Chuyên gia: Tỷ giá và lãi suất Việt Nam vẫn sẽ ổn định dù Fed tăng lãi suất

Theo các chuyên gia UOB, quyết định nâng lãi suất lên 4% của Fed nhìn chung không gây bất ngờ, do đã nằm trong kỳ vọng của thị trường và được định giá từ trước. UOB kỳ vọng Fed sẽ tiếp tục có thêm hai đợt tăng lãi suất trong thời gian tới, một vào tháng 12 và một vào đầu năm 2027.

Việt Nam vẫn còn “tấm đệm” để hấp thụ các cú sốc bên ngoài

Đối với kinh tế Việt Nam, với diễn biến tăng trưởng khả quan trong quý II và triển vọng quý III, UOB điều chỉnh dự báo tăng trưởng năm 2026 lên 8,5%, hàm ý nền kinh tế sẽ tăng trưởng khoảng 8,8% trong nửa cuối năm 2026.

Nhằm đạt được mục tiêu chính thức là 10% cho cả năm, tăng trưởng GDP trong 6 tháng cuối năm sẽ phải lên tới gần 11,9%, mức mà UOB cho là vẫn khá thách thức ở thời điểm hiện tại.

Theo ông Suan Teck Kin, Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu, Ngân hàng UOB Singapore, tác động từ việc Fed tăng lãi suất chủ yếu được truyền dẫn thông qua ba kênh: đồng USD, phần bù lợi suất trên trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài và khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư toàn cầu.

Điều này có thể dẫn đến việc chênh lệch lãi suất giữa Việt Nam và Mỹ bị thu hẹp, gây áp lực lên tỷ giá VND, làm tăng chi phí huy động vốn bằng USD của các ngân hàng và doanh nghiệp, đồng thời có thể khiến một phần dòng vốn đầu tư gián tiếp rút khỏi thị trường đúng vào thời điểm Việt Nam được đưa vào các chỉ số của FTSE.

“Tuy nhiên, theo quan điểm của chúng tôi, đây là những áp lực có thể kiểm soát được chứ chưa đến mức gây mất ổn định vĩ mô. Việt Nam vẫn sở hữu một số "tấm đệm" quan trọng để hấp thụ các cú sốc bên ngoài, bao gồm dòng vốn FDI ổn định nhờ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng và chiến lược FDI 2.0, nền tảng cán cân đối ngoại tương đối vững chắc, cùng với dự trữ ngoại hối ở mức phù hợp” – chuyên gia UOB nhận định.

Ông Đinh Đức Quang (trái) và ông Suan Teck Kin (phải)

NHNN sẽ tiếp tục giữ nguyên lãi suất

Đối với chính sách tiền tệ, tỷ giá tại Việt Nam, ông Đinh Đức Quang, Giám đốc Khối kinh doanh Tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam cho rằng mặc dù Fed tăng lãi suất, song hai thị trường quan trọng là ngoại hối và lãi suất tại Việt Nam vẫn duy trì sự ổn định. Từ đầu năm đến nay, VND thậm chí tăng giá nhẹ so với USD; trong những ngày gần đây, diễn biến tỷ giá trên thị trường cũng khá tích cực, chưa ghi nhận dấu hiệu hoảng sợ, găm giữ ngoại tệ hay đảo chiều dòng vốn.

Về lãi suất, thực tế mặt bằng lãi suất VND đã tăng từ cuối năm 2025 chứ không phải mới điều chỉnh gần đây do quyết định của Fed. Điều này cho thấy thị trường đã có sự chuẩn bị nhất định. Tuy nhiên, việc nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục tăng lãi suất rõ ràng không phải tín hiệu tích cực, bởi nó sẽ tạo thêm áp lực lên công tác điều hành chính sách của các cơ quan quản lý, trong đó có Việt Nam.

Đối với nhà đầu tư, tác động đầy đủ của quyết định này cần thêm thời gian để đánh giá. Điều quan trọng không chỉ là mức tăng 25 điểm cơ bản hiện tại, mà còn là liệu Fed có tiếp tục nâng lãi suất trong thời gian tới hay không, cũng như lộ trình chính sách trong năm 2027.

Về chính sách tiền tệ, theo chuyên gia UOB, hiện nay tăng trưởng tín dụng cao hơn đáng kể so với tốc độ tăng tiền gửi.

Để điều tiết thanh khoản, NHNN chủ yếu sử dụng các nghiệp vụ thị trường mở, đồng thời loại trừ các khoản vay dành cho nhà ở xã hội và khu công nghiệp khỏi chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng bất động sản, cũng như nới lỏng cách tính tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) theo Thông tư 25/2026. Tuy nhiên, những mất cân đối này tiếp tục duy trì tình trạng thanh khoản tương đối căng thẳng.

“Việc thắt chặt chính sách tiền tệ sẽ không mang lại nhiều hiệu quả trong việc kiềm chế lạm phát do các yếu tố từ phía cung gây ra, trong khi dư địa nới lỏng cũng rất hạn chế khi lạm phát đang tiệm cận ngưỡng mục tiêu, tăng trưởng tín dụng vượt xa tốc độ huy động vốn và cán cân thương mại vẫn trong trạng thái thâm hụt. Do đó, chúng tôi kỳ vọng NHNN sẽ duy trì lãi suất tái cấp vốn ở mức 4,50% trong phần còn lại của năm 2026 và kéo dài sang năm 2027” – ông Đinh Đức Quang nói.

Tăng trưởng không nên phụ thuộc quá nhiều vào tín dụng

Theo các chuyên gia, công cụ phù hợp hơn để hỗ trợ tăng trưởng hiện nay là chính sách tài khóa, bao gồm đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, cải cách thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư, thay vì dựa chủ yếu vào chính sách tín dụng hoặc lãi suất.

Ông Suan Teck Kin cho biết, hiện nay Ngân sách Nhà nước chỉ có thể đáp ứng khoảng 20% nhu cầu vốn cho mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Đối với 80% nhu cầu vốn còn lại, kênh huy động truyền thống là hệ thống ngân hàng đang dần tiến tới giới hạn. Tỷ lệ tín dụng trên GDP hiện ở mức cao kỷ lục khoảng 138%, trong khi tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) đạt 98,7%, đồng nghĩa gần như toàn bộ nguồn tiền gửi đã được đưa vào lưu thông và dư địa cho vay thêm không còn nhiều.

Năng lực vốn của hệ thống ngân hàng cũng là một thách thức. Theo dữ liệu Chỉ số An toàn tài chính của IMF, tỷ lệ vốn cấp 1 của ngành ngân hàng Việt Nam vào cuối năm 2025 ước khoảng 10,59%, thấp nhất trong nhóm ASEAN-6, so với khoảng 13% tại Philippines và 15% tại Malaysia.

“Vì vậy, mặc dù hệ thống ngân hàng vẫn có thể tiếp tục tăng trưởng tín dụng theo mục tiêu 15% trong năm 2026, nhưng phần gia tăng vốn cho các dự án dài hạn không nên tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào ngân hàng” – ông Suan Teck Kin nói.

Do đó, các nguồn vốn khác sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng hơn, bao gồm vốn FDI, vốn từ thị trường cổ phiếu, thị trường trái phiếu và dòng vốn tổ chức dài hạn