Chuyên gia Ấn Độ: Việt Nam chứng tỏ bản lĩnh cân bằng chiến lược trong môi trường biến động

Ngày 14/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ lên đường thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình và phu nhân.

Hai chuyến thăm nước ngoài đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sau khi nhậm chức Tổng Bí thư (tháng 8/2024) và Chủ tịch nước (tháng 4/2026), đều lựa chọn điểm đến là Trung Quốc, cho thấy sự coi trọng và tầm quan trọng đặc biệt của quan hệ hai Đảng, hai nước.

Ông SD Pradhan - cựu Chủ tịch Ủy ban Tình báo Hỗn hợp Ấn Độ, nguyên Phó Cố vấn An ninh Quốc gia

Theo phân tích của ông SD Pradhan - cựu Chủ tịch Ủy ban Tình báo Hỗn hợp Ấn Độ, nguyên Phó Cố vấn An ninh Quốc gia, dưới sự lãnh đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Việt Nam thời gian qua đã tiếp tục phát triển chính sách “ngoại giao cây tre” thành một phương thức điều hành linh hoạt nhưng vững chắc. Đó là sự kết hợp giữa kiên định về nguyên tắc, đặc biệt là bảo vệ độc lập, chủ quyền và lợi ích quốc gia, với sự mềm dẻo trong sách lược, nhằm duy trì ổn định và thúc đẩy hợp tác trong khu vực và trên thế giới.

Quan hệ Việt - Trung trong tổng thể tầm nhìn chiến lược

Trong những nhận định của mình, tác giả đặt quan hệ Việt Nam - Trung Quốc trong tổng thể tầm nhìn đối ngoại gắn kết giữa an ninh, phát triển kinh tế và hoạch định chiến lược dài hạn của lãnh đạo Việt Nam, đứng đầu là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Một trong những điểm nổi bật là nhận thức rõ ràng rằng quan hệ với Trung Quốc mang tính chiến lược lâu dài. Trên cơ sở đó, Việt Nam hướng tới quản lý khác biệt, mở rộng hợp tác và duy trì môi trường hòa bình phục vụ phát triển. Cách tiếp cận này phản ánh sự nhất quán trong đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa và đa dạng hóa quan hệ quốc tế của đất nước.

Từ đó, theo ông SD Pradhan, dưới sự lãnh đạo của Đảng mà đứng đầu là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, chính sách của Việt Nam được xây dựng theo hướng quản lý khác biệt với Trung Quốc thông qua các công cụ ngoại giao, đồng thời duy trì độc lập chiến lược. Cách tiếp cận này gồm ba trụ cột chính. Thứ nhất, duy trì tiếp xúc nhằm tăng cường quan hệ và quản lý rủi ro, thông qua các kênh Đảng - Đảng, Chính phủ - Chính phủ và các cơ chế khu vực như Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Thứ hai, đa dạng hóa quan hệ đối tác để giảm thiểu phụ thuộc; hiện Việt Nam đã thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược với 38 quốc gia. Thứ ba, khẳng định chủ quyền và tự chủ chiến lược.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình chủ trì lễ đón chính thức Tổng Bí thư Tô Lâm thăm Trung Quốc tháng 8/2024. Ảnh: Tân Hoa Xã

Nỗ lực củng cố tin cậy chính trị

Một ví dụ được tác giả đưa ra là cuộc điện đàm hồi tháng 1/2026 giữa Tổng Bí thư Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình. Trong cuộc điện đàm, lãnh đạo Việt Nam nhấn mạnh các mục tiêu phát triển được xác định tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, bao gồm xây dựng đất nước hòa bình, độc lập, dân chủ, thịnh vượng và từng bước tiến lên chủ nghĩa xã hội. Đồng thời, tái khẳng định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa dạng hóa và đa phương hóa quan hệ.

Bên cạnh đó, Tổng Bí thư Tô Lâm đề xuất tăng cường hợp tác thực chất với Trung Quốc trong các lĩnh vực như thương mại, đặc biệt là mở rộng xuất khẩu nông sản, thủy sản; phát triển hạ tầng, nhất là đường sắt; thu hút đầu tư chất lượng cao gắn với chuyển giao công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực; cũng như thúc đẩy hợp tác khoa học - công nghệ.

Đồng thời, Việt Nam khẳng định tiếp tục ưu tiên phát triển quan hệ với Trung Quốc, coi đây là trụ cột ổn định lâu dài, đánh giá cao vai trò của Trung Quốc trong duy trì hòa bình, phát triển khu vực và toàn cầu. Việc củng cố tin cậy chính trị được xem là nền tảng thúc đẩy hợp tác toàn diện.

Chuyến thăm nhiều ý nghĩa

Đặt trong tổng thể chính sách đối ngoại của đất nước, ông SD Pradhan nhận định, chuyến thăm Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mang nhiều tầng ý nghĩa. Thứ nhất, đây là chuyến thăm nhằm củng cố một trong những mối quan hệ quan trọng nhất của Việt Nam. Thứ hai, chuyến thăm gửi đi thông điệp về sự nhất quán trong đường lối đối ngoại, bất chấp những thay đổi của môi trường quốc tế.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình hội đàm với Tổng Bí thư Tô Lâm nhân chuyến thăm Việt Nam ngày 14/4/2025. Ảnh: Tân Hoa Xã

Chuyến thăm sẽ tập trung củng cố quan hệ “Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện”, với trọng tâm là các thỏa thuận về thương mại, đầu tư và công nghệ. Trong bối cảnh tình hình khu vực và thế giới có nhiều biến động, chuyến thăm cũng là dịp để hai bên trao đổi sâu và thực chất trên tinh thần thẳng thắn, chân thành, cởi mở về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm. Cùng đó là tăng cường phối hợp tại các cơ chế đa phương, xử lý thỏa đáng các vấn đề còn tồn tại, đóng góp vào hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực và trên thế giới.

Nhìn về tương lai, dưới sự dẫn dắt của lãnh đạo hai nước, hai bên sẽ tiếp tục thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược; chung tay giải quyết những rủi ro và thách thức do những điều chỉnh sâu sắc của tình hình quốc tế, kiểm soát thỏa đáng những khác biệt, ngăn ngừa các loại rủi ro và không ngừng tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực như kinh tế - thương mại, năng lượng, chuỗi công nghiệp và chuỗi cung ứng.

Trao đổi văn hóa và hợp tác địa phương; cùng nhau củng cố sự nghiệp xã hội chủ nghĩa của mỗi nước, mang lại lợi ích tốt hơn cho nhân dân hai nước, góp phần tạo thêm sự ổn định và năng lượng tích cực cho hòa bình, ổn định, phát triển và thịnh vượng ở khu vực và trên thế giới.

Bản lĩnh cân bằng chiến lược

Nhìn tổng thể, ông SD Pradhan kết luận: Quan hệ Việt Nam - Trung Quốc phản ánh một mô hình ngoại giao cân bằng, trong đó sự lãnh đạo nhất quán của Đảng, Nhà nước cùng vai trò điều hành linh hoạt của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là yếu tố then chốt. Đây không chỉ là cơ sở giúp Việt Nam duy trì môi trường hòa bình, ổn định để phát triển, mà còn cho thấy năng lực điều hướng hiệu quả trong một môi trường quốc tế ngày càng phức tạp.