Chuyển cổ phiếu niêm yết trên HNX sang HOSE: Bảo đảm quyền lợi cổ đông, nhà đầu tư

Hội nghị doanh nghiệp thường niên năm 2026 do HNX tổ chức ngày 10/11 tại Hà Nội. Ảnh: Bnews/vnanet.vn

Các doanh nghiệp niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) sẽ chuyển sang niêm yết tại Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HOSE) vào cuối năm 2026 theo lộ trình tái cấu trúc thị trường chứng khoán Việt Nam. Quá trình chuyển giao sẽ được HNX và HOSE phối hợp thực hiện, bảo đảm hoạt động thông suốt, không ảnh hưởng đến quyền lợi của cổ đông và nhà đầu tư.

Thông tin trên được bà Vũ Thị Thúy Ngà Tổng Giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) cho biết tại Hội nghị doanh nghiệp thường niên năm 2026 do HNX tổ chức ngày 10/11 tại Hà Nội. Theo bà Vũ Thị Thúy Ngà, việc chuyển niêm yết là một bước chuyển trong cùng thị trường chứng khoán Việt Nam thống nhất. HNX sẽ phối hợp chặt chẽ với Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HOSE) để quá trình chuyển giao diễn ra thông suốt, bảo đảm quyền lợi của cổ đông và nhà đầu tư.

Trong nhiều năm qua, không ít doanh nghiệp đã lựa chọn HNX là nơi lần đầu tiếp cận thị trường vốn và từng bước trưởng thành về quy mô, năng lực quản trị cũng như tính minh bạch. Đối với các doanh nghiệp đăng ký giao dịch trên thị trường UPCOM, HNX tiếp tục hỗ trợ nâng cao chất lượng công bố thông tin, quản trị công ty và chuẩn bị nền tảng cho các bước phát triển tiếp theo.

Thông tin về lộ trình sắp xếp thị trường, ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết việc sắp xếp lại các khu vực giao dịch cổ phiếu nằm trong kế hoạch chung về tổ chức và phát triển thị trường của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và Bộ Tài chính.

Theo định hướng này, HOSE sẽ tập trung giao dịch cổ phiếu và chia thành các bảng giao dịch. Các tiêu chí phân bảng dự kiến được công bố trong thời gian sớm nhất. HNX sẽ tập trung vận hành thị trường trái phiếu, gồm trái phiếu Chính phủ và trái phiếu doanh nghiệp, thị trường phái sinh, đồng thời nghiên cứu các thị trường mới; trong đó có thị trường riêng dành cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo. HNX tiếp tục duy trì thị trường giao dịch cổ phiếu đăng ký giao dịch trên thị trường UPCOM, làm nơi để doanh nghiệp chuẩn bị trước khi vào thị trường niêm yết chính thức.

Đối với các doanh nghiệp thuộc diện chuyển cổ phiếu từ HNX sang HOSE, ông Nguyễn Hoàng Dương đề nghị phối hợp chặt chẽ với hai sở giao dịch, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết, bảo đảm quá trình chuyển đổi đúng quy định, đúng lộ trình và không ảnh hưởng đến quyền lợi của cổ đông, nhà đầu tư. Các sở giao dịch cần tiếp tục hiện đại hóa hạ tầng, củng cố năng lực cung cấp dịch vụ, bảo đảm hoạt động giao dịch an toàn, thông suốt, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi.

Từ phía doanh nghiệp, ông Nguyễn Xuân Ngọc, Thành viên Hội đồng quản trị Tổng công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC) cho biết, ngay sau khi nhận được thông tin chuyển sàn từ HNX sang HOSE, Tổng công ty đã rà soát hệ thống quản trị, điều hành và bổ sung, hoàn thiện các quy định nội bộ để phù hợp với yêu cầu mới của HOSE.

Hội đồng quản trị PTSC cũng chỉ đạo rà soát hệ thống công bố thông tin và thử nghiệm kết nối công bố thông tin với HOSE dưới sự hỗ trợ của HNX. Theo ông Nguyễn Xuân Ngọc, việc chuyển sang HOSE tạo điều kiện thuận lợi hơn để doanh nghiệp tiếp cận các nguồn vốn quốc tế và quỹ đầu tư chuyên nghiệp. Do đó, công tác quan hệ nhà đầu tư và công bố thông tin cần được Hội đồng quản trị chú trọng hơn nữa.

Về công tác chuẩn bị, đại diện PTSC cho biết doanh nghiệp đã thực hiện công bố báo cáo thông tin song ngữ từ cuối năm 2005, 2006; các công tác liên quan đến ESG hiện đang được Tổng công ty tiến hành. Với sự hỗ trợ của hai sở giao dịch, PTSC hiện không gặp khó khăn, vướng mắc lớn trong quá trình chuẩn bị chuyển sàn.

Từ thực tế chuẩn bị của doanh nghiệp, ông Nguyễn Hoàng Dương cho rằng, việc nâng cao chất lượng doanh nghiệp niêm yết và doanh nghiệp đăng ký giao dịch cần gắn với nâng cao chất lượng quản trị công ty, báo cáo tài chính và minh bạch thông tin. Đây vừa là yêu cầu tuân thủ quy định pháp luật, vừa là yêu cầu tự thân để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh trong quá trình phát triển.

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đã được nâng hạng lên thị trường mới nổi và đang thực hiện các yêu cầu của Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030, yêu cầu nâng cao chất lượng hàng hóa, quản trị công ty và minh bạch thông tin càng trở nên cấp thiết.

Ông Nguyễn Hoàng Dương cho rằng việc nâng hạng mở ra cơ hội thu hút các dòng vốn ngoại quy mô lớn và dài hạn. Tuy nhiên, khả năng thu hút và giữ chân dòng vốn này phụ thuộc vào sự chuẩn bị và sức cạnh tranh của doanh nghiệp. Các tổ chức quốc tế và nhà đầu tư nước ngoài không chỉ quan tâm đến quy mô, tốc độ tăng trưởng của thị trường mà còn chú trọng chất lượng quản trị doanh nghiệp, chuẩn mực đạo đức kinh doanh, tính minh bạch và độ tin cậy của báo cáo tài chính, chất lượng kiểm toán, khả năng tiếp cận thông tin bình đẳng, đặc biệt là công bố thông tin bằng tiếng Anh và cơ chế bảo vệ nhà đầu tư.

Để thực hiện các yêu cầu này, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đề nghị các sở giao dịch và đơn vị liên quan rà soát quy định về quản trị công ty, báo cáo tài chính, kiểm toán và công bố thông tin; xác định những nội dung cần sửa đổi, bổ sung về pháp luật và cơ chế chính sách để kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét.

Cùng đó, cần nghiên cứu cơ chế khuyến khích doanh nghiệp áp dụng thông lệ quản trị công ty tốt, xây dựng cơ chế chấm điểm, phân loại khi đánh giá phân bảng thị trường giao dịch cổ phiếu và các chỉ số có tính đến chất lượng quản trị công ty. Công tác đào tạo, hướng dẫn doanh nghiệp về quản trị công ty, công bố thông tin bằng tiếng Anh và áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế cũng được đặt ra.

Đối với doanh nghiệp, ông Nguyễn Hoàng Dương đề nghị nâng cao năng lực quản trị nội bộ, không coi công bố thông tin là nhiệm vụ mang tính thủ tục mà cần xem đây là công cụ nâng cao chất lượng doanh nghiệp và khả năng thu hút vốn. Doanh nghiệp cũng cần chủ động áp dụng các chuẩn mực quản trị công ty tốt, công bố thông tin bằng tiếng Anh, chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế và đưa các chỉ số phát triển bền vững vào chiến lược kinh doanh.

Theo số liệu được bà Vũ Thị Thúy Ngà Tổng Giám đốc HNX công bố tại hội nghị, tổng mức huy động vốn qua thị trường chứng khoán trong 9 tháng năm 2026 đạt 731,6 nghìn tỷ đồng, tăng 85,6% so với cùng kỳ năm 2025. Trong 10 tháng năm 2026, HNX tổ chức đấu thầu huy động cho Kho bạc Nhà nước 368,4 nghìn tỷ đồng, đạt 92% kế hoạch năm.

Bà Vũ Thị Thúy Ngà Tổng Giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX). Ảnh: Bnews/vnanet.vn 

Đến cuối tháng 10/2026, vốn hóa thị trường cổ phiếu trên ba sàn HOSE, HNX và UPCOM đạt khoảng 10,1 triệu tỷ đồng; trong đó, HNX có 299 doanh nghiệp niêm yết với vốn hóa hơn 453 nghìn tỷ đồng; UPCOM có 812 doanh nghiệp đăng ký giao dịch với vốn hóa hơn 1,27 triệu tỷ đồng. Số tài khoản giao dịch chứng khoán đạt gần 14,4 triệu, tăng hơn 252 nghìn tài khoản riêng trong tháng 10.

Tuy nhiên, giá trị giao dịch bình quân 9 tháng trên thị trường chứng khoán Việt Nam đạt 25,6 nghìn tỷ đồng/phiên, giảm 12,4% so với bình quân năm 2025. Trong tháng 10, thanh khoản trên HOSE tiếp tục giảm gần 5% so với tháng 9. Nhà đầu tư nước ngoài bán ròng hơn 23,7 nghìn tỷ đồng trên HOSE, trong khi mua ròng khoảng 3,3 nghìn tỷ đồng trên UPCOM.

Bà Vũ Thị Thúy Ngà cho rằng diễn biến thị trường chưa phản ánh đầy đủ những chuyển biến tích cực của nền kinh tế; sức cầu thị trường còn nhiều thách thức và lợi ích từ nâng hạng cần thời gian để chuyển hóa thành dòng vốn thực chất.

Đối với doanh nghiệp, chi phí vốn còn biến động, cùng với những rủi ro mới gắn với AI như đã được phân tích tại phiên sáng, đặc biệt là thông tin sai lệch, giả mạo lan truyền nhanh trên không gian mạng, có thể tác động tức thời đến giá cổ phiếu và uy tín doanh nghiệp.

Trong khi đó, chất lượng công bố thông tin, quản trị công ty và trách nhiệm giải trình tại một bộ phận doanh nghiệp còn chưa đồng đều, cần tiếp tục được khắc phục.

“Tôi cho rằng, càng chịu áp lực tăng trưởng, doanh nghiệp càng cần giữ vững nền tảng minh bạch. Công nghệ có thể giúp doanh nghiệp vận hành hiệu quả hơn, nhưng niềm tin của nhà đầu tư chỉ được xây dựng bằng thông tin trung thực, kịp thời và một hệ thống quản trị đủ vững vàng để nhận diện, kiểm soát rủi ro”, bà Vũ Thị Thúy Ngà nói.

HNX sẽ tiếp tục đồng hành với cộng đồng doanh nghiệp trong các hoạt động đấu giá cổ phần, trái phiếu doanh nghiệp và phát triển các thị trường sản phẩm mới, góp phần mở rộng kênh huy động vốn, Tổng Giám đốc HNX khẳng định.