơ quan của thành phố và các địa phương phải có kế hoạch triển khai khoa học, khả thi. Tuy nhiên, đến thời điểm này có thể thấy công tác chuẩn bị cơ sở vật chất, công tác tuyên truyền và các điều kiện bảo đảm đã được thành phố quan tâm triển khai kịp thời.

Cán bộ, thanh niên tình nguyện Thủ đô tuyên truyền, hướng dẫn người dân, cử tri ngoại thành Hà Nội về Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND và các quy định khi tham gia bầu cử. Ảnh Phạm Hùng

Ông Ngô Sách Thực bày tỏ cảm nhận không khí ngày hội đã thực sự lan tỏa tại mọi địa bàn. Tuy nhiên, ông mong muốn các cơ quan tổ chức tiếp tục tập trung hoàn thành những phần việc còn lại, đặc biệt chuẩn bị kỹ lưỡng, kiểm tra trước ngày bầu cử 15-3 và các nội dung liên quan đến cử tri, thông tin với người ứng cử trước thời điểm bỏ phiếu, điều kiện, hòm phiếu phụ và các tình huống, phương án phát sinh. Công tác chuẩn bị và tổ chức của các tổ bầu cử trong ngày bầu cử cần được tập huấn chuyên nghiệp để người dân đi bầu cử được thuận lợi.

Pano tuyên truyền bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 trên tuyến đường ngoại thành Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng

“Tôi mong mỗi người dân sẽ phát huy tinh thần công dân, đi bỏ phiếu chính là trách nhiệm với chính mình, gia đình mình và cả dân tộc mình”, ông Ngô Sách Thực bày tỏ.

Cam kết đúng thẩm quyền, hành động vì lợi ích cử tri

Không chỉ dừng ở việc trình bày chương trình hành động, các hội nghị tiếp xúc cử tri tại Hà Nội lần này đã trở thành diễn đàn đối thoại thẳng thắn giữa ứng cử viên và người dân. Những cam kết cụ thể, bám sát vấn đề cử tri quan tâm đang góp phần củng cố niềm tin và tạo thêm cơ sở để lựa chọn người đại diện xứng đáng.

Theo kế hoạch của thành phố thì Hà Nội tổ chức các hội nghị tiếp xúc cử tri để người ứng cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp thành phố trình bày Chương trình hành động bắt đầu từ thứ hai và hoàn tất vào ngày thứ 6 tuần này, theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.

Qua thực tế triển khai tại Hà Nội, ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho rằng, đợt tiếp xúc cử tri và trình bày chương trình hành động lần này có nhiều điểm mới đáng ghi nhận.

Trước hết là sự xuất hiện của nhiều gương mặt mới tham gia ứng cử, mang theo những góc nhìn và kỳ vọng mới. Cùng với đó, việc ứng dụng công nghệ và truyền thông đã mở rộng đáng kể phạm vi tiếp cận, giúp đông đảo người dân có thể theo dõi, tìm hiểu về các ứng cử viên một cách thuận tiện hơn.

Qua theo dõi, có thể thấy các chương trình hành động được chuẩn bị khá bài bản, thể hiện sự đầu tư nghiêm túc. Thực tế cho thấy, nếu chương trình chỉ dừng lại ở việc nêu phẩm chất, chức năng, nhiệm vụ chung chung của đại biểu mà thiếu cam kết cụ thể, thiếu giải pháp rõ ràng thì khó tạo được sự quan tâm từ cử tri. Điểm tích cực của lần này là đa số chương trình hành động đều rất trọng tâm, nêu rõ định hướng và phần việc mà từng ứng cử viên sẽ theo đuổi nếu được tín nhiệm.

Cử tri thường quan tâm đến ba vấn đề cốt lõi: Thứ nhất, ứng cử viên là ai, xuất thân và lĩnh vực hoạt động như thế nào? Thứ hai, quá trình công tác, năng lực và những kết quả đã đạt được ra sao? Thứ ba, trong nhiệm kỳ tới sẽ làm gì cụ thể?

"Trong quá trình tổ chức tiếp xúc cử tri, tôi thấy các hội nghị được triển khai linh hoạt, kết hợp trực tiếp và trực tuyến, tạo điều kiện để nhiều người theo dõi hơn. Đặc biệt, các cuộc tiếp xúc của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, Bí thư Thành ủy Hà Nội cùng một số đồng chí lãnh đạo đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội", ông Ngô Sách Thực nhận định.

Theo ông, quan trọng hơn, các buổi tiếp xúc không còn là sự trình bày một chiều, mà trở thành diễn đàn đối thoại thẳng thắn giữa ứng cử viên và cử tri. Những trao đổi cởi mở, trực diện vào các vấn đề cụ thể - từ câu chuyện phát triển đất nước, bảo đảm an sinh xã hội đến các vấn đề sát sườn của Thủ đô như hạ tầng giao thông, môi trường đô thị, dịch vụ công, chuyển đổi số - đã thể hiện rõ tinh thần cầu thị và trách nhiệm.

Có thể nói, chính sự đối thoại thực chất đó đã tạo nên một đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, góp phần củng cố niềm tin của người dân. Cử tri có thêm thông tin, thêm cơ sở để cân nhắc, lựa chọn người đại diện xứng đáng, gửi gắm niềm tin và kỳ vọng cho chặng đường sắp tới.

Về nội dung này,bà Nguyễn Phương Thủy - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội cho biết, cá nhân bà, ngoài việc theo dõi qua các phương tiện thông tin đại chúng, với tư cách là người đang sinh sống và làm việc trên địa bàn Hà Nội, cũng trực tiếp tham dự các buổi tiếp xúc cử tri vận động bầu cử.

"Tôi thấy đây là hoạt động rất bổ ích và có ý nghĩa. Thông qua các cuộc tiếp xúc này, các ứng cử viên có cơ hội trình bày mong muốn, quyết tâm, cam kết của mình với cử tri; đồng thời lắng nghe ý kiến, nguyện vọng của cử tri để tiếp tục hoàn thiện chương trình hành động nếu được trúng cử", bà Nguyễn Phương Thủy nói.

Nhìn chung, các chương trình hành động lần này được chuẩn bị khá công phu, chu đáo. Nội dung bám sát yêu cầu, nhiệm vụ phát triển của Thủ đô Hà Nội trong giai đoạn hiện nay. Các giải pháp được đưa ra cũng tương đối cụ thể, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của đại biểu dân cử và phù hợp với năng lực, sở trường, lĩnh vực công tác của từng ứng cử viên.

Những vấn đề được đề cập trong chương trình hành động cũng gắn rất chặt với nội dung xã hội và cử tri đang quan tâm, như: Giải quyết các điểm nghẽn của Hà Nội; vấn đề môi trường; quy hoạch; quản lý đất đai; xây dựng hạ tầng; an sinh xã hội; cải cách hành chính; chuyển đổi số…

Ở những địa bàn cụ thể, ví dụ khu vực nông thôn so với khu vực trung tâm thì còn nhiều hạn chế hơn. Vì vậy, các ứng cử viên tại địa bàn đó cũng phải xây dựng chương trình hành động phù hợp với nhu cầu thực tế của cử tri địa phương.

"Tôi cho rằng cử tri không kỳ vọng vào những lời hứa vượt quá thẩm quyền hay khả năng thực hiện. Việc đưa ra chương trình hành động, thể hiện quyết tâm là rất cần thiết và cần được khuyến khích. Nhưng chương trình đó phải phù hợp với năng lực và đúng chức năng của người đại biểu", bà Nguyễn Phương Thủy nêu quan điểm.

Đồng thời cho rằng, đối với đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND, nhiệm vụ chính là lập pháp và giám sát, chuyển tải ý chí, nguyện vọng của cử tri đến các cơ quan có thẩm quyền để được giải quyết. Đại biểu không trực tiếp giải quyết mọi vấn đề, nhưng phải giám sát, theo dõi đến cùng những nội dung cử tri đã phản ánh, đảm bảo có phản hồi rõ ràng cho người dân. Điều cử tri mong muốn là sự trách nhiệm, theo đuổi vấn đề đến cùng, chứ không phải chỉ hứa để được bầu, sau đó việc giám sát, thực hiện lại không được chú trọng.

"Với tư cách một cử tri, tôi đồng tình rằng các đại biểu không nên hứa vượt quá thẩm quyền, mà cần cam kết thực hiện tốt những gì thuộc trách nhiệm của mình và kiên trì theo đuổi đến cùng", Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội nói.

Nhóm phóng viên