Chuyên gia cảnh báo nguy cơ lây lan của chủ nghĩa bảo hộ, nói WTO cần 'trục xuất' Mỹ
Chuyên gia cho rằng, Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) nên 'trục xuất' Mỹ ra khỏi cơ chế hợp tác đa phương này để phát đi tín hiệu rằng các chính sách bảo hộ và việc sử dụng thương mại như một vũ khí mà cường quốc số một thế giới đang áp dụng là 'không thể chấp nhận được'.
Ngày 24/6, Hội nghị thường niên các nhà tiên phong lần thứ 17 của Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) năm 2026, hay còn gọi là “Diễn đàn Davos mùa Hè” đã chính thức khai mạc tại thành phố cảng Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh (Trung Quốc).
Chủ đề của Hội nghị năm nay là “Đổi mới sáng tạo quy mô lớn” tập trung thảo luận các xu hướng phát triển kinh tế toàn cầu và được kỳ vọng sẽ là nền tảng thúc đẩy đối thoại và hợp tác quốc tế trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động.
Phát biểu trong một phiên thảo luận tại Hội nghị, bà Kristen Hopewell, Giáo sư tại Trường Chính sách công và Quan hệ toàn cầu thuộc Đại học British Columbia (Canada) cho rằng, WTO nên “trục xuất” Mỹ ra khỏi cơ chế hợp tác đa phương này để phát đi tín hiệu rằng các chính sách bảo hộ và việc sử dụng thương mại như một vũ khí mà cường quốc số một thế giới đang áp dụng là “không thể chấp nhận được”. Bà nhấn mạnh: “Điều nguy hiểm là chủ nghĩa bảo hộ có tính lây lan”.
Theo Giáo sư Kristen Hopewell, nếu WTO để Mỹ tiếp tục là thành viên trong khi vẫn vi phạm trắng trợn các quy tắc của hệ thống thì sẽ tạo ra tiền lệ xấu, khiến các quốc gia khác đi theo. “Với việc chủ nghĩa bảo hộ có dấu hiệu lan rộng và việc Cơ quan Phúc thẩm bị vô hiệu hóa từ cuối năm 2019 do Mỹ ngăn chặn việc bổ nhiệm các thẩm phán mới, WTO đang lâm vào cuộc khủng hoảng trầm trọng”, bà nhận định.
Tháng 4/2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố áp thuế quan rộng rãi đối với hầu hết các đối tác thương mại, viện dẫn Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế năm 1977 (IEEPA). Tuy nhiên, tháng 2/2026, Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ và tuyên bố thuế quan của Tổng thống Trump là vi hiến
Chia sẻ bên lề phiên thảo luận, bà Hopewell lưu ý, có rất ít phản ứng quốc tế chống lại các chính sách thương mại của Tổng thống Trump. Trung Quốc là một trong số ít các nền kinh tế có động thái trả đũa trực tiếp, thực hiện các biện pháp đáp trả và dẫn tới một cuộc chiến thương mại mới trước khi căng thẳng hạ nhiệt trở lại.
Cũng theo chuyên gia này, Trung Quốc cũng chưa thể hiện đầy đủ vai trò lãnh đạo trong hệ thống thương mại toàn cầu, đồng thời cho rằng thế giới cần những quốc gia đứng lên bảo vệ thương mại, đấu tranh cho thương mại đa phương và WTO.
Bà nói thêm rằng, Bắc Kinh có thể xây dựng lòng tin và uy tín bằng cách đàm phán các thỏa thuận mà đôi bên cùng có lợi, như chế độ miễn thuế cho châu Phi được khởi động hồi tháng 5/2026.
“Tôi nghĩ chúng ta đang ở một bước ngoặt quan trọng, nơi thương mại toàn cầu có thể đi theo một trong hai hướng: Một là các quốc gia cam kết lại với hệ thống thương mại dựa trên luật lệ và cố gắng cứu vãn trật tự hiện có. Hoặc tình hình sẽ trở nên hỗn loạn và mất trật tự hơn, kéo theo nguy cơ leo thang xung đột, vì thế đây thực sự là một thời điểm vô cùng nguy hiểm”, bà cảnh báo.
Tin nóng
Chính quyền Đông Libya đã ban hành lệnh cấm nhập cảnh đối với công dân Sudan, Eritrea, Ethiopia và Somalia trong bối cảnh quốc gia Bắc Phi này đang đối mặt với áp lực ngày càng lớn về quản lý di cư, an ninh biên giới và bất ổn khu vực.
Ngày 23/6, Triều Tiên đã đưa vào biên chế một tàu khu trục mới, có lượng giãn nước 5.000 tấn, nhằm tăng cường năng lực cho lực lượng Hải quân.
Trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra 'khá suôn sẻ', thì thực tế trên bàn đàm phán và tại các mặt trận lại vẽ nên một bức tranh khác. Những mâu thuẫn về diễn giải thỏa thuận, cùng áp lực chính trị nội bộ tại Washington, đang đặt dấu hỏi lớn về tính khả thi của một thỏa thuận hòa bình vừa mới chớm nở.
Ông Biên Chí Cương (Bian Zhigang) - quan chức cấp cao ngành công nghiệp quốc phòng Trung Quốc, đang bị điều tra với tội danh tham nhũng.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh cho Bộ Tư pháp điều tra tình trạng giá xăng dầu cao, có dấu hiệu 'chặt chém' khi các công ty dầu mỏ lớn không giảm giá bán lẻ xăng dầu tương xứng với giá dầu thô.
Iran tuyên bố sẽ không cho phép Liên hợp quốc thanh tra các địa điểm hạt nhân cho đến khi đạt được thỏa thuận hòa bình cuối cùng với Mỹ.
Tin mới
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung ngày 24/6 thông báo chính phủ nước này sẽ từng bước chuyển từ chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc sang hệ thống phục vụ quân sự tự nguyện, đồng thời tiếp tục hiện đại hóa lực lượng vũ trang để đáp ứng các yêu cầu an ninh trong giai đoạn mới.
Ngày 24/6, Tổng thống Volodymyr Zelensky cho biết các cuộc tấn công tầm xa của Ukraine đã phá hủy hơn 60.000 tấn đạn dược tại một kho vũ khí thuộc Hạm đội Baltic của Liên bang Nga gần St. Petersburg.
Tổng thống Masoud Pezeshkian khẳng định Iran sẽ không đưa chương trình tên lửa đạn đạo vào bất kỳ cuộc đàm phán nào, cho rằng đây là năng lực phòng thủ thiết yếu của đất nước.
Ngày 23/6, Triều Tiên đã đưa vào biên chế một tàu khu trục mới, có lượng giãn nước 5.000 tấn, nhằm tăng cường năng lực cho lực lượng Hải quân.
Bộ Quốc phòng Đức quyết định dừng chương trình tàu hộ vệ F126 trị giá 10 tỷ euro do chậm tiến độ và rủi ro đội vốn. Berlin sẽ thay thế bằng 8 tàu MEKO A-200 để đảm bảo năng lực chống ngầm cho NATO.
Kế hoạch cải cách Luật Hoàng gia của Nhật Bản sắp được thông qua, nhưng vấn đề nữ giới kế vị tiếp tục bị gác lại giữa nhiều tranh cãi.
Bộ Quốc phòng Đức quyết định dừng chương trình tàu hộ vệ F126 trị giá 10 tỷ euro - từng được xem là một trong những chương trình hiện đại hóa hải quân tham vọng nhất của Berlin - ưu tiên phương án thay thế được cho là nhanh và ít rủi ro hơn.
Đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền của Nhật Bản cùng đối tác trong liên minh đã trình Quốc hội ngày 24/6 dự luật thành lập một 'thủ đô thứ hai', nhằm bảo đảm hoạt động của bộ máy nhà nước trong trường hợp Tokyo bị ảnh hưởng bởi thiên tai hoặc các tình huống khẩn cấp, đồng thời thúc đẩy phân quyền và phát triển cân bằng giữa các khu vực.